II SA/Op 725/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński – spr. Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Asesor Sądowy Elżbieta Naumowicz Protokolant Referent – stażysta Mariola Górska po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2007 r. sprawy ze skargi E. i S. Ś. na uchwałę Rady Gminy Namysłów z dnia 16 stycznia 2001 r., Nr XXIII/336/01 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odrzucić skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez E. i S. Ś. w dniu 8 listopada 2006 r. jest uchwała Rady Miejskiej w Namysłowie z dnia 16 stycznia 2001 r., nr XXIII/336/01, w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Namysłów (Dz. Urz. Województwa Opolskiego nr 22, poz. 111). W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, iż nie zostali pisemnie zawiadomieni o procedurze sporządzenia i wyłożenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Namysłów, co jest naruszeniem przepisu art. 18 ust. 2 pkt 5 stawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie skarżących powyższe naruszenie skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały. Ponadto podnieśli, iż wprowadzona zmiana sposobu zagospodarowania przestrzennego spowodowała m.in. zwiększenie wysokości wymiaru podatku od nieruchomości, uniemożliwienie korzystania z nieruchomości na cele mieszkaniowe, a także zmniejszenie jej wartości. W odpowiedzi na skargę Gmina Namysłów wniosła o jej oddalenie, wywodząc, iż z uwagi na zachowanie dotychczasowego sposobu użytkowania przedmiotowego terenu, skarżący nie musieli zostać powiadomieni indywidualnie o terminie wyłożenia projektu planu zagospodarowania miasta. Z braku zmian uwarunkowań prawnych związanych z możliwością użytkowania terenu nie było podstaw do uznania za skuteczny zarzutu naruszenia interesu prawnego właścicieli. Ponadto Gmina podniosła, iż obwieszczenie o terminie wyłożenia projektu planu i możliwościach składania zarzutów zostało podane do publicznej wiadomości w sposób określony ustawą. Z akt sprawy wynika, iż skarżący już w piśmie z dnia 16 grudnia 2005 r. skierowanym do Urzędu Miejskiego w Namysłowie wskazali, że w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 16 stycznia 2001 r. został naruszony ich interes prawny, gdyż nie zostali powiadomieni o planowanych zmianach. W konkluzji wnieśli o wykupienie przedmiotowych nieruchomości lub zamianę nieruchomości na inną, zakreślając organowi tygodniowy termin do udzielenia pisemnej odpowiedzi. W odpowiedzi na powyższe Urząd Miejski w Namysłowie pismem z dnia 23 grudnia 2005 r., nr RG-VI-7331/432/2005, wysłanym do skarżących dnia 27 grudnia 2005 r., odmówił wykupienia lub zamiany nieruchomości, stwierdzając, iż w świetle art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym byłoby to bezpodstawne, bowiem nie został naruszony w najmniejszym stopniu zapis ust. 1 tego przepisu. Jednocześnie organ powołując się na treść art. 18 ust. 2 pkt 5 w/w ustawy, wyjaśnił, iż skarżący nie zostali powiadomieni indywidualnie o terminie wyłożenia projektu planu zagospodarowania przestrzennego miasta z uwagi na zachowanie dotychczasowego sposobu użytkowania przedmiotowego terenu. Kolejnym pismem z dnia 4 lipca 2006 r. E. i S. Ś. wezwali Burmistrza Namysłowa do usunięcia naruszenia prawa wynikającego z uchwalenia przedmiotowej uchwały, zmieniającej tereny mieszkalne na przemysłowe oraz do udzielenia pisemnej odpowiedzi zgodnie z art. 35 § 3 KPA. Ustosunkowując się do powyższego organ w piśmie z dnia 19 lipca 2006 r. podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi z dnia 23 grudnia 2005 r. Następnie skarżący w piśmie z dnia 23 sierpnia 2006 r. skierowanym do Przewodniczącego Rady Miasta Namysłowa, podtrzymując dotychczasowe stanowisko co do naruszenia prawa, wnieśli o dokonanie zmiany uchwały i przywrócenia sposobu zagospodarowania posiadanych przez nich działek na tereny mieszkalne. W odpowiedzi na powyższe Przewodniczący Rady wyjaśnił, iż z pisma otrzymanego z Urzędu Miejskiego w Namysłowie z dnia 7 września 2006 r. wynika, że nowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta nie zmienia uwarunkowań prawnych związanych z możliwością użytkowania terenu w stosunku do planu poprzednio obowiązującego. Na rozprawie w dniu 15 marca 2007 r. skarżący wyjaśnili, iż pisząc w skardze o wnioskach dotyczących ugodowego załatwienia sprawy mieli na myśli pismo z dnia 2 stycznia 2006 r. Dodatkowo wskazali, iż pismo z dnia 16 grudnia 2005 r. było wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w związku z naruszeniem ich interesu prawnego na skutek wadliwie uchwalonego planu zagospodarowania przestrzennego, podobnie jak i ich kolejne pisma z dnia 4 lipca 2006 r. i 23 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, opublikowanym w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego. Przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie m. in. do aktów prawa miejscowego, w tym także do przypadku skargi na uchwałę planistyczną, o ile uchwała ta weszła w życie, a strona posiadająca interes prawny nie brała udziału w postępowaniu, a w szczególności nie złożyła zarzutów zgodnie z art. 24, obowiązującej w dacie uchwalania zaskarżonej uchwały, ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Skarga tego rodzaju może być złożona dopiero wówczas, gdy organ gminy odmówi skarżącemu usunięcia naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia, albo nie wypowie się w tym zakresie w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 35 i 36 KPA. Bezskuteczność wezwania jest bowiem, w myśl art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, przesłanką niezbędną do zaskarżenia uchwały lub zarządzenia do sądu administracyjnego. W uchwale 7 sędziów NSA z dnia 4 maja 1998 r., sygn. akt FPS 1/98 (ONSA z 1998, nr 3, poz. 78) zajęto stanowisko, według którego w sprawie zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 z późn. zm.) stosuje się termin do wniesienia skargi określony w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.), którego bieg rozpoczyna się od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, gdy odpowiedź została doręczona przed upływem dwumiesięcznego terminu przewidzianego dla rozpatrzenia wezwania. Jeżeli odpowiedzi nie doręczono, termin do wniesienia skargi biegnie od dnia upływu tego dwumiesięcznego terminu; jednakże gdy spóźniona odpowiedź na wezwanie została doręczona przed upływem terminu do wniesienia skargi, termin ten liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Pomimo, iż orzeczenie to zapadło na gruncie poprzednio obwiązującej ustawy o NSA, zasadę w nim wyrażoną należy uznać za aktualną również po wejściu w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W tym miejscu podkreślenia wymaga również, iż wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie; następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu (por. postanowienie 7 sędziów NSA w Warszawie z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/02, opublikowane w ONSA z 2003 r., nr 1, poz. 2). Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący pierwsze wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowali do organu w dniu 12 grudnia 2005 r. Z akt sprawy wynika, iż organ udzielił negatywnej odpowiedzi na to wezwanie pismem z dnia 23 grudnia 2005 r. Pismo to zostało wysłane do skarżących w dniu 27 grudnia 2005 r., natomiast E. i S. Ś. skargę złożyli w dniu 8 listopada 2006 r., czyli z uchybieniem 30 dniowego terminu do jej wniesienia, który rozpoczął bieg od daty doręczenia odpowiedzi przez organ, względnie od chwili upływu dwumiesięcznego terminu do udzielenia takowej odpowiedzi. W tym miejscu dodać jeszcze należy, iż bieg terminu do wniesienia skargi nie mógł być liczony od dat późniejszych odpowiedzi udzielanych przez organ na kolejne wezwania skarżących, a zwłaszcza od dnia otrzymania odpowiedzi na pismo z dnia 23 sierpnia 2006 r., pomimo tego, że zawierało ono pouczenie o możliwości zaskarżenia uchwały do sądu administracyjnego. Jak już wskazano powyżej, wezwanie to należało traktować jako kolejne pismo w tej samej sprawie, nie będące jednak wezwaniem w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Wobec powyższego za spóźnioną należało uznać przedmiotową skargę, wniesioną w kilka miesięcy po upływie trzydziestodniowego terminu z art. 53 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którego bieg zapoczątkowało doręczenie odpowiedzi na pismo z dnia 5 grudnia 2005 r. Z tej przyczyny podlegała ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 przywołanej ustawy.