II SAB/Op 15/16
PostanowienieWSA w Opolu2016-06-30
Skład orzekający: Anna Misiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, złożony po tym, jak prawo pomocy zostało już przyznane w tym zakresie, podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowy?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, jeżeli prawo pomocy zostało już przyznane w tym samym zakresie, a rozpoznanie kolejnego wniosku stało się zbędne. Strona nie ma prawa do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już przyznane i skonsumowane.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie informacji publicznej. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy zostało mu przyznane, w tym ustanowiono pełnomocnika z urzędu. Następnie skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został uznany za zbędny i postępowanie w tej sprawie umorzono.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym z dnia 25 kwietnia 2016 r. w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego nr [...] w [...] w przedmiocie informacji publicznej postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy.
R. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego nr [...] w [...] w przedmiocie informacji publicznej. Skarżący złożył do tut. Sądu na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, to jest poprzez ustanowienie radcy prawnego i zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2016 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym. Pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego został wyznaczony przez właściwy samorząd, radca prawny M. W..
Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r. Sąd odrzucił skargę R. S.
Pełnomocnik z urzędu w dniu 17 maja 2016 r. złożył do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, wraz z potwierdzeniem jej nadania do skarżącego.
W dniu 10 maja 2016 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek skarżącego złożony na formularzu stosowanym przed Sądami powszechnymi (o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, przesłany do załatwienia przez Sąd Okręgowy w [...], [...] Wydział [...].
W związku z tym referendarz sądowy działając na podstawie art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "P.p.s.a.", przesłał pełnomocnikowi skarżącego urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, stosowany w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W wezwaniu omyłkowo wskazano, że formularz ten jest przesłany do podpisania i doręczenia.
Pełnomocnik w dniu 20 maja 2016 r. złożył formularz wniosku jedynie zawierający jego podpis. Wobec tego ponownie przesłano mu formularz wniosku do wypełnienia i odesłania. Wówczas pełnomocnik odesłał niekompletnie wypełniony formularz wniosku, to jest nie zawierający podpisu.
W tym miejscu przychodzi zaznaczyć, że pełnomocnik z urzędu jest fachowym pełnomocnikiem, a zatem Sąd nie ma obowiązku, o którym mowa w art. 6 P.p.s.a., pouczania go czynnościach procesowych i skutkach ich zaniedbań. Zasadniczo zatem już za pierwszy wniosek przesłany przez pełnomocnika strony, który zawierał jedynie jego podpis mógł być pozostawiony bez rozpoznania. Drugi wniosek został z kolei przesłany niepodpisany. Wypełnienie wniosku polega bowiem na uwzględnieniu wszystkich jego rubryk, w tym także rubryki przeznaczonej na podpis, a szczegółowe pouczenie w tym przedmiocie stanowi integralną część wniosku.
Mając jednakże na uwadze, słuszny w ocenie referendarza sądowego, pogląd wyrażony w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, a to w postanowieniu z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt I GZ 332/16, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, gdzie NSA stwierdził, że w sytuacji, gdy wydanie postanowienia w sprawie o przyznania prawa pomocy stało się zbędne w rozumieniu art. 249 a P.p.s.a., to nawet, gdyby zachodziły podstawy do uchylenia zarządzenia sądu I instancji o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, postępowanie z takiego wniosku należy umorzyć.
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 P.p.s.a. referendarz sądowy zważył, co następuje:
Postępowanie o przyznanie prawa pomocy wszczęte na skutek ponownego wniosku skarżącego z dnia 25 kwietnia 2016 r., podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu zauważyć należy, że ww. postanowieniem z dnia 25 lutego 2016 r., skarżący został zwolniony od kosztów sądowych oraz został mu ustanowiony radca prawny. Na skutek tego orzeczenia, OIRP w Opolu poinformowała o wyznaczeniu do reprezentowania skarżącego w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, radcy prawnego z urzędu w osobie M. W. Wyznaczony pełnomocnik sporządził i wniósł do tut. Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej Wobec powyższych ustaleń brak jest podstaw do wyznaczenia skarżącemu kolejnego pełnomocnika z urzędu. W cyt. ustawie P.p.s.a., brak jest bowiem przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sprawie, w sytuacji gdy zostało jej już przyznane prawo pomocy w tym zakresie. Prawo to zostało zatem przez skarżącego już skonsumowane (por. postanowienie z dnia 22 kwietnia 2005 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego; sygn. akt II OZ 262/05; dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec tego, że skarżącemu przyznano już prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a także w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych całości, które to zwolnienie rozciąga się na całe postępowanie w sprawie, rozpoznanie jego ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uznać należało za zbędne i umorzyć postępowanie, na podstawie przepisu art. 249a P.p.s.a., określającego, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Przepis art. 249 a, wprowadził art. 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Zmiany te weszły w życie w dacie 15 sierpnia 2015 r. i na mocy art. 2 cyt. ustawy o zmianie ustawy P.p.s.a., i mają bez wątpienia zastosowanie do niniejszego postępowania wszczętego po tej dacie.
Mając na względzie powyższe, referendarz sądowy działając na podstawie art. 249 a w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło