I OSK 1382/07
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-03
Skład orzekający: Izabella Kulig-Maciszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku bezczynności organu w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, strona ma obowiązek wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym (w szczególności złożenia zażalenia na podstawie art. 37 k.p.a.) przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
W przypadku bezczynności organu w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, strona nie ma obowiązku wyczerpywania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, w tym składania zażalenia na podstawie art. 37 k.p.a. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje takiego środka, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie tylko w ograniczonym zakresie, nie obejmującym bezczynności w zakresie udzielania informacji publicznej.Stan faktyczny
M. M. złożył skargę na bezczynność Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia, w szczególności nie złożył zażalenia na podstawie art. 37 k.p.a. M. M. złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., argumentując, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wymaga składania zażalenia w przypadku bezczynności organu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt II SAB/Wa 100/06 w zakresie odrzucenia skargi M. M. na bezczynność Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt II SAB/Wa 100/06 w pkt 1 odrzucił skargę M. M. na bezczynność Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, uznając, że skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnymi, które powinny poprzedzać wniesienie do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że w przypadku skargi na bezczynność warunkiem jej dopuszczalności - w świetle art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) jest uprzednie złożenie przez stronę zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 k.p.a., ponieważ zażalenie, o którym mowa w tym przepisie jest równoznaczne ze środkiem zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 P.p.s.a.
Stąd, z uwagi na niewyczerpanie przysługującego trybu, skarga podlegała odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pk 6 i § 3 P.p.s.a.
M. M. złożył skargę kasacyjną od powyższego postanowienia zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., przez przyjęcie, że wniesienie przedmiotowej skargi jest niedopuszczalne, gdyż skarżący nie wyczerpał innych środków zaskarżenia zgodnie z art. 52 § 1 wskazanej ustawy, a w szczególności nie złożył zażalenia określonego w art. 37 § 1 k.p.a., co w konsekwencji skutkowało odrzuceniem wniesionej skargi, podczas gdy z treści art. 52 § 2 i 4 P.p.s.a. w związku z treścią ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), a w szczególności z art. 13 ust. 1 i art. 21 tej ustawy, z których wynika, że w sprawach o dostęp do informacji publicznej nie ma zastosowania art. 37 § 1 k.p.a. i tym samym w przypadku bezczynności organu administracji publicznej strona ma prawo wnieść skargę bezpośrednio do sądu administracyjnego, bez konieczności złożenia zażalenia określonego w art. 37 § 1 k.p.a., co stwierdził już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie m.in. w wyroku z dnia 24 marca 2006 r. sygn. akt II SAB/Wa 1/06, Lex nr 197599).
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że ustawa o dostępie do informacji publicznej w bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i to tylko w zakresie wydania decyzji, tym samym w przypadku bezczynności organów administracji strona zainteresowana ma prawo bezpośrednio wnieść skargę do sądu administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwioną podstawę.
Nie można podzielić stanowiska Sądu I instancji, że w sprawie zachodziły przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a z uwagi na niewyczerpanie przez stronę przysługujących środków zaskarżenia w świetle art. 52 § 1 i 2 tej ustawy.
Zgodnie bowiem z § 2 art. 52 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie. W odniesieniu do skargi na bezczynność zachodzi właśnie taka sytuacja, ponieważ nie przysługuje w tym przypadku żaden środek prawny na drodze administracyjnej, ani odwołanie ani zażalenie czy też wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie. Środków takich nie przewiduje przede wszystkim sama ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Nie można zaś w tym przypadku zastosować przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ jego przepisy odnoszą się do informacji publicznej tylko w ograniczonym zakresie. W art.16 ust.2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ustawodawca dokonał wyraźnego odesłania do przepisów k.p.a. jedynie w odniesieniu do decyzji wydawanych w razie odmowy udzielenia informacji i umorzenia postępowania w przypadku określonym w art. 14 ust.2 tejże ustawy. Nie dokonał takiego odesłania w stosunku do całego postępowania zmierzającego do udzielenia informacji, czyli dokonania czynności materialnotechnicznej. Stąd też nie ma do bezczynności w zakresie udzielania informacji publicznej zastosowania wymóg zażalenia z art. 37 k.p.a.
Należy również podkreślić, iż gdyby ustawodawca zamierzał rozciągnąć przepisy k.p.a. w szerszym stopniu na postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej, to uczyniłby to w sposób wyraźny. Nic nie stało bowiem na przeszkodzie, aby określając w art. 13 ustawy, skutki nieudzielenia informacji w terminie, wskazał dodatkowo środek zaskarżenia w postaci zażalenia.
Stąd należy uznać, iż wniesienie skargi nie było uzależnione od wyczerpania zażalenia z art. 37 k.p.a. Stanowisko takie zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05 (Lex nr 236545).
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło