II SAB/Op 119/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi M. U. na bezczynność Burmistrza Dobrodzienia w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia 1) umarza postępowanie, 2) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, 3) stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4) zasądza od Burmistrza Dobrodzienia na rzecz skarżącego M. U. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W skardze z dnia 12 października 2018 r. M. U. zarzucił Burmistrzowi Dobrodzienia (dalej też "organ") bezczynność w załatwieniu jego sprawy administracyjnej o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na utworzenie hodowli norek o wielkości 147 DJP w miejscowości [...], gmina [...], na działce o numerze ewidencyjnym a k.m. [...], obręb [...]. Wniesienie skargi poprzedziły czynności podjęte przez stronę i organ oraz postępowanie organu o następującym przebiegu. Wnioskiem z dnia 23 maja 2013 r. M. U. powołując się na zapisy art. 71 ust. 2, art. 73 ust. 1 i art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U.2008 nr 199 poz. 1227 ze zm., obecnie Dz.U. 2018 poz. 2081 ze zm.) dalej też "ustawa", oraz § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz.U. 2010 nr 213 poz. 1397 ze zm., obecnie Dz.U.2016 poz.71), dalej też "rozporządzenie", wniósł o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, które zakwalifikowano do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Do wniosku załączono wypis z rejestru gruntów wraz z mapą i rozszerzoną kartę informacyjną przedsięwzięcia polegającego na utworzeniu hodowli norek o wielkości 147 DJP. Zawiadomieniem z dnia 19 lipca 2013 r. Burmistrz Dobrodzienia wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia powołując się na art.61§ 4 K.p.a. oraz art. 33 i art. 34 ustawy. Organ zaznaczył, że na podstawie § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia przedsięwzięcie kwalifikuje się do mogących znacząco oddziaływać na środowisko i należy przeprowadzić screening w celu ustalenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ podniósł też, że jest właściwy do wydania decyzji ale po uzgodnieniu warunków realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Opolu dalej "RDOŚ" i Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w [...] dalej "PPIS". Organ poinformował też stronę o jej prawach wynikających z art. 10 § 1 K.p.a. i zaznaczył, że na podstawie art. 33 ustawy podaje niniejsze zawiadomienie do informacji publicznej celem umożliwienia społeczeństwu składanie uwag i wniosków w terminie 21 dni. Przy piśmie z 19 lipca 2013 r. Burmistrz Dobrodzienia przesłał RDOŚ złożony wniosek celem wydania opinii odnośnie do konieczności sporządzenia i zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Identycznej treści pismo organ przesłał 19 lipca 2013 r. także do PPIS. W opinii sanitarnej z 8 sierpnia 2013 r. PPIS stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Pismem z 29 lipca 2013 r. Nadleśniczy Nadleśnictwa [...] złożył negatywną opinię do projektu przedsięwzięcia podnosząc aspekt ujemnych skutków rozprzestrzeniania się norki amerykańskiej dla lokalnego środowiska przyrodniczego. Postanowieniem z dnia 2 września 2013 r. RDOŚ wyraził opinię odnoście do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i ustalił zakres raportu odwołując się do art. 66 ustawy. Postanowieniem z dnia 21 października 2013 r. organ stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i określił zakres raportu. Przy piśmie z dnia 30 października 2013 r. pełnomocnik inwestora złożył Raport oddziaływania na środowisko projektowanego przedsięwzięcia, doręczony RDOŚ i PPIS przy pismach z dnia 8 listopada 2013 r. celem "uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia". PPIS w [...] złożył opinie, sanitarną pismem, z dnia 6 grudnia 2013 r., a RDOŚ w Opolu postanowieniem z dnia 22 stycznia 2014 r. odmówił inwestorowi uzgodnienia warunków planowanego przedsięwzięcia. Pismem z dnia 5 marca 2015 r. Burmistrz Dobrodzienia zawiadomił strony o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni. W dniu 8 grudnia 2015 r. do organu wpłynęła ekspertyza zlecona firmie A odnośnie do walorów przyrodniczych terenów planowanej budowy fermy norek. Pismem z 20 stycznia 2016 r. organ zawiadomił strony w trybie art. 36 K.p.a. o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 29 lutego 2016 r. Zawiadomieniem z dnia 9 lutego 2016 r. organ ponownie zastosował art. 10 § 1 K.p.a., zakreślając stronom termin 7 dni. Pismem z dnia 24 września 2018 r. (data wpływu 27 września 2018 r.) pełnomocnik M. U., adw. A. K. złożył ponaglenie na podstawie art. 37 ust. 1 K.p.a. wzywając Burmistrza Dobrodzienia do załatwienia sprawy z wniosku z dnia 23 maja 2013 r. Pismem z dnia 12 października 2018 r. M. U. złożył skargę sądowoadministracyjną na bezczynność organu w załatwieniu sprawy. Domagał się zobowiązania organu do niezwłocznego rozpatrzenia wniosku oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu odwołał się do czynności podjętych przez stronę skarżącą i organ po dacie złożenia wniosku, a następnie powołując się na terminy załatwienia spraw administracyjnych wynikające z art. 12 § 1 K.p.a. w zw. z art. 35 i art. 36 K.p.a. zarzucił organowi ich ewidentne naruszenie. Podkreślił, że organ nie zachował nie tylko podstawowego terminu załatwienia sprawy wynikającego z art. 35 K.p.a., ale też terminów wyznaczanych dodatkowo w trybie art. 36 § 1 K.p.a. Ponadto podane przyczyny zwłoki załatwienia sprawy (urlop, choroba odpowiedzialnego pracownika Urzędu Miejskiego) nie mogą uzasadniać kilkuletniej zwłoki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie. Ten pierwszy wniosek miałaby uzasadniać przedwczesność i niedopuszczalność skargi z uwagi na jej wniesienie przed rozpatrzeniem ponaglenia przez organ II instancji tj. SKO w Opolu, które na dzień wniesienia odpowiedzi na skargę (31 października 2018 r.) nie załatwiło jeszcze sprawy. Co do wniosku o oddalenie skargi organ nie wypowiedział się dlaczego nie znajduje podstaw do stwierdzenia stanu bezczynności w załatwieniu sprawy. Decyzją z dnia 13 listopada 2018 r. organ I instancji odmówił M. U. ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Przy piśmie z dnia 7 stycznia 2019 r. organ przesłał kopię postanowienia SKO w Opolu z dnia 11 grudnia 2018 r. uznającego ponaglenie z dnia 24 września 2018 r. za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) zwanej nadal P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności (pkt 3). Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do art. 149 § 1b P.p.s.a. sąd może też orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, a na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. także o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a, Sąd może rozpoznać sprawę ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. W takim właśnie trybie została rozpoznana skarga złożona w niniejszej sprawie na bezczynność organu. Rozpoznanie następuje na posiedzeniu niejawnym, a treść zapadłego orzeczenia, po sporządzeniu uzasadnienia zostaje doręczona stronom. Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. warunkiem dopuszczalności skargi jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania taki tryb został określony w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017, poz. 1257 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie K.p.a. W kwestii wyczerpania tego trybu wyjaśnić trzeba, że ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), z dniem 1 czerwca 2017 r. dokonana została nowelizacja, która wprowadziła istotne zmiany w art. 37 K.p.a. związane z ustanowieniem środka zaskarżenia w postaci ponaglenia, które zastąpiło wcześniejsze środki o nazwie zażalenie i wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W związku ze zmianą tego przepisu, na podstawie art. 9 pkt 3 lit. b ustawy zmieniającej dodano też m.in. art. 53 § 2b P.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zgodnie z założeniami ustawodawcy wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 § 1 K.p.a. stanowi więc warunek formalny do wywiedzenia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Znalazło to wyraz także w nowym brzmieniu art. 52 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z treści powyższych regulacji wynika zatem, że warunkiem dopuszczalności skargi wniesionej przez stronę skarżącą na bezczynność było wyczerpanie środka zaskarżenia w postaci ponaglenia. Wystarczającym było samo wniesienie ponaglenia i strona przed złożeniem skargi na bezczynność nie musiała "odczekać" załatwienia sprawy incydentalnej w zakresie wniesionego ponaglenia przez organ odwoławczy, tzn. SKO w Opolu. Dlatego wniosek procesowy organu o odrzucenie skargi jako przedwczesnej wobec braku rozpoznania ponaglenia przez II instancję nie mógł zostać przez Sąd uwzględniony. Podkreślić trzeba, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie miała znaczenia regulacja art. 16 ustawy nowelizującej, zgodnie z którą do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 1 ustawy nowelizującej, przepisy ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu dotychczasowym stosuje się do postępowań przed sądami administracyjnymi, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. Przepis art. 17 ust. 2 tej ustawy stanowi natomiast, że przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Z zestawienia treści art. 16 oraz 17 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej należy wywieść, że znowelizowane przepisy powinny mieć co do zasady zastosowanie do aktów lub czynności dokonanych po dniu wejścia w życie nowelizacji, jak również do bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. Art. 16 ustawy nowelizującej odnosi się do postępowania w sprawie, tryb z art. 37 K.p.a. ma natomiast charakter wpadkowy i nie skutkuje wydaniem aktu podlegającego zaskarżeniu. W przypadku zaskarżenia bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania ma zastosowanie art. 17 ust. 1 ustawy nowelizującej, w świetle którego istotne jest wszczęcie postępowania przed sądami administracyjnymi po dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej. W niniejszej sprawie strona skarżąca, przed wniesieniem skargi, dopełniła wymogu wyczerpania środka zaskarżenia w zakresie bezczynności, wnosząc do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu ponaglenie z dnia 24 września 2018 r. Stosownie do powyższego, Sąd stwierdził, że skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie na bezczynność Burmistrza Dobrodzienia jako złożona z zachowaniem wymogu określonego w art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. jest dopuszczalna i podlega merytorycznej ocenie. Z kolei przeprowadzona kontrola legalności wykazała, że skarga jest zasadna. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności wynikającej z przepisów prawa, przez zobowiązany do tego organ. W sprawie ze skargi na bezczynność Sąd nie jest jednak władny rozstrzygać o sposobie załatwienia sprawy. To organ, jako właściwy do rozpoznania sprawy, sam musi zdecydować jakie, w zależności od ustalonego stanu faktycznego, podjąć w sprawie rozstrzygnięcie. Rolą Sądu jest natomiast ustalenie istnienia po stronie organu obowiązku podjęcia w sprawie rozstrzygnięcia i ocena, czy pozostawał w tym zakresie w bezczynności. Przepisy P.p.s.a. nie określają na czym polega stan bezczynności. Wykładając treść tego pojęcia zgodzić się należy jednak z powszechnie prezentowanym poglądem, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosowanej czynności. Takie rozumienie pojęcia "bezczynności" pozostaje w zgodzie z jego legalną definicją wynikającą z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a., wprowadzoną sygnalizowaną wyżej nowelizacją przepisów K.p.a. i mającą na celu zapewnienie większej klarowności oraz efektywności realizacji przez strony przysługujących jej uprawnień w zakresie zwalczania bezczynności organów. Według tego przepisu, przez bezczynność rozumie się niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma znaczenia to, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, mają jedynie znaczenie dla oceny, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca. Oceniając działanie organu w kontekście bezczynności uwzględnić trzeba, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organom wnikliwe i szybkie działanie w sprawie, przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 K.p.a.). Realizacji tej zasady służy m.in. przepis art. 35 § 1 K.p.a., wedle którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 K.p.a.). Uwzględniając przedstawione regulacje, stosownie do art. 37 § 1 K.p.a. od bezczynności należy odróżnić przewlekłe prowadzenie postępowania, które obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym oraz nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Podzielić jednak też należy pogląd, że pojęcia bezczynności organu i przewlekłego prowadzenia postępowania częściowo się pokrywają. Mogą wystąpić sytuacje, w których organ administracji wykonuje czynności pozorujące prowadzenie postępowania - np. wzywa strony do przedstawienia dodatkowych, nie posiadających żadnego znaczenia dla sprawy dokumentów, zawiesza postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., mimo, że żadna kwestia prejudycjalna w istocie nie występuje. Dlatego stany faktyczne poddawane ocenie mogą kwalifikować się zarówno do bezczynności, jak i przewlekłości postępowania, bowiem nie wydanie decyzji w terminie - co do zasady - jest następstwem owej przewlekłości. Instytucja procesowa "bezczynności organu" jest zaś kwalifikowaną formą przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 269/17, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zauważyć na tle okoliczności sprawy trzeba, że organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminach określonych w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Sąd dokonał analizy czynności podejmowanych przez organ w przedmiotowej sprawie, a szczegółowo opisanych wyżej w stanie faktycznym i uznał, że co najmniej od 29 lutego 2016 r., czyli upływu terminu załatwienia sprawy wyznaczonego w trybie art. 36 K.p.a. organ I instancji pozostawał w bezczynności, której nie może usprawiedliwić, ani choroba ani inne okoliczności (np. urlop) dotyczące pracownika Urzędu Miejskiego, w którego referacie znalazła się ta sprawa administracyjna. To organ winien tak zorganizować pracę Urzędu, w tym przez system zastępstw pracowniczych, aby nieobecność poszczególnych osób nie wyłączyła możliwości załatwienia sprawy. Sąd ma świadomość jak trudne zagadnienie merytoryczne pozostawało do rozstrzygnięcia, bo wszystkie sprawy rozpatrywane na gruncie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie nie należą do prostych, nieskomplikowanych. Poza tym materia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (utworzenie hodowli norek) i wyważenie proporcji między swobodą prowadzenia działalności gospodarczej a ochroną środowiska (tak naturalnego, jak i praw ludności zamieszkałej w okolicy planowanego przedsięwzięcia) należy z reguły do wysoce skomplikowanych i rodzących konflikty społeczne. Jednak te uwarunkowania nie usprawiedliwiają czasu trwania postępowania od 23 maja 2013 r. do 13 listopada 2018 r., z tego stanu bezczynności organu co najmniej od końca lutego 2016 r. Dlatego Sąd przyjął, iż organ dopuścił się bezczynności a ponadto, że bezczynność ta była kwalifikowana, czyli miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i na podstawie art. 149 § 1a orzekł jak w punkcie 2 i 3 wyroku. Brak złej woli organu, okoliczność dotycząca nieobecności pracownika, w którego referacie zawisła sprawa administracyjna, przy ograniczonych możliwościach kadrowych Urzędu Miejskiego w Dobrodzeniu, zdecydowały o tym, iż Sąd nie sięgnął do instrumentów określonych w art. 149 § 2 P.p.s.a. (grzywna, przyznanie stronie od organu sumy pieniężnej). Zwrócić należy uwagę, że sam skarżący o zastosowanie art. 149 § 2 P.p.s.a nie występował, a Sąd nie znalazł wystarczających podstaw faktycznych do działania w tej materii z urzędu Wydanie decyzji 13 listopada 2018 r. nie wyłączało jednak możliwości uwzględnienia skargi na bezczynność, a jedynie skutkowało koniecznością umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności, tj. w zakresie wynikającym z art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a; o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. O ile bowiem oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności Sąd bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania, to ustanie bezczynności nie zwalnia Sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy w sprawie istotnie wystąpiła bezczynność i czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzając w niniejszej sprawie bezczynność, która w ocenie Sądu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, Sąd uwzględnił, że od złożenia przez skarżącą wniosku do dnia ustania bezczynności minęło ponad 5 lat. Przede wszystkim też, merytoryczne rozpoznanie sprawy zajęło organowi okres od 29 lutego 2016 r. do 13 listopada 2018 r. W tym okresie organ nie wydał żadnego rozstrzygnięcia, które podlegałoby zaskarżeniu w toku instancji. Bezspornie organ w znaczny sposób przekroczył terminy przewidziane dla rozpoznania sprawy w przepisach art. 35 K.p.a. Wprawdzie w okresie tym organ podejmował działania, niemniej jednak nie można uznać, aby były to skuteczne czynności zmierzające bezpośrednio do załatwienia sprawy, mogące uwalniać organ od zarzutu bezczynności. W konsekwencji, w sposób rażący organ naruszył terminy ustalone w art. 35 K.p.a dla rozpoznania sprawy oraz obowiązek informowania stron określony w art. 36 K.p.a. W ocenie Sądu, opisane działania organu świadczą nie tylko o naruszeniu terminów załatwienia sprawy, ale także o ograniczeniu prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, w postępowaniu prowadzonym w sposób wnikliwy i szybki (art. 12 w zw. z art. 35 § 3 K.p.a.). Pozostają one również w sprzeczności z podstawową zasadą procedury administracyjnej, jaką jest zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W ocenie Sądu, sytuacja, gdy wniosek strony przez kilka lat pozostaje nierozpoznany, nie może być zaakceptowana z punktu widzenia zasady praworządności i zasady demokratycznego państwa prawa, w odniesieniu do których strona działająca w zaufaniu do organów państwowych ma prawo oczekiwać, że te podejmą stosowne działania zmierzające do załatwienia jej wniosku zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. W niniejszej sprawie przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, wynikających z art. 35 i art. 36 K.p.a. było znaczne i niezaprzeczalne. Z akt administracyjnych nie wynika przy tym, aby było w jakikolwiek sposób uzasadnione. Rezultatem dokonanej przez Sąd oceny było orzeczenie z urzędu na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. Podstawą do podjęcia orzeczenia w tym przedmiocie było to, że stwierdzona bezczynność miała kwalifikowany charakter i związana była z wyjątkowo długim czasem trwania sprawy. W takim stanie rzeczy, w ocenie Sądu, należało orzec rażące naruszenie prawa, a to z uwagi na negatywne dla strony skutki bezczynności organu, w postaci wieloletniego stanu niepewności. Z drugiej strony Sąd wziął też pod uwagę fakt, że w sprawie wydana została już decyzja, która zakończyła stan bezczynności organu. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., w pkt 4 wyroku Sąd orzekł natomiast o kosztach postępowania. Na wysokość tych kosztów składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 z późn. zm.) oraz wpis od skargi ustalonego w kwocie 100 zł.