II SAB/Op 40/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik – spr. po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. G. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie kluczborskim w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wszczęcie i uznanie za stronę postępowania w sprawie utrzymania i użytkowania budynku postanawia odrzucić skargę. Wnioskiem z dnia 22 maja 2017 r., W. G., zwany dalej również skarżącym, zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie kluczborskim o wszczęcie postępowania administracyjnego i uznanie za stronę postępowania w sprawie dotyczącej występowania w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w [...] braków i uszkodzeń, o jakich mowa w art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm), które stanowią – w ocenie wnioskodawcy – zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców. Następnie, pismem z dnia 5 marca 2018 r. skarżący wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie kluczborskim polegającą na nierozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 22 maja 2017 r. W odpowiedzi na skargę organ domagał się jej odrzucenia z uwagi na okoliczność, że skarżący nie posiada przymiotu strony postępowania administracyjnego. W ocenie organu, stroną tą jest Wspólnota Mieszkaniowa reprezentowana przez zarządcę przymusowego. Na skutek zarządzeń z dnia 19 kwietnia 2018 r., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, a także do uzupełnienia braków formalnych skargi przez wykazanie, że przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał tryb ponaglenia przewidziany w art. 37 K.p.a. i w tym celu zażądano nadesłania kopii ponaglenia wystosowanego do organu wyższego stopnia, tj. Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu. Powyższe wezwania zawierały pouczenie, że niezastosowanie się do nich w terminie 7 dni od dnia doręczenia, spowoduje odrzucenie skargi. Wezwania zostały doręczone osobiście skarżącemu w dniu 30 kwietnia 2018 r., co obrazuje pocztowe potwierdzenie odbioru przesyłki znajdujące się w aktach sądowych sprawy (por. k-84 akt). Skarżący pismem z dnia 7 maja 2018 r. oświadczył, że nie złożył ponaglenia do Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu, w trybie art. 37 K.p.a., lecz odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie kluczborskim z dnia 5 grudnia 2017 r., nr [...]. Jednocześnie, skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, składając formularz wniosku typu PPF w podanym zakresie. Postanowieniem z dnia 18 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił skarżącemu prawa pomocy, stosownie do art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OZ 832/18, oddalił zażalenie skarżącego, wniesione na opisane orzeczenie. Na skutek kolejnego wniosku z dnia 30 maja 2018 r., tut. Sąd prawomocnym postanowieniem z dnia 29 października 2018 r., ponownie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.) - zwanej dalej: "P.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno przesłanki przedmiotowe tzn. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i przesłanki podmiotowe, tj. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Warunkami formalnymi skutecznego złożenia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, o której mowa w art. 3 § 2 i 3 i art. 5 P.p.s.a., wniesienie skargi po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 lub 2 P.p.s.a. przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie, zatem stwierdzenie braku którejś z nich prowadzi do uznania niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie z art. 52 § 2 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Art. 53 § 2b P.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku skargi na bezczynność organu, wyczerpanie trybu zaskarżenia następuje przez wniesienie przez stronę ponaglenia przewidzianego w art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem stronie przysługuje prawo do wniesienia ponaglenia jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (bezczynność). Stosownie do brzmienia art. 37 § 2 K.p.a. ponaglenie zawiera uzasadnienie. Natomiast § 3 tego przepisu nakazuje wnieść ponaglenie do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (pkt 1); do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (pkt 2). Stosownie do treści art. 36 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany pouczyć stronę o prawie do wniesienia ponaglenia tylko w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, również z przyczyn niezależnych od organu. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że uprzednie ponaglenie stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu. W przedmiotowej sprawie warunek ten nie został spełniony. Z treści odpowiedzi na skargę organu nie wynika, aby przed wniesieniem skargi do Sądu skarżący wniósł takie ponaglenie. Natomiast na wezwanie Sądu, czy przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał środek zaskarżenia przez wniesienie ponaglenia do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie, skarżący nie wskazał na fakt złożenia takiego ponaglenia. Wręcz przeciwnie, w piśmie z dnia 7 maja 2018 r. stwierdził wprost, że nie składał do Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu ponaglenia w trybie art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a., a jedynie odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie kluczborskim z dnia 5 grudnia 2017 r., nr [...]. W tej sytuacji należy przyjąć, że skarga została wniesiona z naruszeniem przepisu art. 52 § 1 P.p.s.a., co z kolei stanowi podstawę do jej odrzucenia w myśl art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., jako niedopuszczalnej. O powyższym, Sąd orzekł w sentencji.