II SAB/Op 37/16

WyrokWSA w Opolu2016-07-11

Skład orzekający: Elżbieta Naumowicz, Ewa Janowska, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zakładu Karnego dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, gdy wnioskodawca żądał informacji już opublikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej lub dostępu do Internetu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność, uznając, że Dyrektor Zakładu Karnego nie dopuścił się bezczynności. Po pierwsze, żądanie informacji publicznej już opublikowanej w Biuletynie Informacji Publicznej nie podlega rozpatrzeniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Po drugie, żądanie dostępu do Internetu, nawet w celu zapoznania się z informacjami publicznymi, regulowane jest przepisami prawa karnego wykonawczego, a nie ustawą o dostępie do informacji publicznej. W obu przypadkach organ nie miał obowiązku działania w trybie tej ustawy, a jego odpowiedź o udzieleniu pomocy w uzyskaniu informacji była wystarczająca.
Stan faktyczny
Skarżący R. S., osadzony w Zakładzie Karnym, zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, w tym tych zamieszczonych na stronach internetowych i w Biuletynie Informacji Publicznej Służby Więziennej. Organ odpowiedział, że pomoc w uzyskaniu informacji będzie realizowana sukcesywnie ze względu na możliwości organizacyjne. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, domagając się zobowiązania do udostępnienia informacji, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa i wymierzenia grzywny. Pełnomocnik skarżącego sprecyzował żądania, wnosząc o udostępnienie informacji w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz – spr. Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lipca 2016 r. sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. R. S., powołując się na art. 61 Konstytucji RP oraz art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z wnioskiem z dnia 15 października 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej zamieszczonych na stronach internetowych wymienionych enumeratywnie w pkt 1-43 wniosku, w tym na stronie BIP Służby Więziennej - wszystkie zarządzenia i wytyczne (pkt 43). Wskazał, że żądane informacje powinny być zapisane na płycie CD/DVD. W odpowiedzi na powyższy wniosek, Dyrektor Zakładu Karnego w [...] wskazał, że wniosek o udostępnienie informacji powinien być kierowany do organu lub instytucji, która dysponuje żądanymi informacjami, natomiast administracja Zakładu Karnego udziela wnioskodawcy pomocy w uzyskaniu informacji publicznej poprzez umożliwienie skarżącemu korzystanie z dostępu do BIP Służby Więziennej, przy czym pomoc w tak szerokim zakresie, jaki został określony we wniosku, nie jest możliwa w ustawowym terminie, w związku z czym będzie realizowana sukcesywnie, w sposób adekwatny do możliwości organizacyjnych administracji Zakładu Karnego. Następnie, R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, zawartą w piśmie z dnia 9 maja 2015 r., na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w sprawie wniosku z dnia 15 października 2014 r., w której zarzucił naruszenie przez organ art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w żądanym zakresie bez zbędnej zwłoki oraz naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust 3 w zw. z art. 6 ust. 4 lit. a tiret pierwsze i drugie tej ustawy poprzez długotrwałą bezzasadną odmowę udostępnienia informacji publicznej dotyczących władzy publicznej. Na tej podstawie skarżący wniósł o: 1. zobowiązanie organu do udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 15 października 2014 r., 2. stwierdzenie, iż bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej przez Dyrektora Generalnego Służby Więziennej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. stwierdzenie, iż podmiot zobowiązany nie udostępnił skarżącemu informacji publicznej wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi, 4. wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 w związku z art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, 5. przyznanie skarżącemu pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu, 6. zwrot poniesionych przez skarżącego kosztów postępowania, w szczególności zwrot kosztów sporządzenia skargi oraz kosztów wysłanej w sprawie korespondencji. W obszernym uzasadnieniu skarżący powołał treść z art. 61 Konstytucji RP, art. 15 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wyjaśnił, że w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w [...] spotykał się z oporem funkcjonariuszy w kwestii dostępu do różnych informacji dostępnych wyłącznie na stronie internetowej, o co prosił wychowawców, wobec czego złożył wniosek z dnia 15 października 2014 r. i otrzymał pismo z dnia 29 października 2014 r. Wskazał, że zdaje sobie sprawę z obszerności wniosku i wymienił informacje udostępnione przez organ w roku 2014 w dniach 11, 22 i 31 lipca, 1, października, 5 i 11 listopada oraz 15 grudnia, a także w roku 2015 - w dniach 7 stycznia, 9 i 13 lutego. Wyjaśnił, że odbywał rozmowy z zastępcą Dyrektora Zakładu Karnego w [...], który zobowiązał wychowawcę do udostępnienia informacji. Tymczasem na komputerze, jaki został skarżącemu udostępniony na 30 minut, niektóre strony były zablokowane, a ponadto dostęp do komputera w tak krótkim