II SO/Op 75/05

PostanowienieWSA w Opolu2008-03-31

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydane na podstawie art. 255 P.p.s.a. jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydane na podstawie art. 255 P.p.s.a. jest niedopuszczalne, ponieważ przepisy P.p.s.a. nie przewidują możliwości jego wniesienia. W związku z tym, takie zażalenie podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli zażalenie na zarządzenie referendarza sądowego (działającego na zarządzenie sędziego sprawozdawcy) z dnia 18 lutego 2008 r., wzywające ich do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie uzupełnili braków wniosku, a zamiast tego wnieśli zażalenie, podnosząc jednocześnie zarzuty dotyczące oświadczeń majątkowych sędziów. Sąd uznał zażalenie za niedopuszczalne, a wniosek o przyznanie prawa pomocy za nieuzasadniony z uwagi na niewykazanie przez skarżących spełnienia przesłanek.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie i odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia D. W. i M. W. na zarządzenie sędziego z dnia 18 lutego 2008 r. w sprawie ze skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego postanawia odrzucić zażalenie. P O S T A N O W I E N I E Dnia 31 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W., M. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D.W., M. W., J. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 20 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek D. W., M. W., J. W. i M. W. o wyłączenie sędziów WSA [...] w sprawie ze skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego. Na powyższe postanowienie Sądu skarżący wnieśli zażalenie, w związku z czym zarządzeniem z dnia 3 stycznia 2007 r. zostali wezwani przez Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł., na które to zarządzenie skarżący wnieśli zażalenie oddalone następnie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OZ 221/07. W tych okolicznościach sprawy, Przewodniczący Wydziału w dniu 4 lipca 2007 r. zarządził wezwanie skarżących do wykonania obowiązku wynikającego z zarządzenia z dnia 3 stycznia 2007 r. Zarządzenie to zostało doręczone w dniu 28 lipca 2007 r. za pisemnym pokwitowaniem do rąk D. W., będącej również domownikiem pozostałych skarżących. W dniu 30 lipca 2007 r. (data nadania przesyłki placówce pocztowej) D. W., M. W. i M. W. złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata W związku z tym wnioskiem referendarz sądowy, działając na zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 18 lutego 2008 r., oparte o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wezwał D. W., M. W. i M. W. do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia stosownych dokumentów, mających potwierdzać ich sytuację materialną. Powyższe wezwanie zostało przesłane na adres skarżących za pismem z dnia 18 lutego 2008 r. i po awizowaniu w dniu 26 lutego 2008 r. doręczone w dniu 12 marca 2008 r. D. W., co kwitowała własnoręcznym podpisem na zwrotnym pocztowym potwierdzeniu odbioru przesyłki. W piśmie procesowym z dnia 17 marca 2008 r., przesłanym pocztą listem poleconym nadanym w dniu 18 marca 2008 r., zatytułowanym "zażalenie – skarga" D. W. i M. W. wskazali, że zaskarżają zarządzenie referendarza sadowego z dnia 18 lutego 2008 r., podnosząc przy tym, iż chcą, aby sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] złożyli oświadczenia, jakie nieruchomości, gdzie, za ile i o jakiej powierzchni, w jakim trybie kupili od ANR [...], AWRSP i jej spółki [...]. Ponadto wnieśli, aby asesor D. D. złożyła oświadczenie, co łączy ją z W. D.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie należało odrzucić. W pierwszej kolejności podać należy, że zażalenie, jako środek odwoławczy od wskazanych w ustawie postanowień niekończących postępowania w sprawie oraz od zarządzeń przewodniczącego wydawanych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, uregulowane zostało w rozdziale 2 działu IV P.p.s.a. Zgodnie z zawartym tam przepisem art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tymże przepisie. Natomiast na zasadzie art. 198 P.p.s.a., przepisy dotyczące zażalenia na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego stosować należy odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. W tym miejscu wyjaśnić przyjdzie, że na podstawie art. 167 P.p.s.a. przyjmuje się, iż przez przewodniczącego należy też rozumieć przewodniczącego składu orzekającego, którym - przy orzeczeniach wydawanych przez Sąd jednoosobowo - jest sędzia sprawozdawca. W świetle powyższych uregulowań wskazać zatem trzeba, iż zażalenie na zarządzenie przewodniczącego dopuszczalne jest jedynie w tych przypadkach, kiedy ustawa przewiduje możliwość jego wniesienia. W przeciwnym razie - jeżeli ustawodawca nie przewidział takiej możliwości – wniesienie zażalenia jest niedopuszczalne. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należało uznać, iż w piśmie procesowym z dnia 17 marca 2008 r. przez D. W. i M. W. wniesione zostało zażalenie na wskazane przez skarżących zarządzenie z dnia 18 lutego 2008 r. o wezwaniu ich do usunięcia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy. Od razu należy stwierdzić, iż wprawdzie wezwanie zawarte w skierowanym do skarżących piśmie z dnia 18 lutego 2008 r. zostało sporządzone przez referendarza sądowego, jednak - co wyraźnie wynika z jego treści - nie działał on samodzielnie, lecz na zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 18 lutego 2008 r. na podstawie art. 255 P.p.s.a. Oznacza to, że w istocie wskazane przez skarżących i kwestionowane w drodze zażalenia zarządzenie było zarządzeniem sędziego sprawozdawcy. Oceniając dopuszczalność powyższego środka zaskarżenia należy zważyć, że ustawodawca ani w art. 194 P.p.s.a., ani w innych przepisach tej ustawy, nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na zarządzenie przewodniczącego wydane na podstawie art. 255 P.p.s.a. Z tego względu należy uznać, iż wydane w tym trybie zarządzenie nie podlega kontroli instancyjnej. Tym samym wniesiony przez D. W. i M. W. w piśmie procesowym z dnia 17 marca 2008 r. środek zaskarżenia w postaci zażalenia należy uznać za niedopuszczalny. Zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia zastosowanie znajdują odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, stąd do postępowania tego zastosowanie będzie miał również przepis art. 178 P.p.s.a., wskazujący przesłanki stanowiące o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez wojewódzki sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym, do jakich należą: wniesienie tej skargi po upływie terminu lub jej niedopuszczalność z innych przyczyn oraz nieuzupełnienie jej braków w wyznaczonym terminie. Odpowiednie zastosowanie tego przepisu z mocy art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia skutkuje przyjęciem, że w sytuacji wniesienia zażalenia po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnego, co miało miejsce w niniejszej sprawie, jak również w przypadku nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków zażalenia, sąd na posiedzeniu niejawnym zażalenie odrzuca. W związku z powyższym, na mocy art. 178 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a., wniesione przez skarżących zażalenie, jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu, stąd orzeczono, jak na wstępie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 20 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek D. W., M. W., J. W. i M. W. o wyłączenie sędziów WSA [...] w sprawie ze skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego. Na powyższe postanowienie Sądu skarżący wnieśli zażalenie, w związku z czym zarządzeniem z dnia 3 stycznia 2007 r. zostali wezwani przez Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł., na które to zarządzenie skarżący wnieśli zażalenie oddalone następnie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OZ 221/07. W tych okolicznościach sprawy, Przewodniczący Wydziału zarządził w dniu 4 lipca 2007 r. wezwanie skarżących do wykonania obowiązku wynikającego z zarządzenia z dnia 3 stycznia 2007 r. Zarządzenie powyższe zostało doręczone w dniu 28 lipca 2007 r. za pisemnym pokwitowaniem do rąk D. W., będącej również domownikiem pozostałych skarżących. W dniu 30 lipca 2007 r. (data nadania przesyłki placówce pocztowej) D. W., M. W. i M. W. złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata /k. 129-131 a.sąd./. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy podali, że rodzina pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym składa się z trzech osób, a to: D. W., M. W. i M. W., a źródłem dochodu są emerytury D. W. i M. W. w kwotach 870 zł i 1054 zł. Według kserokopii odcinków ZUS za miesiąc lipiec 2007 r., uwidocznione kwoty tych świadczeń wynoszą odpowiednio: 1050,05 zł (885,55 zł netto) oraz 1263,00 zł (1055,33 zł netto), co stanowi łącznie 1940,88 zł. Wedle oświadczenia zawartego we wniosku, córka skarżących – M. W. studiuje i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Przedłożono kserokopię pisma z uczelni (A) z dnia 16 października 2006 r., sporządzonego w języku włoskim, w którym podano imię i nazwisko M. W. Wnioskodawcy oświadczyli ponadto, że są współwłaścicielami nieruchomości – działek nr A i B w N. Określając niezbędne koszty utrzymania podali, że z dochodu opłacany jest koszt energii elektrycznej w kwocie około 100 zł, spłacany kredyt studencki córki, a niemal cała emerytura wydawana jest na znaczki, kserokopie i pisma procesowe w celu obrony przed korupcją. Nie wykazali żadnych innych składników majątkowych ani innych źródeł dochodu. W związku z wątpliwościami co do stanu majątkowego wnioskodawców i ich możliwości płatniczych, referendarz sądowy, działając na zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 18 lutego 2008 r., wezwał ich do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez złożenie dodatkowego oświadczenia oraz przedłożenia stosownych dokumentów, mających potwierdzać ich sytuację materialną, poprzez m.in.: - przedłożenie decyzji przyznających świadczenia z opieki społecznej w okresie ostatniego półrocza (jeżeli wnioskodawcy lub osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym pobierają takie świadczenia), - doręczenie wyciągów z posiadanych przez wnioskodawców oraz członków jej gospodarstwa domowego, rachunków bankowych za ostatnie dwa miesiące, - przedłożenie zaświadczenia o pobieraniu nauki przez członków rodziny wnioskodawców, - wyjaśnienie – czy rodzina wnioskodawców korzysta z pomocy osób trzecich, - wyjaśnienie – czy w związku z przedstawianą jako trudna, sytuacją materialną swojej rodziny, M. W. podjęła próby uzyskania dochodu, np. z tytułu stypendium naukowego, pracy dorywczej, itp. - wyjaśnienie czy rodzina wnioskodawców posiada zdolność kredytową oraz podanie wszystkich posiadanych przez członków rodziny wnioskodawców kredytów, ze wskazaniem ich kwot i celu, na jaki zostały wzięte, - sprecyzowanie i udokumentowanie danych dotyczących wysokości miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania (np. opłaty za energię elektryczną, gaz, czynsz, wodę, wywóz śmieci, koszt lekarstw ). Powyższe wezwanie zawierało pouczenie, iż niezastosowanie się do jego treści może być uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i może skutkować oddaleniem wniosku. W odpowiedzi D. W. i M. W. wnieśli pismo procesowe z dnia 17 marca 2008r., odnoszące się do zarządzenia sędziego z dnia 18 lutego 2008 r., w którym to piśmie nie zawarli jednak żądanych przez sąd informacji, wskazując jedynie, że koszt składanych przez nich pism w sprawie o wyłączenie sędziów WSA [...] przekracza 100 zł. Nie przedłożyli również do dnia dzisiejszego dokumentów, które zostały wymienione w wezwaniu Sądu. Natomiast M. W. dotychczas w ogóle nie odniosła się do powyższego wezwania. Zważywszy, że wnioskodawcy nie przedłożyli żądanych dokumentów i informacji, pozwalających ustalić ich sytuację rodzinną i materialną w sposób bardziej precyzyjny, Sąd uznał za bezcelowe kolejne wzywanie skarżących w tym przedmiocie i - kierując się zasadą ekonomii procesowej oraz szybkości postępowania - przyjął dla ustalenia sytuacji ich finansowej wyjaśnienia D. W., wniesione do wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego w równolegle toczącej się przed tut. Sądem sprawie o sygn. akt II SO/Op 15/06. W sprawie tej, na wezwanie Sądu, skarżąca w piśmie procesowym z dnia 16 kwietnia 2007 r. oświadczyła, że nie ma konta bankowego, nie korzysta z opieki społecznej, ani ona ani nikt z jej rodziny nie będzie składać zeznania podatkowego, jej rodzina nie ma zdolności kredytowej. Poza emeryturą nie mają innych dochodów, w domu nie mają zimnej wody i ogrzewania. Ponadto D. W. stwierdziła, córka nie pracuje, nie ma stypendium ani pracy dorywczej, a nie może pogodzić nauki z pracą z uwagi na brak takiej pracy dla Polaków we Włoszech. Poza tym oświadczyła, że przedkłada tylko niektóre wydatki, załączając kserokopię rachunku za energię elektryczną z dnia 18 lutego 2007 r., opiewającego na kwotę 154,08 zł, i podając, że inne wydatki uważa za "poniżające". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że na zasadzie art. 244 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy jest instytucją procesową przejawiającą się w tym, że obejmuje zwolnienie strony od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 243 § 1 i 252 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek, złożony na urzędowym formularzu, który powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Stosownie natomiast do treści art. 255 P.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie. Wobec uznania, że dane, zamieszczone w oświadczeniu dołączonym do wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie, są niewystarczające do oceny możliwości płatniczych wnioskodawców, Sąd wezwał o ich uzupełnienie poprzez złożenie odpowiednich wyjaśnień i dokumentów, czego jednak – pomimo wezwania i pouczenia o skutkach niezastosowania się do jego treści, a także pomimo obowiązku w tym zakresie, płynącego z art. 255 P.p.s.a. – skarżący nie wykonali. W szczególności nie wskazali wydatków rodziny, tj. nie sprecyzowali i nie udokumentowali danych dotyczących wysokości wskazanych przez Sąd wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania i ewentualnymi kosztami leczenia. Nie odnieśli się także do posiadanych przez członków rodziny kredytów, w szczególności nie określili wysokości, ani rat miesięcznych, ani warunków, na jakich został udzielony kredyt studencki córki. Fakt uchylenia się przez D. W., M. W. i M. W. od przedstawienia rzeczywistej sytuacji majątkowej rodziny skutkuje niemożliwością dokonania przez Sąd oceny stanu majątkowego w sposób pozwalający na jednoznaczne stwierdzenie, czy zachodzą przesłanki do udzielenia wnioskowanego prawa pomocy. W tych okolicznościach Sąd ocenił sytuację materialną jedynie na podstawie dotychczas posiadanych danych, w tym również na podstawie wyjaśnień złożonych przez D. W. w sprawie sygn. akt II SA/Op 15/06, z których wynikało, iż nie posiada ona konta bankowego; nie złożyła zeznania podatkowego i nie zamierza go składać, gdyż rozliczeń dokonuje ZUS. Córka skarżącej studiuje we Włoszech i nie pracuje, nie osiąga dochodów, nie ma stypendium, nie pracuje też dorywczo, natomiast rodzina spłaca jej kredyt studencki. D. W. oświadczyła także, że w jej domu nie ma zimnej wody i ogrzewania, a jednocześnie ani wnioskodawczyni, ani nikt z jej rodziny, nie pobiera zasiłków z pomocy społecznej. W oparciu o analizę powyższych danych Sąd uznał, iż skarżący nie wykazali, aby spełniali przesłanki warunkujące przyznanie im prawa pomocy. Rozpoznając merytorycznie wniosek D. W., M. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy, zważyć przede wszystkim należy, iż w art. 246 § 1 P.p.s.a. ustawodawca określił przesłanki udzielenia prawa pomocy osobie fizycznej, stanowiąc, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Podkreślić trzeba, iż użycie w przywołanym ostatnio przepisie określenia "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy i to ona ma przekonać sąd, iż spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym lub całkowitym poprzez wykazanie, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany został pogląd, który w pełni należy podzielić, że obowiązkiem strony jest wykazanie braku dostatecznych środków i pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. To strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por: post. NSA z dnia 9 września 2004 r., FZ 360/04, z dnia 22 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 260/05 oraz sygn. akt II FZ 733/05 - II FZ 735/05, II FZ 875/05 niepubl.). Podkreślić też trzeba, że o zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie strony o tym, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy, ale obiektywna ocena możliwości finansowych (w szczególności wysokość osiąganego dochodu), możliwości majątkowych wnioskodawcy przy obiektywnym uwzględnieniu niezbędnych dla utrzymania wnioskodawcy wydatków oraz wysokość istniejących na danym etapie postępowania kosztów sądowych. Na podstawie dołączonych do wniosku kserokopii odcinków emerytur za miesiąc lipiec 2007 r. Sąd przyjął, że trzyosobowa rodzina wnioskodawców uzyskuje stały dochód miesięczny w kwocie 1940,88 zł netto, z którego ponosi wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, wynoszące – według oświadczenia zawartego we wniosku – jedynie około 100 zł. Tak wyliczone dochody gwarantują pokrycie miesięcznych kosztów utrzymania, a także dają możliwość poniesienia dodatkowych obciążeń, takich jak koszty postępowania przed sądem administracyjnym. Zdaniem Sądu, przywołane okoliczności sprawy, pomimo oświadczenia skarżącej o złej sytuacji materialnej jej rodziny, nie wskazują na fakt, iż skarżący są osobami ubogimi, źle sytuowanymi materialnie, których nie stać na pokrycie – przynajmniej w określonej części – kosztów sądowych. Za powyższym poglądem przemawia także okoliczność, iż wnioskodawcy nie korzystają z dodatkowej pomocy materialnej w postaci np. świadczeń z pomocy społecznej, czy pomocy osób trzecich, o czym świadczy nieprzedłożenie przez nich odpowiednich zaświadczeń, czy treść oświadczenia D. W. zawartego w piśmie z dnia 16 kwietnia 2007 r. Na zakończenie ponieść ponownie przyjdzie, iż obowiązek wykazania złej sytuacji materialnej, uprawniającej skarżących do udzielenia im prawa pomocy, leży po ich stronie i muszą się oni liczyć z konsekwencjami nieprzedłożenia stosownych dokumentów na wezwanie Sądu, a w szczególności z ujemnymi skutkami prawnymi, pod rygorem których zostali wezwani przez Sąd. Przypomnieć należy, iż w wezwaniu z dnia 18 lutego 2008 r. skarżący zostali pouczeni, że niezastosowanie się do wezwania może być uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i skutkować oddaleniem wniosku. Z tego względu niewykonanie przez D. W., M. W. i M. W. wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów traktować należy jako niewskazanie przesłanek z art. 146 § 1 P.p.s.a., a których spełnienie uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z przedstawionych wyżej względów, nie znajdując podstaw do przyznania prawa pomocy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło