II SA/Op 656/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów depozytu broni postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Pismem procesowym z dnia 14 października 2010 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego I. Z. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania czynności organu. Przedmiotowy wniosek poprzedził następujący stan faktyczny: W dniu 12 listopada 2009 r. Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu pismem, nr [...], poinformował I. Z., jako właścicielkę, iż od dnia 24 lutego 2000 r. w depozycie Wydziału znajdują się 3 szt. broni palnej myśliwskiej. Wezwał adresatkę pisma, na podstawie art. 6 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz. U. Nr 208, poz. 1537), do odbioru depozytu złożonej broni. Poza tym podał, że na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.), naliczył opłatę za przechowywanie broni w wysokości 18368,70 zł, na dzień 12 listopada 2009 r. Ponadto, powiadomił I. Z., iż w przypadku nieuregulowania należności za depozyt sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. Pełnomocnik zobowiązanej, radca prawny M.B., pismem datowanym na dzień 14 grudnia 2009 r., odpowiadając na powyższe pismo zarzuciła, że obciążanie jej mocodawczyni kosztami depozytu jest bezpodstawne i wniosła o ponowne rozpoznanie sprawy oraz anulowanie wezwania. Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu w dniu [...] ponownie podtrzymał swoje stanowisko, przedstawiając szeroką argumentację uzasadniającą podjęte czynności w w/w przedmiocie. Pełnomocnik skarżącej w dniu 11 stycznia 2010 r. odebrał powyższe pismo organu. Upomnieniami z dnia 22 lutego i 16 marca 2010 r. wezwano zobowiązaną do uregulowania ustalonej należności. W tym stanie rzeczy, I. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu polegającą na doręczeniu jej upomnienia wzywającego do wykonania obowiązku w postaci zapłaty należności pieniężnej w kwocie 18098,58 zł stanowiącej koszty depozytu broni za okres od 20 marca 2001 r. do dnia 14 grudnia 2009 r. znajdującej się w depozycie Policji w Opolu. Postanowieniem tut. Sądu z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Op 218/10, skargę odrzucono, natomiast postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt II FSK 1608/10, oddalono skargę kasacyjną skarżącej. W omówionym na wstępie uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi I. Z. podała, że w dniu 7 października 2010 r. zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2010 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 1608/10 oddalające skargę kasacyjną skarżącej. Dalej stwierdziła, że dopiero z treści postanowienia NSA oddalającego skargę kasacyjną skarżącej dowiedziała się, iż czynnością od której w przedmiotowej sprawie przysługiwała jej skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego było pismo Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...], zawierające m.in. wezwanie do uiszczenia opłaty za depozyt broni (karta 7 i 8 uzasadnienia). Następnie odnotowała, że w związku ze wskazaniem przez NSA w postanowieniu czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, od której przysługiwała skarga, jak też w związku z doręczeniem w/w postanowienia w dniu 7 października 2010 r., dopiero w tej dacie ustała przyczyna uchybienia terminu przez skarżącą. Wywiodła, że w tej sytuacji, został zachowany siedmiodniowy termin do wniesienia skargi z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Zaakcentowała, że pismo organu z dnia [...] nie zawierało pouczenia o przysługującym skarżącej prawie do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Również w dniu 14 grudnia 2009 r. na spotkaniu z Naczelnikiem Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu, nie została poinformowana przez organ, iż przysługują jej środki zaskarżenia stanowiska organu. Nadto uzyskała informację, że jedynie na etapie postępowania egzekucyjnego będzie mogła podjąć obronę. Skarżąca wskazała, że gdyby została poinformowana o przysługującym jej uprawnieniu wniosłaby skargę do sądu niezwłocznie. Dalej na poparcie swojego stanowiska przytoczyła treść art. art. 7, 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, które zobowiązują organ do należytego prowadzenia postępowania, w szczególności dostrzegła, że organy administracji publicznej są obowiązane do wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Mają również obowiązek czuwania nad tym, aby strony i inne uczestniczące w postępowaniu osoby nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Tymczasem w jej sprawie tego obowiązku organ nie wykonał, co przyczyniło się do niezachowania terminu do wniesienia skargi. Skarżąca dodatkowo wskazała, że trzeba mieć na uwadze, iż ustawodawca w przypadku rozstrzygnięć administracyjnych jakimi są decyzje oraz postanowienia nałożył na organ obowiązek pouczenia strony o możliwości wniesienia środka zaskarżenia i wskazania jego rodzaju. Podała, że skoro w wymienionych orzeczeniach organy administracji udzielają stronom postępowania lub ich pełnomocnikom informacji i pouczeń związanych ze środkami zaskarżenia, to tym bardziej winne takie pouczenia zawierać w wezwaniach do zapłaty lub pismach organu nakładających obowiązek na strony postępowania administracyjnego. Odpowiadając na wniosek skarżącej Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu wniósł o jego nieuwzględnienie. W uzasadnieniu podniósł, że wnioskodawczyni w postępowaniu administracyjnym od samego początku korzystała z pomocy profesjonalnego pełnomocnika radcy prawnego M. B. i kontakty z depozytariuszem odbywały się z jej udziałem. Podał, że w sprawach wezwania do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni organ nie prowadził postępowania administracyjnego, tym samym w niniejszej sprawie uregulowania Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania, o