II SAB/Op 50/16

PostanowienieWSA w Opolu2017-01-13

Skład orzekający: Violetta Radecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu) złożony przez stronę, która już korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i ma ustanowionego pełnomocnika z urzędu, podlega umorzeniu jako zbędny?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, gdy stało się ono zbędne. Strona skarżąca w sprawie dotyczącej przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiocie zasiłku celowego jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co czyni jej wniosek o zwolnienie od kosztów bezprzedmiotowym. Ponadto, jeśli strona ma już ustanowionego pełnomocnika z urzędu, nie ma podstaw do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący T. R. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie w przedmiocie zasiłku celowego. W trakcie postępowania sądowego skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wcześniej, postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r., skarżącemu został już ustanowiony adwokat z urzędu, a także stwierdzono jego ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie w przedmiocie zasiłku celowego na skutek wniosku skarżącego z dnia 9 stycznia 2017 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia: umorzyć postępowanie. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SO/Op 10/16 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu umorzył postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowił T. R. adwokata, przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie ze skargi na przewlekle prowadzenie postępowania przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie, w przedmiocie zasiłku celowego. Na skutek wniesionej skargi sprawa została odnotowana w repertorium sądowym pod sygn. akt II SAB/Op 50/16 i stanowi przedmiot niniejszego postępowania. Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 18 października 2016 r. wydanym w trybie uproszczonym, stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, a także stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Pełnomocnik skarżącego ustawiony z urzędu dokonał w trwającym postępowaniu szeregu czynności procesowych, w tym sporządził i wniósł skargę do sądu administracyjnego, a także w piśmie procesowym z dnia 21 grudnia 2016 r. przedłożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, która to opinia została doręczona skarżącemu. W dniu 11 stycznia 2017 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek skarżącego z dnia 9 stycznia 2016 r., złożony w tym samym dniu za pośrednictwem poczty (data stempla), w którym T. R. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje: Postępowanie o przyznanie prawa pomocy wszczęte na skutek kolejnego wniosku skarżącego z dnia 9 stycznia 2016 r., należało umorzyć. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skoro T. R. z mocy samej ustawy P.p.s.a., jako osoba skarżąca przewlekłość postępowania dotyczącego zasiłku celowego, został zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, to postępowanie z jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe, a orzekanie w sprawie stało się zbędne. O powyższej okoliczności ustawowego zwolnienia skarżącego od uiszczania kosztów sądowych, referendarz sądowy wypowiedział się już w postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SO/Op 10/16 i pomimo tego, że przywołane orzeczenie zostało wydane przed rozpoczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, to zachowuje aktualność na wszystkich etapach tego postępowania, wszczętego z inicjatywy T. R. w celu zaskarżenia przewlekłego prowadzenia postępowania przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie w przedmiocie zasiłku celowego. Ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych rozciąga się bowiem na wszystkie etapy postępowania sądowoadministracyjnego. Odnosząc się do wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu zauważyć należy, że ww. postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r., został ustanowiony T. R. adwokat. Na skutek powyższego orzeczenia, Okręgowa Rada Adwokacka w Opolu wyznaczyła do reprezentowania skarżącego w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, adwokata z urzędu w osobie J. R., która sporządziła i wniosła do tut. Sądu skargę, a także sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, ww. pełnomocnik nadal reprezentuje skarżącego w niniejszej sprawie. Z przywołanych okoliczności wyraźnie wynika, że żądanie wyznaczenia skarżącemu kolejnego pełnomocnika z urzędu, nie może odnieść zamierzonego skutku. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, regulującej procedurę sądowoadministracyjną, a co za tym idzie również przesłanki ustanawiania pełnomocnika z urzędu, brak jest bowiem przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sprawie. Skoro stronie zostało już przyznane prawo pomocy w tym zakresie, to zostało one już skonsumowane (por. postanowienie z dnia 22 kwietnia 2005 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego; sygn. akt II OZ 262/05; umieszczone na stronach internetowych Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). Reasumując powyższe, skarżącemu przyznano już prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a także korzysta on z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, wobec czego rozpoznanie kolejnego wniosku T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uznać należało za zbędne i umorzyć postępowanie, na zasadzie art. 249a P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Mając na względzie powyższe, referendarz sądowy działając na zasadzie art. 249a P.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło