II SA/Op 92/07
WyrokWSA w Opolu2007-04-19
Skład orzekający: Daria Sachanbińska, Ewa Janowska, Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy jednorazowe wyrównanie świadczenia przedemerytalnego za poprzednie lata, wypłacone w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, powinno zostać wliczone do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego?Ratio decidendi
Jednorazowe wyrównanie świadczenia przedemerytalnego za poprzednie lata, wypłacone w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, stanowi dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych i powinno zostać wliczone do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego. Organ administracji publicznej jest związany przepisami prawa i nie może przyznawać świadczeń w sposób uznaniowy, nawet w przypadku trudnej sytuacji materialnej strony, jeśli nie spełnia ona ustawowych kryteriów.Stan faktyczny
Skarżąca W. M. wnioskowała o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków. Organ I instancji odmówił przyznania świadczeń, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego z uwagi na wysoki dochód w 2005 roku, wynikający m.in. z jednorazowego wyrównania świadczenia przedemerytalnego za lata 2002-2004. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że wyrównanie świadczenia przedemerytalnego stanowi dochód rodziny. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc, że kumulacja dochodów w 2005 roku nie była jej winą i że sytuacja finansowa rodziny jest trudna.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant Referent – stażysta Mariola Górska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną z upoważnienia Wójta Gminy Lubsza, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w L. odmówił przyznania W. M. zasiłku rodzinnego oraz dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania (na pokrycie wydatków związanych z zapewnieniem dziecku możliwości dojazdu z miejsca zamieszkania do miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły), na syna – D. M. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że przyczyną odmowy przyznania zasiłku rodzinnego jest przekroczenie kryterium dochodowego. Podał, że z zaświadczenia z Urzędu Skarbowego o dochodach za 2005r., wynika, iż strona osiągnęła dochód w kwocie 13.365,33 zł. Podał także, iż strona poinformowała, że dochód jest wysoki, ponieważ otrzymała świadczenie przedemerytalne z wyrównaniem od 13.11.2002r. do 31.07.2004r., w kwocie 9.986,15 zł. Organ I instancji ustalił, że wnioskodawczyni jest osobą samotną, ojciec dziecka nie żyje. Z załączonych dowodów wynikało, że syn D. otrzymał w 2005r. stypendium w kwocie 700 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności, organ wyliczył, że dochód strony w 2005 roku, z uwzględnieniem stypendium syna wyniósł 14.064,33 zł, co oznacza dochód miesięczny na jedną osobę – kwotę 586,05 zł. Kwota ta przekroczyła ustawowe kryterium dochodowe wyrażone w art. 5 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.).
Od powyższej decyzji W. M. złożyła odwołanie podnosząc, że zaświadczenie z Urzędu Skarbowego nie oddaje tak naprawdę stanu faktycznego jej dochodu. Osiągnięty wysoki dochód w 2005 roku, wynikał z faktu otrzymania w grudniu 2005r. wyrównania świadczenia przedemerytalnego za okres od 13.11.2002r. do 31.07.2004, po przyznaniu jej przez Powiatowy Urząd Pracy decyzją nr [...], owego świadczenia. Wyjaśniła, że jej dochód w poprzednich latach był bardzo niski, wyliczyła, że w latach 2004, 2003 i 2002 osiągała na osobę w rodzinie, kolejno dochód w wysokości 110,47 zł, 98,60 zł i 313,29 zł. Obecnie jej dochodem jest renta rodzinna syna wynosząca 214,98 zł oraz jej świadczenie przedemerytalne w wysokości 558,40 zł, co łącznie daje dochód w wysokości 772,88 zł, a zatem jak wskazała na jedną osobę w rodzinie, dochód wynosi 386,46 zł. Zdaniem odwołującej, z przedstawionych dowodów wyraźnie wynika, że gdyby świadczenie przedemerytalne wypłacane było, począwszy od listopada 2002 r., jej dochód w 2005 roku nie przekroczyłby ustawowego kryterium. Podniosła także, że za obecnie osiągane dochody nie jest w stanie utrzymać się z synem, gdzie miesięcznie ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania (około 500 zł) i zakupem biletu miesięcznego syna (100 zł).
Organ odwoławczy, decyzją z dnia nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji wyjaśnił, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady przyznawania i wypłacania tych świadczeń reguluje ustawa z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 105, poz. 881 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105 poz. 881 ze zm.).Organ II instancji wskazał, że ustawodawca uzależnił przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego od spełnienia kryterium dochodowego określonego w art. 5 ust. 1 przedmiotowej ustawy, który stanowi, iż zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł. W przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583 zł – art. 5 ust. 2 ustawy. Jednocześnie stwierdził, że stosownie do przepisu art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w przypadku, gdy dochód rodziny lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę do lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej kwocie najniższego zasiłku rodzinnego, przysługującego w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym, zasiłek rodzinny nie przysługuje. Równocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że dochodem w myśl art. 3 ustawy są – po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych, na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodów, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne, niezaliczone do kosztów uzyskania przychodów oraz składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Do dochodu wlicza się inne dochody niepodlegąjące opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, wymienione w art. 3 pkt 1 lit.c ustawy. Organ odwoławczy wywodził, że z zebranej w sprawie dokumentacji wynika, iż opodatkowany podatkiem dochodowym dochód rodziny W. M. ustalony dla celów rodzinnych wyniósł 13.365,31 zł i obliczony został przez odliczenie od dochodu wynoszącego 14.897,36 zł należnego podatku w wysokości 479 zł , składek na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 1.053,05 zł i składek na ubezpieczenie społeczne w kwocie 0 zł. Nadto, organ podniósł, że przy obliczaniu dochodu rodziny należy także uwzględnić kwotę 700 zł – stypendium syna D. Organ dodał, że składka zdrowotna obliczona została zgodnie z § 15 ust. 2 powołanego wyżej rozporządzenia. W rezultacie, łączny dochód za 2005r. wyniósł, 14.065,31 zł , a miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł 1.172,11 zł, na osobę w rodzinie – 586,05 zł i przekraczał kwotę 504 zł określoną w art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, o kwotę 82,05 zł na osobę. Organ odwoławczy, podobnie jak organ I instancji, uznał za prawidłowe stanowisko polegające na zaliczeniu do dochodów za 2005 rok, zwiększonych dochodów z tytułu wypłaty wyrównania za poprzednie okresy świadczenia przedemerytalnego, przyjmując, że jest to dochód w rozumieniu art. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jednocześnie podniósł, że z przepisu ustępu 4 art. 5 ustawy wynika, iż w przypadku utraty dochodu, prawo do zasiłku rodzinnego ustala się, na wniosek osoby uprawnionej, na podstawie dochodu rodziny pomniejszonego o utracony dochód. Stosownie do § 17 ust. 1 rozporządzenia w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, w przypadku utraty przez członka rodziny dochodu, od dochodu rodziny odejmuje się przeciętną miesięczną kwotę utraconego dochodu. Pomimo, iż strona nie wnioskowała o utratę dochodu – organ odwoławczy wyjaśnił, iż brak byłoby podstaw prawnych do uwzględnienia wyrównania świadczenia przedemerytalnego jako utraconego dochodu, a tym samym do obniżenia dochodu rodziny za 2005 rok, o kwotę z tytułu wypłaty zaległych świadczeń przedemerytalnych za lata 2002-2004. Zgodnie, bowiem, z art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochodem rodziny jest przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Wypłata natomiast zaległego świadczenia nie stanowi utraty dochodów, gdyż taka okoliczność nie została wymieniona w art. 3 pkt 23 przedmiotowej ustawy, który określa, co należy rozumieć przez utratę dochodu. Zgodnie z tym przepisem utrata dochodu jest rozumiana jako utrata dochodów spowodowana:
- uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,
- utratą prawa do zasiłku dla bezrobotnych,
- utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy u dzieło,
-utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznawanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego,
-nieotrzymaniem części albo całości zasądzonych świadczeń alimentacyjnych,
-wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej.
Wymieniony w przywołanym artykule katalog sytuacji, które ustawodawca uznaje za utratę dochodu, jest katalogiem zamkniętym, a to z kolei oznacza, że tylko wystąpienie jednej z przesłanek wymienionych w tym przepisie uprawnia do żądania uwzględnienia utraty dochodu. W ocenie organu odwoławczego, powyższe powoduje konieczność zweryfikowania, czy w sprawie mógł mieć zastosowanie art. 5 ust. 3 przedmiotowej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, gdy dochód rodziny przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę do zasiłku rodzinnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu, przysługującemu w okresie, na który zasiłek jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. Ponieważ z wyliczeń wynika, że miesięczny dochód rodziny wyniósł 1.172,11 zł i kwota ta przekracza kwotę uprawniająca rodzinę do świadczeń rodzinnych, wynoszącą w tym przypadku – 1008 zł, stąd organ II instancji nie znalazł podstaw do zastosowania ww przepisu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, wywodząc, że istotą sporu jest zaliczenie do dochodu za 2005 rok, świadczeń przedemerytalnych przyznanych jej za lata 2002 – 2004, a wypłaconych w 2005 roku. Taka kumulacja dochodów nie została przez skarżącą zawiniona, wobec czego do dochodu rodziny za 2005 rok należało jedynie zaliczyć świadczenia emerytalne, które zostałyby jej wypłacone w normalnej sytuacji. Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja narusza słuszny interes strony i zasady interesu społecznego. Zwróciła także uwagę na trudną sytuację finansową jej rodziny spowodowana utratą zasiłku rodzinnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację, dodając, że decyzja rozstrzygająca w przedmiocie uprawnienia do świadczeń rodzinnych nie ma charakteru decyzji uznaniowej. Oznacza to, iż prawo do wnioskowanych świadczeń przysługuje, gdy strona spełnia warunki określone w ustawie. Organy orzekające w tych sprawach nie mogą uwzględnić interesu strony, przyznając prawo do świadczeń rodzinnych, w sytuacji, gdy nie jest ona uprawniona do tych świadczeń stosownie do obowiązujących przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje jedynie legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem oceny jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L., działającego z upoważnienia Wójta Gminy Lubsza, z dnia [...], odmawiającą wnioskodawczyni przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku.
Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że odpowiada ona wymogom prawa. W kontekście zarzutów skargi, powtórzyć przyjdzie, że sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji dotyczy wyłącznie legalności decyzji i nie obejmuje oceny pozostałych motywów ich podejmowania, w tym także względów słuszności lub celowości, jeżeli nie wynikają one z treści przepisów prawa materialnego mającego zastosowanie w sprawie (porównaj: wyrok NSA z 20.11.2003r. sygn. akt IV S.A. 4138/01).
Tematykę niniejszej sprawy reguluje ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) - zwaną dalej ustawą. W art. 1 ust. 1 ustawy wskazano, iż określa ona warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Jak wynika z ust. 2 cyt. przepisu ustawy, prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje: rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka; opiekunowi faktycznemu dziecka; osobie uczącej się. Z zasady zasiłek rodzinny stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy, przysługuje ww. osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł. Ustawodawca podniósł ww. próg dochodu, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności stanowiąc, że wówczas dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się uprawniający do zasiłku nie może przekraczać kwoty 583 zł (art. 5 ust. 2 ustawy).
W sytuacji, gdy dochód rodziny lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym zasiłek rodzinny nie przysługuje (art. 5 ust. 3 ustawy). Z ustępu 4 art. 5 ustawy wynika, że w przypadku utraty dochodu, prawo do zasiłku rodzinnego ustala się, na wniosek osoby, uprawnionej, na podstawie dochodu rodziny lub dochodu osoby uczącej się pomniejszonego o utracony dochód.
Definicję dochodu dla celów tych świadczeń, legislator zawarł w art. 3 pkt 1 lit. a ustawy stanowiąc, że dochodem są, m.in. przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Stosownie zaś do § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881), w przypadku, gdy członek rodziny osiąga dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, dochód członka rodziny pomniejsza się: o podatek należny, składki na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, wskazując w ust. 2 cyt. paragrafu, sposób obliczania wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne. Natomiast według art. 10 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm. ), dochodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest m. in. dochód ze stosunku pracy i stosunku służbowego, za który stosownie do art. 12 ust. 1 cyt. ustawy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
W myśl art. 3 pkt 2 ustawy, przez dochód rodziny rozumie się przeciętny miesięczny dochód wszystkich członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Rodzina, jak wynika z art. 3 pkt 16 tej ustawy, oznacza odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25 rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, przy czym do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego.
Ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek uprawnionych osób wymienionych w art. 23 ust. 1 ustawy. Do wniosku takiego należy dołączyć m.in. zaświadczenia o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych każdego członka rodziny, wydane przez właściwy urząd skarbowy oraz zaświadczenia lub oświadczenia dokumentujące wysokość innych dochodów członków rodziny (art. 23 ust. 4 ustawy).
W świetle przedstawionych regulacji, które miały zastosowanie w niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę ustalenia faktyczne organu oparte na materiale dowodowym niezbędnym do załatwienia sprawy, trzeba stwierdzić, iż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z przepisami wskazanej ustawy, jak też z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.
Prowadząc postępowanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu dokonało powtórnej, wnikliwej oceny i analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i w sposób szczegółowy, odpowiadający wymogom wynikającym z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, przedstawiło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności oraz fakty, które spowodowały, że decyzja organu I instancji nie narusza prawa, wyjaśniając także podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Z akt sprawy bezsporne wynika, iż rodzina W. M. jest dwuosobowa, w skład, której wchodzi ona i jej syn D. Bezspornie dochód rodziny, stosownie do treści art. 3 pkt 2 ustawy, przyjęto z roku kalendarzowego poprzedzającego okres zasiłkowy i ustalono w oparciu o wymagane dokumenty, jakim jest zaświadczenie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia 12 lipca 2006 r. o dochodzie za 2005 r., które stwierdza, że W. M. uzyskała w 2005 r. dochód w wysokości 14.897,36 zł podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, od którego to dochodu podatek należny wyniósł kwotę 479 zł oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne wyniosły 1.053,05 zł, oraz dochód z tytułu stypendium syna wynoszący 700 zł. Po zastosowaniu algorytmu Kolegium wyliczyło, że miesięczny dochód rodziny skarżącej stanowił w tym okresie kwotę 1.172,11 zł, a na osobę w rodzinie – kwotę 586,05 zł. Dochód ten przekroczył kwotę 504 zł uprawniającą do nabycia prawa do zasiłku rodzinnego. Jednocześnie, mając na uwadze treść przepisu art. 5 ust. 3 ustawy, organ odwoławczy, zbadał, czy w przypadku skarżącej nie zachodzi podstawa zastosowania tegoż przepisu, dopuszczającego przekroczenie dochodu rodziny w wysokości równej odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (43 zł), porównując z kwotą różnicy między miesięcznym dochodem rodziny a kwotą uprawniającą rodzinę, obliczoną jako iloczyn kwoty 504 zł i liczby osób w rodzinie (2 x 586,05 =1.172,11 zł) – (2 x 504 zł =1.008 zł) = 164,11 zł. Tak obliczona kwota przekroczenia dochodu rodziny skarżącej wykazała różnicę 164,11zł, zatem przekroczyła kwotę 43 zł odpowiadającą najniższemu zasiłkowi rodzinnemu o 121,11 zł.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego wliczenia do dochodu rodziny za 2005r., jednorazowego wyrównania świadczenia przedemerytalnego za kilka poprzednich lat, w kwocie 9.986,15 zł, stwierdzić trzeba, że organ prawidłowo uznał, że wypłacone przez Powiatowy Urząd Pracy świadczenie mieści się w kategorii przychodów, które podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, ponieważ wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne (...) oraz różnego rodzaju dodatki, nagrody, (...), po myśli wyżej już zacytowanego art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, póz. 176 z późn. zm. ), są dochodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a tym samym dochodem w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Reasumując należy stwierdzić, że do dochodu uprawniającego do świadczeń rodzinnych wlicza się wszystkie dochody, które są zawarte w zaświadczeniu z urzędu skarbowego. Wymienione są w nim emerytury z wyrównaniem za wcześniejszy okres, a nie można jednak pomniejszyć dochodów z emerytury (świadczenia przedemerytalnego), wypłacone za poprzednie lata, ponieważ nie są one wymienione w katalogu dochodów utraconych. A zatem, jednorazową wypłatę emerytury (świadczenia przedemerytalnego) za wcześniejsze lata, wlicza się również do dochodu rodziny, od którego zależy uprawnienie do świadczeń rodzinnych. Następnie należy powiedzieć, iż art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego obliguje organy administracji publicznej do działania na podstawie przepisów prawa, co oznacza, że administracja może czynić tylko to, do czego wyraźnie upoważnia ją prawo i to w formach i trybie prawem przewidzianych (M. Jaśkowska, Związanie administracji..., s. 137), zatem zarzut skarżącej wskazujący na wyłączne działanie Kolegium w oparciu o przepisy ustawy, również nie jest trafny. Nie jest także uprawnione stwierdzenie, że wobec aktualnie trudnej sytuacji materialnej, otrzymane jednorazowo wyrównanie świadczenia przedemerytalnego nie powinno zostać wliczone do dochodu, gdyż sytuację finansową uprawnionej osoby do zasiłku rodzinnego, z woli ustawodawcy, ustala się w oparciu o dochód uzyskany w roku kalendarzowym, poprzedzającym okres zasiłkowy. Na koniec stwierdzić trzeba, iż w przypadku, tzw. decyzji związanych, czyli gdy przepis materialnoprawny określa w sposób szczegółowy obowiązek zachowania się organu we wskazanych w nim warunkach – organ administracji jest uprawniony do podjęcia wyłącznie takiego działania i w takim zakresie, jak na to pozwala lub nakazuje norma, a taką decyzją jest niewątpliwie decyzja rozstrzygająca o prawie do zasiłku rodzinnego, bowiem kryteria przyznawania zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku określone są ściśle ustawą. Powyższe rozważania wskazują, że organ odwoławczy nie mógł uwzględnić argumentów skarżącej dotyczących celowości i zasadności przyznania jej zasiłku rodzinnego, wobec opisanej trudnej sytuacji rodziny, gdyż prawodawca nie przewidział takiej możliwości w omówionej ustawie.
W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło