II SA/Op 597/07
PostanowienieWSA w Opolu2008-04-07
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. uwzględnił skargę w całości, uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, może skutecznie wyeliminować przedmiot zaskarżenia, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy organ administracji publicznej, działając na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a., uwzględni w całości skargę, uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W takiej sytuacji, ponieważ zaskarżona decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego, brak jest przedmiotu zaskarżenia, co uzasadnia umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Jednocześnie, w przypadku umorzenia postępowania z tej przyczyny, skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania, w tym wpisu od skargi.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakazującą rozbiórkę zatoki postojowej. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących zawiadomienia o wszczęciu postępowania i powiadomienia o oględzinach, a także brak przeprowadzenia czynności dowodowych. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. uchylił własną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, wnosząc o umorzenie postępowania przed sądem administracyjnym. Sąd uznał postępowanie za bezprzedmiotowe i umorzył je, orzekając jednocześnie o zwrocie wpisu od skargi.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne i zwrócono skarżącej wpis od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. umorzyć postępowanie, 2. zwrócić skarżącej wpis od skargi w kwocie 500 zł (słownie: pięćset złotych).
G. W., wniosła skargę z dnia 13 listopada 2007 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] nakazującą skarżącej rozbiórkę zatoki postojowej o powierzchni 154 m2 do parkowania pojazdów przy pawilonie handlowym "[...]" w K. przy ul. [...] na działkach nr A i B k.m. [...].
Skarżąca wnioskowała w skardze o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a nadto razem ze skargą złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji z dnia [...], rażące naruszenie to jest art. 61 K. p. a., przez brak zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania i art. 79 K.p.a. przez niepowiadomienie strony o prowadzeniu oględzin. Podniosła też, że wydanie decyzji w sprawie rozbiórki powinno poprzedzać przeprowadzenie czynność dowodowych, a w postępowaniu, które toczy się od 1996 r. takich czynności nie przeprowadzono. Skarżąca wskazała też, że zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego, rozbiórkę można nakazać tylko w takim zakresie, w którym obiekt wybudowano z naruszeniem prawa.
Organ w odpowiedzi na skargę z dnia 14 grudnia 2007 r. wskazał, że działając na podstawie art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnił skargę G. W. i decyzją z dnia 14 grudnia 2007 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżoną ostateczną decyzję własną. I sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
W związku z powyższym organ wniósł o umorzenie postępowania przed sądem administracyjnym. Wezwany przez tut. Sąd organ poinformował, że decyzja z dnia 14 grudnia 2007 r. została doręczona skarżącej w dniu 2 stycznia 2008 r., do dnia dzisiejszego nie wpłynęła do tut. Sądu skarga na tę decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Organ II Instancji w odpowiedzi na skargę z dnia 14 grudnia 2007 r. wskazał, iż skorzystał z uprawnień, wynikających z art. 54 § 3 P.p.s.a., i uwzględnił skargę w całości, uchylając zaskarżoną decyzję z dnia [...] nr [...], decyzją z dnia 14 grudnia 2007 r., i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Na zasadzie art. 54 § 3 P.p.s.a., organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego ze skargi G. W., była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] nakazującą skarżącej rozbiórkę zatoki postojowej o powierzchni 154 m2 do parkowania pojazdów przy pawilonie handlowym "[...]" w K. przy ul. [...] na działkach nr A i B k.m. [...].
Decyzja ta zostało wyeliminowane z obrotu prawnego i przestała istnieć, a zatem brak jest przedmiotu zaskarżenia.
Analizując kwestię, czy skarga G. W. została uwzględniona w całości, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wziął pod uwagę obowiązujące w tym przedmiocie orzecznictwo.
Według wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z dnia 21 marca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 373/04, System Informacji Prawnej Lex nr 189168, "1. Pod pojęciem "uwzględnienia skargi w całości" z art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należy rozumieć treść żądania strony zawartego w skardze - nie zaś samo uzasadnienie skargi. Wyjątkowość instytucji autokontroli decyzji dokonanej przez organ administracyjny nie pozwala na inne, wybiórcze uwzględnienie skargi.
2. Zakres kompetencji organu administracyjnego w ramach instytucji autokontroli jest taki sam jak sądu administracyjnego.
3. Nie jest dopuszczalne wydanie w trybie autokontroli decyzji kasacyjnej, chyba, że takie było żądanie strony.
4. Decyzja wydana na podstawie art. 54 § 3 powinna rozstrzygać wyłącznie o braku zasadności zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. W związku z tym, rozstrzygnięcie oparte na tym przepisie może zawierać uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części (w zależności od zakresu zaskarżenia) i orzeczenie w tym zakresie, co do istoty sprawy, uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie o istocie sprawy, bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania pierwszej instancji."
Skarżąca wnosiła w skardze o uchylenie zaskarżonej decyzji, a nadto z uzasadnienia jej skargi wynikało, że domaga się przeprowadzenia przez organy administracji, czynności dowodowych, mających na celu ustalenie w jakim zakresie wybudowany przez nią obiekt budowlany stanowi samowolę budowlaną. Organ uczynił zatem zadość żądaniu skarżącej, poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 851/2005, System Informacji Prawnej Lex nr 190835 "Organ administracji publicznej, który działa w trybie autokontroli i niejako w zastępstwie sądu administracyjnego, nie może dokonywać oceny zaskarżonej decyzji na podstawie innych kryteriów niż sąd administracyjny. Może on więc dokonywać kontroli zaskarżonej decyzji jedynie pod względem jej zgodności z prawem. (...) W doktrynie prawa i postępowania administracyjnego oraz orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż art. 54 § 3 ww. ustawy stanowi samoistna podstawę prawną do dokonania autokontroli przez organ administracji publicznej. Jedynym warunkiem jaki musi zostać spełniony, aby organ mógł zastosować tę instytucję, jest uwzględnienie przez ten organ w całości skargi do sądu administracyjnego. Ocena, czy wskazana przesłanka została spełniona, powinna zaś nastąpić w kontekście żądania zawartego w skardze. W zasadzie przez "uwzględnienie skargi w całości" należy rozumieć uwzględnienie skargi co do istoty sprawy, chyba, że skarżący wyraźnie wskazuje, że chodzi mu o inne rozstrzygnięcie. Za zgodne z dyspozycją omawianego przepisu należy więc także uznać uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jeżeli takie żądanie zostało zawarte przez stronę w skardze (zob. J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz , Warszawa 2004, s. 106). Powszechnie przyjmuje się, że celem autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem. Autokontrola prowadzi z związku z tym do szybszego załatwienia sprawy i to zgodnie z żądaniem skarżącego, a zatem służy realizacji zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zob. A Kabat. w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat , M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2005, s. 146)."
Rozstrzygnięcie organu II instancji nie naruszało zatem art. 54 § 3 P.p.s.a., a żądanie skarżącej zawarte w skardze zostało uwzględnione w całości.
W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi G. W. należało uznać za bezprzedmiotowe i jako takie umorzyć, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Jednocześnie, na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a., stanowiącego, że zwrot kosztów postępowania, a do tych zalicza się koszty sądowe poniesione przez stronę, czyli wpis od skargi (art. 205 § 1 w związku z art. 211 i 212 P.p.s.a.), przysługuje skarżącemu w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a., orzeczono o zwrocie skarżącej uiszczonego przez nią wpisu od skargi.
W związku powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło