II SO/Op 18/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia D.W., M. W., M. W. i J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 23 października 2006 r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 23 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. w sprawie ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu. D. W., M. W., M. W. oraz J. W. w dniu 27 listopada 2006 r. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie Sądu, w związku z czym Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zarządzeniem z dnia 29 listopada 2006 r. wezwał wnoszących zażalenie do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od tego zażalenia w kwocie 100 zł. Na powyższe zarządzenie Przewodniczącego, D. W., M. W., M. W. i J. W. pismem z dnia 28 grudnia 2006 r. złożyli zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 lutego 2007 r., sygn. akt II OZ 97/07. Po zwróceniu akt sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu zarządził w dniu 20 kwietnia 2007 r. wezwanie skarżących do solidarnego uiszczenia wpisu od zażalenia z dnia 27 listopada 2006 r. na postanowienie tut. Sądu z dnia 23 października 2006 r., w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Zarządził także o pouczeniu skarżących, iż od pisma wzywającego do uiszczenia wpisu nie przysługują środki odwoławcze. Powyższe pismo zostało przesłane na adres skarżących i odebrane przez D. W. osobiście w dniu 12 maja 2007 r. co potwierdziła własnoręcznym podpisem na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki /k. 58 a.sąd./. W dniu 21 maja 2007 r. wpłynęło do tut. Sądu zażalenie D. W. i M. W. na powyższe pismo Przewodniczącego z dnia 20 kwietnia 2007 r., które zostało przez ten Sąd odrzucone postanowieniem z dnia 25 czerwca 2007 r. W piśmie z dnia 25 czerwca 2007 r., przesłanym do tut. Sądu pocztą, listem poleconym nadanym w dniu 25 czerwca 2007 r., o czym świadczy data stempla pocztowego na kopercie przesyłki /k. 73 a. sąd./, D. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy. na skutek tego wniosku, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu, postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2007 r. odmówił skarżącej prawa pomocy, na co D. W. wniosła sprzeciw. W wyniku rozpoznania sprzeciwu skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z dnia 15 października 2007 r. odmówił przyznania jej prawa pomocy. D. W. zaskarżyła powyższe postanowienie, wnosząc na nie zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1387/07, natomiast pismem z dnia 30 listopada 2007 r., nadanym pocztą w dniu 1 grudnia 2007 r., co wynika z daty stempla pocztowego /k. 136 a.sąd./, D. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy. W aktach sprawy brak jest dowodu uiszczenia wpisu stałego od zażalenia z dnia 27 listopada 2006 r. na postanowienie tut. Sądu z dnia 23 października 2006 r. i do dnia dzisiejszego wpis ten nie został uiszczony, o czym świadczy zapisek urzędowy z dnia 17 marca 2008 r. /k. 152 akt sądowych/. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie D. W., M. W., M. W. i J. W. z dnia 27 listopada 2006 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 23 października 2006 r. o oddaleniu wniosku D. W. o wyłączenie sędziów, należało odrzucić, aczkolwiek na podstawie różnych przesłanek, określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." Zażalenie M. W., M. W. i J. W. podlega odrzuceniu na zasadzie art. 173 § 2 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego może wnieść strona, prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich, a także w myśl art. 12 P.p.s.a. – uczestnik postępowania. W rozpoznawanej sprawie, dotyczącej niedopuszczalności zażalenia na pismo działającego z upoważnienia Burmistrza Gminy [...] Naczelnika Wydziału Architektury, Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miejskiego w T. z dnia [...] o sprecyzowanie treści żądania przez stronę, Sąd doszedł do przekonania, że stroną w tym postępowaniu jest wyłącznie skarżąca D. W., natomiast M. W., M. W. i J. W. – pomimo, że w kolejnych pismach procesowych wskazują siebie jako skarżących i składają kolejne środki odwoławcze – nie brali udziału w charakterze uczestników postępowania. Nie przysługują im zatem prawa strony, bądź uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, a co za tym idzie, w sprawie niniejszej nie mogą skutecznie wnosić zażalenia na postanowienie Sądu o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów, co Sąd orzekł na podstawie art. 178, 173 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. Natomiast zażalenie D. W., będącej stroną postępowania, należało odrzucić jako nieopłacone. Zgodnie bowiem z art. 199 P.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Na zasadzie art. 205 § 1 P.p.s.a. do kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście zalicza się m.in. koszty sądowe, które obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 P.p.s.a ), przy czym w myśl 212 § 1 P.p.s.a. opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna. Zgodnie z art. 230 § 1 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Do pism, o których mowa w tym przepisie należy zażalenie, przy czym w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia nie są należności pieniężne, pobiera się wpis stały (art. 231 P.p.s.a.). W art. 233 P.p.s.a. zawarto delegację dla Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wydanego na podstawie tej delegacji ustawowej, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 zł. W świetle powyższego, stosownie do regulacji art. 214 § 1 i § 2 oraz art. 219 § 1 P.p.s.a., po stronie D. W. istniał obowiązek uiszczenia wpisu wynoszącego 100 zł. od zażalenia z dnia 27 listopada 2006 r. na postanowienie tut. Sądu z dnia 23 października 2006 r. Skoro wpis ten nie został uiszczony przy wniesieniu zażalenia, Przewodniczący wezwał do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia (art. 220 § 1 zd. drugie w związku z art. 220 § 3 P.p.s.a.). Wezwanie do uiszczenia tej kwoty nastąpiło w drodze zarządzenia Przewodniczącego, które zostało zaskarżone, a Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, działając na zasadzie art. 6 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań, poinformował D. W. pismem z dnia 2 kwietnia 2007 r. o obowiązku uiszczenia wpisu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił zażalenie wniesione na powyższe pismo i orzeczenie to uprawomocniło się wobec niewniesienia na nie zażalenia. Wracając natomiast do zażalenia z dnia 27 listopada 2006 r. na postanowienie tut. Sądu z dnia 23 października 2006 r., które jest przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nadal nie został przez skarżącą uiszczony od niego wymagany wpis stały. W tym miejscu należy wskazać, że przed Sądem toczyło się również postępowanie, wszczęte na skutek wniosku skarżącej D. W. z dnia 25 czerwca 2007 r. o przyznanie prawa pomocy, które zakończyło się w dniu 17 stycznia 2008 r. postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającym zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o odmowie przyznania prawa pomocy. Zdaniem Sądu, fakt zakończenia powyższego postępowania nie rodzi po stronie Sądu skutku w postaci obowiązku ponownego wzywania skarżącej do uiszczenia wpisu od tego zażalenia. Podzielając pogląd wyrażany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, należy bowiem przyjąć, że jeżeli strona po doręczeniu jej wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem siedmiodniowego terminu, złoży wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych, pierwotne wezwanie traci aktualność; gdy nastąpi odmowa zwolnienia, wezwanie powinno być powtórzone po uprawomocnieniu się odmowy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt II FZ 125/05, opubl. ONSAiWSA 2006/1/12). Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż skarżąca D. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy już po upływie siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia, wyznaczonego jej zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 20 kwietnia 2007 r., które to zarządzenie zostało doręczone skarżącej w dniu 12 maja 2007 r. Wobec tego, siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od zażalenia upływał z dniem 19 maja 2007r., który przypadał na dzień tygodnia sobotę. Z tego względu, na zasadzie art. 83 § 2 P.p.s.a. – stanowiącego, że w sytuacji, gdy ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy – należało uznać, że zakreślony siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od zażalenia upłynął z dniem 21 maja 2007r. Natomiast pismo, zawierające wniosek o przyznanie prawa pomocy, zostało nadane na poczcie dopiero w dniu 25 maja 2007r., czyli w tym dniu zostało wniesione do Sądu stosownie do treści art. 83 § 3 P.p.s.a., stanowiącego, że oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go da sądu. W świetle dotychczas powiedzianego, wniosek ten - skoro nie został złożony do dnia 21 maja 2007 r. - nie mógł skutkować utratą aktualności wezwania Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 20 kwietnia 2007 r. o uiszczenie wpisu od zażalenia, a w konsekwencji, po prawomocnym oddaleniu tego wniosku w wyniku postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2008 r., brak było podstaw do powtórnego wzywania skarżącej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu do jego uiszczenia. Tym bardziej takiego skutku nie może odnieść kolejny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy zawarty w piśmie z dnia 30 listopada 2007 r. W myśl art. 220 § 3 P.p.s.a. zażalenie, od którego pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zgodnie natomiast z art. 178 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., właściwym do odrzucenia na posiedzeniu niejawnym zażalenia wniesionego po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnego, jak również zażalenia, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie, jest wojewódzki sąd administracyjny. W aktach sprawy brak jest dowodu na okoliczność, iż wymagany wpis został w ogóle uiszczony, zatem w tych okolicznościach sprawy, wobec nieopłacenia zażalenia przez skarżącą, zażalenie to podlegało odrzuceniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu na mocy przywołanych powyżej przepisów P.p.s.a., stąd orzeczono, jak w sentencji.