czasie nie może zostać uznany za udostępnienie informacji. Ponadto skarżący wskazał, że organ nie ma dostępu do jednej ze stron wskazanych we wniosku (www.lex.pl), ale ma dostęp do innej, podobnej strony, na której są dostępne żądane informacje. Tym samym aktualnie organ znajduje się w zwłoce, gdyż żądana informacja nie została udostępniona. Skarżący podkreślił, że organ nie kwestionował zasadności wniosku informując, że będzie informacje przekazywał sukcesywnie, jednak nie podał terminu końcowego, w związku z czym stosownie do art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej termin dwumiesięczny upłynął w dniu 16 grudnia 2014 r. Upływ tego terminu uzasadnia wnioski skargi. Skarżący wskazał ponadto, że nie powinien być ofiarą nieznajomości prawa przez organ, czy też lekceważenia poleceń zastępcy Dyrektora Zakładu Karnego w [...] przez jego podwładnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zakładu Karnego w [...] wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że w odpowiedzi na wniosek z dnia 15 października 2014 r. poinformował wnioskodawcę o niemożliwości udzielenia w terminie pomocy w uzyskaniu żądanych informacji i że pomoc ta będzie realizowana sukcesywnie. Ponadto organ wyjaśnił, że w czasie pobytu w Zakładzie Karnym w [...] skarżący uzyskał pomoc w przedmiotowej sprawie, otrzymując wszystkie wnioskowane informacje w formie papierowej lub elektronicznej na płytach CD/DVD. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II SAB/Op 37/16, referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego radcę prawnego, którym przez Okręgową Izbę Radców Prawnych wyznaczony został radca prawny P. C. W piśmie procesowym z dnia 27 czerwca 2016 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik wskazał, ze podtrzymuje wniesioną skargę i wszystkie podniesione w niej twierdzenia, zarzuty i wnioski. Poza tym pełnomocnik sprecyzował żądanie skargi, wnosząc o: - zobowiązanie organu do udostępnienia skarżącemu informacji publicznej w zakresie objętym złożonym przez niego wnioskiem w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, - stwierdzenie, że bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania w sprawie wywołanej wniesionym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. - wymierzenie organowi grzywny w wysokości 10-krotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie odrębnych przepisów. Ponadto pełnomocnik wniósł o zasądzenie, na podstawie art. 200 P.p.s.a., od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Alternatywnie, w przypadku nieuwzględnienia skargi, wniósł o przyznanie pełnomocnikowi kosztów świadczonej z urzędu pomocy prawnej, powiększonej o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług, jednocześnie oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w jakiejkolwiek części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647, z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 P.p.s.a., a więc także na bezczynność organu w wydaniu decyzji lub właściwego postanowienia. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt organu administracji, lecz jego brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Przepisy nie określają, na czym polega stan "bezczynności", zatem w odkodowaniu znaczenia tego pojęcia celowe jest sięganie do poglądów doktryny i orzecznictwa. Zdaniem Sądu, trafne jest stanowisko, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ (podmiot zobowiązany) nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Powyższe determinuje zakres kontroli Sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. W myśl bowiem art. 149 § 1 P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Oznacza to więc, że zarzut bezczynności powinien się pojawić wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność bowiem ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu. Przedmiot postępowania sądowego w niniejszej sprawie stanowiła skarga na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w udostępnieniu informacji publicznej. Mając na uwadze przedmiot skargi wskazać należy, że dostęp do informacji publiczne reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058, z późn. zm.) zwana dalej ustawą. Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi stwierdzić należy, że skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie wymaga dla jej skutecznego wniesienia uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (por. m.in. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 285/11; postanowienie NSA z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08; postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1382/07; wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05 - http://www.nsa.orzeczenia.gov.pl). W związku z powyższym skargę uznać należało za dopuszczalną. Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28). Nie sposób nie zauważyć również, że prawo obywateli do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne przewidziano w art. 61 Konstytucji RP, który w ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje m.in. dostęp do dokumentów, przy czym przepisy Konstytucji RP nie zawężają tego pojęcia do dokumentów urzędowych. Informację publiczną stanowi zatem zarówno treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i tych, których organ używa przy realizacji zdań przewidzianych prawem oraz tych, które tylko w części dotyczą organu, nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego. O zakwalifikowaniu określonej informacji, jako podlegającej udostępnieniu decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji. Konkretyzacja powyższego konstytucyjnego tego prawa następuje w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, przy czym stosownie do art. 2 ust. 1 tej ustawy, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na podmiotach określonych w z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązanych do udostępniania informacji publicznej, którymi są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności zaś organy władzy publicznej (pkt 1). Oceniając właściwość organu wskazanego we wniosku, należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1415, z późn. zm.) Służba Więzienna jest umundurowaną i uzbrojoną formacją apolityczną podległą Ministrowi Sprawiedliwości, posiadającą własną strukturę organizacyjną, zgodnie zaś z art. 7 pkt 3 tej ustawy dyrektor zakładu karnego jest organem Służby Więziennej. W świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Zakładu Karnego w [...] organ Służby Więziennej jest organem władzy publicznej i należy do kręgu podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o ile znajduje się ona w jego posiadaniu. Zatem spełniona została przesłanka podmiotowa. Wskazać również należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Przy żądaniu uzyskania informacji publicznej nie jest wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana. Jedynie w przypadku informacji przetworzonej, stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy, ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dodać również należy, że według art. 13 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. Zaakcentować w tym miejscu należy, że zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 ustawy, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Skarżący we wniosku z dnia z dnia 15 października 2014 r. zażądał od Dyrektora Zakładu Karnego w [...] udostępnienia informacji publikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej Służby Więziennej. Wskazać wobec tego należy, że w świetle art. 10 ustawy brak jest podstaw do żądania udostępnienia informacji, skoro została ona opublikowana w Biuletynie Informacji Publicznej. Stanowisko w tym zakresie można uznać za utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się ponadto, że odmowa udostępnienia informacji publicznej, która jest już udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, następuje w postaci czynności materialno-technicznej, a nie na mocy decyzji (por. wyroki NSA z 17 czerwca 2011 r., I OSK 462/11; z 25 września 2008 r., I OSK 416/08; z 11 stycznia 2010 r., I OSK 1557/09, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym trzeba uznać, że w świetle ww. przepisu żądanie w tym zakresie było niezasadne. Zaznaczyć przy tym pryzjdyie, że organ poinformował skarżącego w piśmie z dnia 29 października 2014 r. jedynie o udzieleniu pomocy w uzyskaniu informacji poprzez umożliwienie korzystania z dostępu do BIP. Wprawdzie organ nie wyartykułował w klarowny sposób, że żądana informacja nie podlega udostępnieniu, jednak ta wadliwość, w ocenie Sądu, nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy. Nie można zatem zarzucić Dyrektorowi Zakładu Karnego w [...] bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia z dnia 15 października 2014 r., gdyż ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje trybu udzielania na wniosek zainteresowanego informacji publicznej umieszczonej w Biuletynie Informacji Publicznej. Na gruncie rozpoznawanej sprawy, z uwagi na fakt przebywania skarżącego w zakładzie karnym, podkreślenia wymaga, że osobista sytuacja wnioskodawcy będącego osobą pozbawioną wolności, nie powoduje wyłączenia w stosunku do niego stosowania art. 10 ust. 1 ustawy. Przepis ten jest powszechnie wiążący i nie pozwala na odmienne traktowanie osób odbywających karę pozbawienia wolności. Fakt osadzenia w zakładzie karnym nie przesądza z góry, że skazany jest pozbawiony dostępu do internetu, a w konsekwencji zapoznania się m.in. z Biuletynem Informacji Publicznej. W świetle przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm., zwanej dalej w skrócie "k.k.w."), nie jest wykluczona możliwość uzyskania przez skazanego dostępu do internetu, i - jak wynika z treści skargi - skarżący z tej możliwości korzysta, jednak w ograniczonym zakresie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z 30 maja 2012 r., I OSK 481/12; z 7 marca 2012 r., I OSK 2479/11; z 21 czerwca 2012 r., I OSK 730/12, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), trafnie podkreśla się, że osadzony w zakładzie karnym musi liczyć się z ograniczeniami swobód i wolności, które są nieodzownym elementem wykonywania kary w warunkach izolacyjnych. Co do zasady nadal przysługują mu wszystkie prawa i wolności gwarantowane w Konstytucji (poza prawem do wolności osobistej). Powyższe zasady respektuje także polski kodeks karny wykonawczy, który nie pozbawia w sposób bezwzględny osadzonego w zakładzie karnym dostępu do internetu. Zgodnie z art. 110a § 2 k.k.w., dyrektor zakładu karnego może zezwolić skazanemu na posiadanie w celi sprzętu audiowizualnego, komputerowego oraz innych przedmiotów, w tym także podnoszących estetykę pomieszczenia lub będących wyrazem kulturalnych zainteresowań skazanego, jeżeli posiadanie tych przedmiotów nie narusza zasad porządku i bezpieczeństwa obowiązujących w zakładzie karnym. Ponadto art. 102 k.k.w. zawiera przykładowy katalog praw osób skazanych, wśród których nie ma co prawda dostępu do Internetu (tylko radia, telewizji, książek i prasy - pkt 6 przepisu), jednak katalog ten nie jest katalogiem zamkniętym, na co wskazuje użyty przez ustawodawcę zwrot "w szczególności". Oznacza to, że osoba skazana na pobyt w zakładzie karnym może dochodzić swoich praw w zakresie dostępu do Internetu na zasadach ogólnych, przewidzianych w ww. ustawie Kodeks karny wykonawczy. Jeśli dyrektor zakładu karnego narusza prawo osadzonego w zakresie dostępu do internetu, to zgodnie z art. 6 § 2 k.k.w. osadzony może składać wnioski, skargi i prośby do organów wykonujących orzeczenie, którymi - według art. 2 pkt 5 k.k.w. - są m.in. dyrektor okręgowy i Dyrektor Generalny Służby Więziennej. Ponadto odrębny tryb składania wniosków, skarg i próśb organowi właściwemu przewiduje art. 102 pkt 10 k.k.w., zgodnie z którym skarżący ma prawo do przedstawiania ich w nieobecności innych osób administracji zakładu karnego, kierownikom jednostek organizacyjnych Służby Więziennej, sędziemu penitencjarnemu, prokuratorowi i Rzecznikowi Praw Obywatelskich. Poza tym pkt 11 art. 102 k.k.w. przewiduje prawo osób skazanych do prowadzenia korespondencji z organami ścigania, wymiaru sprawiedliwości i innymi organami państwowymi, organami samorządu terytorialnego, Rzecznikiem Praw Obywatelskich, Rzecznikiem Praw Dziecka oraz organami powołanymi na podstawie ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych dotyczących ochrony praw człowieka. Podkreślenia wymaga też, że przychylenie się dyrektora zakładu karnego do wniosku osoby skazanej o umożliwienie dostępu do internetu nie jest uzależnione wyłącznie od jego dobrej woli, skoro osoba ta może dochodzić swoich racji w sposób przewidziany w powołanych przepisach kodeksu karnego wykonawczego i w trybie określonym w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r. poz. 647). Obowiązujące przepisy prawne nie pozbawiają zatem w sposób bezwzględny i systemowy dostępu do internetu, w tym do Biuletynu Informacji Publicznej, osób osadzonych w zakładzie karnym. Powyższe rozważania dotyczące kwestii dostępu osób pozbawionych wolności do internetu, w tym do informacji publicznej umieszczonej w Biuletynie Informacji Publicznej, należy odnieść również do sposobu załatwienia wniosku skarżącego z dnia 15 października 2014 r., w części, w której domagał się on umożliwienia zapoznania się z informacjami publicznymi publikowanymi na 42 wskazanych stronach internetowych (pkt 1-42 wniosku), w tym m.in. www.rel.gov.pl - wszystkie dzienniki ustaw; www.sejm.gov.pl - w zakładce prace sejmu - proces legislacyjny - wszystkie informacje, a ponadto żądanie obejmowało wszystkie orzeczenia sądowe ze stron internetowych (www.) wskazanych sądów okręgowych, apelacyjnych i rejonowych, a także Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego, Trybunału Konstytucyjnego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka ze strony www. echr.coe.int oraz ze strony www.ms.gov.pl. Dokonując oceny wniosku w powyższym zakresie, a w szczególności biorąc pod uwagę zakres żądanych informacji, obejmujący w istocie całą zawartość wskazanych stron internetowych, a także argumentację podawaną w treści skargi, należy uznać, że w istocie skarżący domagał się dostępu do internetu. Tego rodzaju wniosek nie podlega rozpatrzeniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie jest to bowiem wniosek o udostępnienie informacji publicznej, pomimo że skarżący powołuje się w nim na ustawę oraz na art. 61 Konstytucji RP, lecz wniosek o możliwości skorzystania z połączenia internetowego. Tymczasem, jak wskazano już wyżej, w przypadku osób pozbawionych wolności dostęp do internetu regulują przepisy z zakresu prawa karnego wykonawczego. Analogicznie jak w odniesieniu do omówionych wcześniej wniosków o udostępnienie informacji publicznej umieszczonej w Biuletynie Informacji Publicznej, ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje trybu postępowania w odniesieniu do wniosków o umożliwienie dostępu do Internetu. Zatem również w stosunku do tej grupy informacji można uznać, że odpowiedź Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia 29 października 2014 r., w której organ zadeklarował pomoc w uzyskaniu żądanej informacji poprzez skarżącego, pozwala przyjąć, że organ wypełnił obowiązki spoczywające na podmiocie zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, jeśli rozpatruje wniosek zawierający żądanie, które nie może zostać zrealizowane na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do skutecznego postawienia Dyrektorowi Zakładu Karnego w [...] zarzutu bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 15 października 2014 r., gdyż nie podlegał on rozpatrzeniu w żadnym z trybów określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Z przedstawionych względów, skargę należało oddalić jako niezasadną, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło