II SO/Op 6/17
PostanowienieWSA w Opolu2017-05-12
Skład orzekający: Ewa Janowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika może zostać uwzględniony, gdy przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie prokuratora wydane w postępowaniu karnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznawania spraw dotyczących postanowień wydanych w postępowaniu karnym. Skarga na takie postanowienie jest niedopuszczalna, co stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a. z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi.Stan faktyczny
R. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, aby zaskarżyć postanowienie Prokuratora Rejonowego w Brzegu z dnia 21 marca 2017 r. odmawiające wyłączenia asesora prokuratury od prowadzenia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie dotyczącej postanowienia Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w Brzegu z dnia 21 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie prawa pomocy w sprawie odmowy wyłączenia asesora prokuratury rejonowej od prowadzenia sprawy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
R. B. pismem z dnia 14 kwietnia 2017 r., złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, w celu wszczęcia postępowania przed tut. Sądem na postanowienie Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w Brzegu z dnia 21 marca 2017 r., nr [...], wydane na zasadzie art. 48 § 1 K.p.k. Przedmiotowym rozstrzygnięciem postanowiono nie uwzględnić wniosku R. B. o wyłączenie od dalszego nadzorowania sprawy o sygn. akt [...] przez asesora Prokuratury Rejonowej w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) - zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy nie przysługuje jednak stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi (art. 247 P.p.s.a.).
Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, skarga jest oczywiście bezzasadna wtedy, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Jan Paweł Tarno, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r., str. 320-321; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OZ 788/09, dostępne w programie komputerowym LEX, pod numerem 552419). W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2010, s. 573), w tym również wówczas, gdy rozpoznanie sprawy będącej przedmiotem skargi, nie należy do właściwości sądów administracyjnych (por. B.Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, LexisNexis, Warszawa 2008 r., s. 473).
Takie okoliczności zachodzą w niniejszej sprawie.
R. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w celu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego, którego przedmiot stanowić ma postanowienie Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w Brzegu z dnia 21 marca 2017 r., nr [...], wydane na zasadzie art. 48 § 1 K.p.k. Opisanym rozstrzygnięciem postanowiono nie uwzględnić wniosku R. B. o wyłączenie od dalszego nadzorowania sprawy o sygn. akt [...] przez asesora Prokuratury Rejonowej w [...]. Rozpoznając złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy pod kątem występowania przesłanki z przywołanego wyżej art. 247 P.p.s.a., w pierwszej kolejności ocenić zatem należało, czy ww. rozstrzygnięcie może być przedmiotem rozpoznania przez sąd administracyjny, a w konsekwencji czy skarga na tego typu rozstrzygnięcie jest dopuszczalna, czy też w sprawie zachodzi oczywista jej bezzasadność.
Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a., sąd orzeka w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się nadto kontrola działalności administracji publicznej, w zakresie wyznaczonym w art. 3 P.p.s.a., a także inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów P.p.s.a., jak wymienione w art. 4 P.p.s.a. spory o właściwość lub kompetencyjne, a także przekazane z mocy ustaw odrębnych. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w przytoczonych regulacjach.
Zasada ta znajduje zastosowanie również w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący R. B. kwestionuje postanowienie Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w Brzegu z dnia 21 marca 2017 r., nr [...], wydane na zasadzie art. 48 § 1 K.p.k. Opisanym rozstrzygnięciem postanowiono nie uwzględnić wniosku R. B. o wyłączenie od dalszego nadzorowania sprawy o sygn. akt [...] przez asesora Prokuratury Rejonowej w [...]. Skarżący nie neguje zatem decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności, które organy administracji publicznej (takim nie są sądy powszechne) wydały, a które zgodnie z powołanymi przepisami mogłyby być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Kognicja sądu administracyjnego nie obejmuje bowiem możliwości weryfikacji orzeczeń wydanych w postępowaniu karnym Co do takich orzeczeń odpowiednie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 2016, poz. 1749 z późn. zm.). Stosownie do regulacji Działu II, rozdziału 1 Kodeksu postępowania karnego, normującego między innymi właściwość sądu, do orzekania w postępowaniu karnym właściwe są sądy powszechne, a nie sądy administracyjne.
Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi, jaką zamierza złożyć R. B., skargę taką należało uznać za niedopuszczalną, na zasadzie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Rodzi to z kolei konsekwencje w postaci konieczności odmowy przyznania wnioskodawcy prawa pomocy, na zasadzie przywołanego na wstępie art. 247 P.p.s.a., co też Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło