II SA/Op 526/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. M. na postanowienie Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 12 października 2017 r., nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie wykonania obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym postanawia odrzucić skargę. Skarżący R. M., działając przez pełnomocnika adwokata A. T., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na postanowienie Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 12 października 2017 r., nr [...], znak [...], w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie wykonania obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym. W skardze oznaczył datę postanowienia jako "12 października 2017 r.", a znak sprawy jako "[...]". Odpowiadając na skargę, organ wskazał, że dotyczy ona jego postanowienia z dnia 12 października 2017 r., nr [...], znak [...], utrzymującego w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Strzelcach Opolskich, znak [...] z dnia 13 września 2017 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 20 listopada 2017 r., wezwano skarżącego - pismem z dnia 23 listopada 2017 r. - do uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie do sprawy oryginału pełnomocnictwa procesowego lub jego wierzytelnego odpisu, obejmującego swym zakresem upoważnienie do działania w imieniu strony skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu lub przed sądami administracyjnymi. Wezwanie zawierało pouczenie, że niezastosowanie się do niego w terminie 7 dni od dnia otrzymania spowoduje odrzucenie skargi. Ponadto, wobec ww. rozbieżności w oznaczeniu zaskarżonego aktu, wezwano skarżącego do wyjaśnienia, czy wnosi skargę na postanowienie Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 12 października 2017 r., nr [...], oznaczenie sprawy [...], czy też na inny akt, i w takim przypadku oznaczenie tego aktu przez wskazanie daty jego wydania oraz numer aktu, pouczając jednocześnie, że brak odpowiedzi na wezwanie w terminie 7 dni będzie skutkował przyjęciem, że skarga została wniesiona na postanowienie Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 12 października 2017 r., nr [...]. Powyższe wezwania przesłano na adres pełnomocnika skarżącego i pod tym adresem zostały odebrane przez upoważnionego pracownika w dniu 29 listopada 2017 r. Dokumentuje to zwrotne pocztowe potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sądowych sprawy (k. 13 akt sądowych). Pełnomocnik skarżącego do dnia wydania niniejszego postanowienia nie odpowiedział na powyższe wezwania i nie przesłał pełnomocnictwa, ani nie określił innego niż wskazany przez Sąd zaskarżonego aktu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Na wstępie odnotować trzeba, że w pierwszej kolejności Sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych skargi (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (pkt 5a) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Odnośnie do braków formalnych skargi wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a zatem - w myśl art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. - powinna zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Stosownie zaś do art. 46 § 3 P.p.s.a., jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa, do skargi trzeba dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Mając na względzie zakres omawianej regulacji, obowiązek określony w art. 46 § 3 P.p.s.a. należy odnosić do konieczności przedłożenia pełnomocnictwa do zastępowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odczytywane łącznie regulacje zawarte w art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 P.p.s.a. mają na celu usunięcie wątpliwości, czy pismo zostało wniesione przez uprawnioną osobę. Na etapie wstępnego badania pisma procesowego brak pełnomocnictwa jest kwalifikowany jako brak formalny, przy przyjęciu założenia, że udzielono pełnomocnictwa, a do pisma nie dołączono dokumentu potwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (tak: H. Knysiak-Molczyk, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 czerwca 2005 r., sygn. akt II OZ 519/05, OSP 2006/5/63). W konsekwencji, w takiej sytuacji znajduje zastosowanie art. 49 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod odpowiednim rygorem. Odnotowania wymaga, że w niniejszym sprawie skarga wniesiona do Sądu dotknięta była brakiem formalnym, ponieważ nie dołączono do niej dokumentu pełnomocnictwa. Dlatego wezwaniem z dnia 23 listopada 2017 r. zobowiązano pełnomocnika skarżącego do przedłożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed tut. Sądem lub przed sądami administracyjnymi. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi, zatem w przedmiotowej sprawie omawiany brak nie został usunięty. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych, za który niewątpliwie należy uznać niezłożenie pełnomocnictwa. Zgodnie natomiast z art. 58 § 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Ponadto, wobec nieudzielenia odpowiedzi na wezwanie Sądu, należało przyjąć -stosownie do pouczenia zawartego w wezwaniu Sądu z dnia 23 listopada 2017 r. - że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 12 października 2017 r., nr [...]. W związku z tym wyjaśnić przyjdzie, że nawet w przypadku uzupełnienia braków formalnych w terminie, skarga w niniejszej sprawie nie mogła być rozpoznana merytorycznie, gdyż kognicja sądu administracyjnego nie obejmuje w aktualnym stanie prawnym orzekania w sprawie postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Zgodnie bowiem z treścią art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., w jego zaktualizowanym brzmieniu, obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r., sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Jak słusznie argumentował Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 28 września 2016 r., sygn. akt II OSK 2013/16 (dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), nowelizacja art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. nie doprowadziła do ograniczenia standardów ochrony sądowej w stosunku do orzeczeń administracji publicznej. W uzasadnieniu projektu ustawy nowelizującej wyjaśniono, że postanowienia wierzyciela zapadające w ramach rozpoznania wniesionego zarzutu mają charakter incydentalny. W tych przypadkach w pełni skuteczna ochrona praw jednostki jest zapewniona przez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej, to znaczy postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. Dalej, trafnie NSA podkreślił, że rezygnacja przez ustawodawcę z możliwości bezpośredniego zaskarżenia postanowienia wierzyciela zapadłego w przedmiocie zgłoszonych zarzutów nie oznacza, że rozstrzygnięcie to zostało wyłączone spod sądowej kontroli. Na zasadzie wyrażonej w art. 135 P.p.s.a. podlega ono weryfikacji z punktu widzenia jego zgodności z prawem w ramach kontroli postanowienia organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów (zob. także J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2015, s. 61). W tym stanie rzeczy Sąd, na mocy art. 58 § 1 pkt 3 oraz § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.