czym przesadza treść art. 1 pkt 1 K.p.a., który określa zakres stosowania procedury administracyjnej do spraw zakończonych decyzją administracyjną. Powołując się na orzeczenie NSA z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt I FZ 69/09, podzielił stanowisko sądu, że znajomość przepisów prawa winna być znana profesjonalnemu pełnomocnikowi, a przekonania pełnomocnika co do niejasności przepisów praw, nie może zwalniać takiej osoby od działania z wysoką starannością. Do sprawy w dniu 2 grudnia 2010 r. przystąpił pełnomocnik skarżącej radca prawny, M.B., która poparła wnioski skarżącej. Stwierdziła, iż fakt reprezentowania skarżącej przez pełnomocnika, w przedsądowych kontaktach z Policją, nie ma żadnego znaczenia, albowiem organ ma obowiązek informowania stron o jej prawach i obowiązkach. W niniejszej sprawie, zdaniem pełnomocnika, dopiero Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, które pismo Komendanta podlegało zaskarżeniu i jednocześnie usunął błąd organu, w zakresie prawidłowego powiadomienia skarżącej o przysługującym jej prawie do sądu. W ocenie pełnomocnika, istotne znaczenie w sprawie miał fakt, że w postanowieniu NSA w dokonanej wykładni art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzono, iż wezwanie organu z dnia [...] było rozstrzygnięciem władczym, stąd przepisy K.p.a. mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Ponadto, brak prawidłowego pouczenia o dopuszczalności zaskarżenia aktu władczego stanowiło ograniczenie konstytucyjnego prawa skarżącej do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez właściwy, niezawisły sąd, zwłaszcza, że nie można nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności i praw (art. 45 i 77 Konstytucji). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi należało odrzucić. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). Wniosek jest spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 P.p.s.a., zatem termin ten liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a nie od daty, w której strona dowiedziała się o uchybieniu terminu. Natomiast w myśl art. 88 "Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie." Z treści wymienionych przepisów wynika, że warunkiem dopuszczalności wniosku jest jego wniesienie w ustawowym terminie. W kontrolowanej sprawie, zdaniem Sądu, skarżąca składając wniosek w dniu 14 października 2010 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) uchybiła wskazanemu siedmiodniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Przyjdzie powtórzyć, że w niniejszej sprawie skarżąca wywodziła, iż dochowała siedmiodniowego terminu do wystąpienia z wnioskiem, gdyż termin ten powinien być liczony od dnia doręczenia postanowienia NSA, tj. od dnia 7 października 2010 r. W tej dacie, zdaniem skarżącej, ustała przyczyna uchybienia terminu, albowiem to orzeczenie jednoznacznie przesądziło jaka czynność organu podlegała zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, zaprezentowane stanowisko nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca taką argumentacją jedynie wskazała na datę, w której dowiedziała się o uchybieniu terminu do złożenia skargi na pismo Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu wzywające do uiszczenia przedmiotowej opłaty. Tymczasem podkreślić raz jeszcze trzeba, że termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od daty ustania przyczyny uchybienia, stąd bez znaczenia dla obliczenia terminu jest data, w której sama strona dowiedziała się o tym i mogła tej czynności dokonać (por. postanowienie SN z dnia 10 września 1971 r., I CZ 138/71, OSPiKA 1972, nr 3, poz. 50). Nie zasługuje również na uwzględnienie argument skarżącej, że dopiero zakończone postępowanie kasacyjne pozwoliło na wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, gdyż okoliczność zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego nie jest przesłanką, którą Sąd bierze pod uwagę, decydując o dopuszczalności przywrócenia terminu. Poza tym, gdyby nawet uznać, że sprawa była zawiła i przyjąć korzystne dla skarżącej - z punktu widzenia zaprezentowanej we wniosku argumentacji - założenie, iż dopiero z chwilą zapoznania się z wyrokami WSA w Opolu ustała przyczyna uchybienia terminowi do złożenia skargi, to i tak wniosek ten nie został złożony w wymaganym terminie. Przyjdzie bowiem zauważyć, że - jak wynika z omówionego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego - do tego Sądu w dniu 2 sierpnia 2010 r. wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącej, z którego wynikało, że zapoznał się z wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o sygn. akt II SA/Op 277/09, II SA/Op 278/09 oraz II SA/Op 279/09. Tymczasem właśnie w tych wyrokach zaprezentowano pogląd, że przez "czynność" o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. należy rozumieć czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa, i za taką czynność uznano pisemne wezwanie przez organ wskazanej osoby do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie sądowym. Zatem, skoro skarżąca już przed datą 2 sierpnia 2010 r., zapoznała się z tymi wyrokami, to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku liczony tylko od dnia 2 sierpnia 2010 r. upływał w dniu 9 sierpnia 2010 r. Natomiast skarżąca złożyła omówiony wniosek w dniu 14 października 2010 r. co oznacza, że wniosek jako spóźniony należało odrzucić. Wobec odrzucenia wniosku jako spóźnionego nie istniała potrzeba badania, czy uchybienie terminowi do złożenia skargi nastąpiło z przyczyn zawinionych przez skarżącą. Istnienie podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu jest rozważane przez Sąd tylko wtedy, gdy wniosek złożono w terminie i jest on dopuszczalny. W związku z powyższym, na podstawie art. 88 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.