II SA/Op 516/15
PostanowienieWSA w Opolu2016-07-01
Skład orzekający: Violetta Radecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest zasadny, jeśli strona została już zwolniona od kosztów sądowych z mocy ustawy i otrzymała pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy należało umorzyć, ponieważ skarżący był już zwolniony od kosztów sądowych z mocy ustawy (art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), a prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego zostało mu już przyznane. Brak jest przepisów pozwalających na żądanie ustanowienia kolejnego pełnomocnika, gdy już został przyznany i podjął czynności. Rozpoznanie kolejnego wniosku w tożsamym zakresie było zbędne.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wcześniej ustanowiono mu radcę prawnego z urzędu i został zwolniony od kosztów sądowych z mocy ustawy. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były już umarzane. Skarżący kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. reprezentowanego przez J. M. z dnia 13 marca 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. M. reprezentowanego przez J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego postanawia: umorzyć postępowanie.
Postanowieniem z dnia 25 września 2015 r., sygn. akt II SO/Op 45/15 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu ustanowił M. M. radcę prawnego, przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego. Pełnomocnikiem z urzędu M. M. został wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Opolu – radca prawny M. S., co wynika z pisma Izby z dnia 12 października 2015 r. (k-30 akt sądowych).
Na skutek wniesionej skargi i wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, sprawa została odnotowana w repertorium sądowym pod sygn. akt II SA/Op 516/15 i stanowi przedmiot niniejszego postępowania.
Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 8 marca 2016 r., oddalił skargę. Następnie, pełnomocnik skarżącego pismem procesowym z dnia 22 kwietnia 2016 r. stwierdził o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie. Opinia powyższa została doręczona kuratorowi skarżącego – J. M.
Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy na skutek wniosku skarżącego z dnia 26 kwietnia 2016 r., umorzył postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy, postanowieniem tut. Sądu z dnia 23 maja 2016 r.
W dniu 5 maja 2016 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżącemu w zakresie całkowitym, przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, bądź radcy prawnego z urzędu. Postępowanie z opisanego wniosku zostało umorzone przez referendarza sądowego w dniu 11 maja 2016 r. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, kurator skarżącego wniósł sprzeciw, na skutek czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu utrzymał w mocy w dniu 6 czerwca 2016 r., zaskarżone postanowienie.
W dniu 16 czerwca 2016 r. wpłynął do tut. Sądu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, datowany na dzień 13 marca 2016 r., w którym J. M. jako kurator skarżącego i działająca w jego imieniu, domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, bądź adwokata z urzędu.
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 780) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje:
Postępowanie o przyznanie prawa pomocy wszczęte na skutek kolejnego wniosku skarżącego z dnia 13 marca 2016 r., należało umorzyć.
W myśl art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Stosownie do art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., skarżący został z mocy ustawy zwolniony od uiszczania kosztów sądowych. Ponadto, jak wskazano wyżej, postanowieniem z dnia 25 września 2015 r., referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Prawo to, nie zostało skarżącemu cofnięte na zasadzie art. 249 ustawy P.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Z tych względów wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, bowiem zwolnienie od kosztów sądowych gwarantuje skarżącemu w całym postępowaniu sądowym, aż do jego prawomocnego zakończenia, wyżej przywołany przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Ponadto, w ustawie tej, regulującej procedurę sądowoadministracyjną, a co za tym idzie również przesłanki ustanawiania pełnomocnika z urzędu brak jest przepisu, który uprawniałby stronę do żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w sprawie. Skoro stronie zostało już przyznane prawo pomocy w tym zakresie, a wyznaczony pełnomocnik podjął czynności w zakresie pomocy prawnej, to wskazane prawo zostało już skonsumowane (por. postanowienie z dnia 22 kwietnia 2005 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II OZ 262/05; umieszczone na stronach internetowych Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Reasumując powyższe, skoro skarżącemu przyznane zostało już prawo pomocy w zakresie całkowitym, to rozpoznanie kolejnego wniosku w tożsamym zakresie, tym razem z dnia 13 marca 2016 r. (data wpływu do Sądu: 16 czerwca 2016 r.), uznać należało za zbędne i umorzyć postępowanie na zasadzie art. 249a P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
Wskazać warto, że jeśli skarżący kwestionuje osobę wyznaczonego adwokata, wówczas powinien zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu o wyznaczenie nowego pełnomocnika do sprawy.
Mając na względzie powyższe, referendarz sądowy działając na zasadzie art. 249a P.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło