II SAB/Op 48/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk (spr.) Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant St. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 września 2014 r. sprawy ze skargi B. B. na bezczynność Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu w przedmiocie informacji publicznej postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu B. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Wnioskiem z dnia 7 stycznia 2014 r., B. B. zwrócił się drogą elektroniczną do Biura Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu o udzielnie informacji publicznej przez udostępnienie wszystkich orzeczeń wydawanych w ramach postępowań dyscyplinarnych za lata 2012-2013. Wskazał, iż wnioskowane informacje należy przesłać w postaci skanów, na adres maila wniosku. Pismem z dnia 26 czerwca 2014 r. - wniesionym za pośrednictwem Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu - B. B., powołując się na art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.- zwanej dalej P.p.s.a.), wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na bezczynność Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych. W skardze domagał się zobowiązania strony przeciwnej do dokonania czynności objętej wnioskiem z dnia 7 stycznia 2014 r. oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniósł, iż do dnia złożenia skargi nie zostały udostępnione informacje publiczne, o które wnosił. Z uwagi na argumenty przedstawione w motywach skargi, skarżący wniósł "jak w petitum niniejszej skargi." Okręgowa Izba Radców Prawnych w Opolu, zwana dalej także OIRP, w udzielonej odpowiedzi na skargę wniosła o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, bądź ewentualnie o oddalenie skargi. Zaakcentowano, iż poważne wątpliwości budzi określenie informacji, której skarżący się domaga, mianem informacji publicznej. Wyjaśniono również, że w związku ze spornym wnioskiem skarżącego z dnia 7 stycznia 2014 r., Dziekan OIRP w Opolu udzielił w dniu 6 lutego 2014 r. odpowiedzi B. B., który wniósł skargę na bezczynność Dziekana OIRP w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, przy czym zaznaczył, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, postanowieniem z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt II SAB/Op 12/14, odrzucił skargę podkreślając, iż w świetle ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, dziekan nie jest organem samorządu zawodowego, zatem nie posiada zdolności sądowej. W powodach odrzucenia skargi Sąd wskazał także na nieuiszczenie wpisu przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Warunkiem skutkującym powstanie stanu sprawy w toku lub prawomocnie osądzonej jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej lub prawomocnie osądzonej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę. O tożsamości spraw administracyjnych można mówić wówczas, gdy występuje między nimi tożsamość elementów podmiotowych i przedmiotowych. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Z kolei, tożsamość przedmiotowa ma miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna (por. postanowienie NSA z dnia 13 września 2011 r., sygn. akt I GSK 1077/11, LEX nr 964643). Odnotować też należy, że zgodnie z utrwalonym w literaturze i orzecznictwie poglądem, rozstrzygnięcie sądu w postaci odrzucenia skargi nie korzysta z przymiotu res iudicata i nie istnieje powód, który uniemożliwiałby stronie wniesienie skargi powtórnie. Nic też nie stoi na przeszkodzie w wydaniu orzeczenia o tej samej treści, z tych samych (jeżeli przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie nie uległy zmianie) lub innych przyczyn (por. T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008 s. 610; por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2005 r., sygn. akt II OZ 126/05, LEX nr 860047). Jednakże podkreślić trzeba, iż z mocy powagi rzeczy osądzonej korzystają tylko orzeczenia rozstrzygające merytorycznie sprawę sądowoadministracyjną. Wynika to z samej istoty tej instytucji, gdyż res iudicata stanowi rozstrzygnięcie (osądzenie) sporu będącego przedmiotem procesu (sprawy). Przy czym w postępowaniu sądowoadministracyjnym chodzi o rozstrzygnięcie sporu co do legalności działania administracji, sporu pomiędzy osobą kwestionującą to działanie a organem, którego działania (niedziałania) skarga dotyczy. Poczynione uwagi natury ogólnej w realiach tej sprawy stały się konieczne, gdyż w świetle powyższego niedopuszczalne jest wniesienie kolejnej skargi przez skarżącego na tę samą bezczynność organu, w toku postępowania sądowoadministracyjnego w tej samej materii lub gdy sprawa spornej bezczynności została już rozstrzygnięta. Podkreślić trzeba, że w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej występują dwie równorzędne strony – skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 32 P.p.s.a). Skarżący – B. B., wniósł skargę na bezczynność organu, tj. Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu, co wynika z petitum skargi i jej motywów, stwierdzając przy tym, że organ pozostaje w bezczynności wykonania jego wniosku z dnia 7 stycznia 2014 r. o udostępnienie żądanej informacji publicznej. Jedynie odnotować można, że pomimo, iż w tytule skargi skarżący wskazał podmiot (jednostkę) Okręgową Izbę Radców Prawnych w Opolu, to jednak w petitum skargi wyraźnie określił organ pozostający w bezczynności - Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu, a zatem to niespójne określenie kwestii podmiotu prowadzić musi do wniosku o pierwszeństwie treści skargi (w tym jej petitum) a nie tytułu pisma (skargi). Ponadto, na gruncie prawa administracyjnego, stroną stosunku administracyjnoprawnego może być organ jednostki, a nie jednostka organizacyjna. Niewątpliwie, radcowie prawni zorganizowani są na zasadach samorządu zawodowego, a organem samorządu jest okręgowy sąd dyscyplinarny – art. 5 ust. 1, art. 42 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, zatem skarga wniesiona na bezczynność tego organu, na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, mieści się w zakresie podmiotowym art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Również ze względu na treść ww. wniosku - o udostępnienie wszystkich orzeczeń wydanych w ramach postępowań dyscyplinarnych za lata 2012 i 2013 - organem właściwym do odpowiedzi na ten wniosek jest Okręgowy Sąd Dyscyplinarny OIRP w Opolu. Ponieważ B. B. złożył dwie skargi w przedmiocie bezczynności załatwienia tego samego (tożsamego) wniosku z dnia 7 stycznia 2014 r., co do bezczynności tego samego organu (tożsamego), a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Op 46/14, rozstrzygnął (osądził) spór będący przedmiotem procesu (sprawy), stąd w niniejszej sprawie - na zasadzie art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a., skargę należało odrzucić. Sąd bowiem powyższym wyrokiem zobowiązał Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu do wydania aktu lub dokonania czynności zmierzającej do załatwienia wniosku B. B., z dnia 7 stycznia 2014 r. Skoro wystąpiła okoliczność "stanu powagi rzeczy osądzonej" co do tożsamych podmiotów (sprawy pomiędzy tymi samymi stronami) jak również, co do tożsamości przedmiotowej (bezczynności w udzieleniu informacji publicznej z tegoż samego wniosku z dnia 7 stycznia 2014 r.), zatem z powyższych przyczyn faktycznych i prawnych orzeczono jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.