I SA/Po 1036/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-06-18

Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Izabela Kucznerowicz, Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynki gospodarcze położone na gruntach gospodarstwa rolnego, które nie są użytkowane do działalności rolniczej, mogą korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie od podatku od nieruchomości dla budynków gospodarczych położonych na gruntach gospodarstw rolnych, służących wyłącznie działalności rolniczej, wymaga faktycznego wykorzystywania tych budynków do celów rolniczych. W przypadku stwierdzenia, że budynki te nie są użytkowane do jakiejkolwiek działalności, zwolnienie nie przysługuje, nawet jeśli znajdują się na gruntach rolnych. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny poprzez oględziny i analizę dokumentów, a skarżący nie wykazał, że budynki służą wyłącznie działalności rolniczej.
Stan faktyczny
Skarżący kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy, która ustaliła łączną kwotę zobowiązania pieniężnego w podatkach rolnym i od nieruchomości za 2018 rok. Podatnicy domagali się zwolnienia od podatku od nieruchomości budynków położonych na gruntach gospodarstwa rolnego, argumentując, że służą one działalności rolniczej. Organy podatkowe, po przeprowadzeniu oględzin, ustaliły, że budynki te nie są użytkowane do jakiejkolwiek działalności, a skarżący nie przedstawił dowodów na ich rolnicze wykorzystanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Karol Pawlicki Protokolant: sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. oddala skargę. ISA/Po 1036/18 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. Wójt Gminy [...] ustalił [...] wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w podatkach rolnym i od nieruchomości za 2018 rok na kwotę [...]zł. Pismem z dnia [...] lipca 2018 r. podatnicy odwołali się od tej decyzji, podnosząc, że orzeczenie niesłusznie wymierza podatek od budynków pozostałych o powierzchni 3696 m kw. w kwocie [...]zł, albowiem są one położone na gruntach gospodarstwa rolnego i podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości. W konkluzji odwołujący się wnieśli o uchylenie i zmianę zaskarżonej decyzji przy uwzględnieniu argumentacji odnoszącej się do zwolnienia budynków z podatku. Decyzją z dnia [...] września 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Podstawą prawną wydania decyzji były m.in. przepisy: art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej: O.p.), art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz.U. z 2018 r., poz. 1445 ze zm., dalej: u.p.o.l). W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi m.in. powierzchnia użytkowa budynków (art. 4 u.p.o.l.). Podstawę opodatkowania gruntów rolnych określa ustawa o podatku rolnym, wskazując na powierzchnię tych gruntów (art. 4 ustawy o podatku rolnym). Stosownie do przepisów obu ustaw, osoby fizyczne są zobowiązane złożyć właściwemu organowi gminy wykazy nieruchomości sporządzone na urzędowo określonym formularzu, a w razie zmian w stanie faktycznym, zgłaszać je organowi w terminie 14 dni od ich zaistnienia (odpowiednio art. 6 ust. 6 i art. 6a ust. 5). W przypadku zbiegu obowiązków w obu podatkach, wymiar następuje w drodze nakazu płatniczego na łączne zobowiązanie pieniężne (art. 6c ust. 1 ustawy o podatku rolnym). W myśl art. 21 § 5 O.p., jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, wysokość zobowiązania podatkowego, o którym mowa w § 1 pkt 2, ustala się zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji, chyba że przepisy szczególne przewidują inny sposób ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego albo w toku postępowania podatkowego stwierdzono, że dane zawarte deklaracji, mogące mieć wpływ na wysokość obowiązania podatkowego, są niezgodne ze stanem faktycznym. W rozumieniu art. 3 pkt 5 O.p., informacja o nieruchomościach jest równoznaczna z deklaracją podatkową. W przedmiotowej sprawie [...] złożył w dniu [...] stycznia 2018 r. informację w sprawie podatku od nieruchomości na formularzu IN-1 wraz z załącznikiem na formularzu IN-1/B oraz informację w sprawie podatku rolnego na formularzu IR-1. W pierwszej wszystkie pozycje formularza w części E dotyczącej przedmiotów opodatkowania wypełniono cyfrą "0". W załączniku wykazano jako zwolnione od podatku budynki gospodarcze o powierzchni 3696,90 m kw. (objęte zwolnieniem na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.). W informacji dotyczącej podatku rolnego wskazano na grunty orne klasy IVa o powierzchni 2,6740 ha oraz grunty rolne zabudowane o powierzchni 5,22 ha. Organ I instancji w dniu [...] lutego 2018 r. wezwał podatnika do złożenia wyjaśnień, albowiem w informacji wcześniejszej [...] zgłaszał w/w budynki jako "pozostałe", zaś powierzchnia gruntów rolnych zabudowanych nie była zgodna z danymi z ewidencji gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w [...]. W odpowiedzi [...] wskazał, że organy podatkowe są związane zapisami w urzędowej ewidencji gruntów i budynków, a w odniesieniu do podatku rolnego wniósł o "dokonanie korekty informacji zgodnie z ewidencją gruntów i budynków". Z informacji Starostwa Powiatowego w [...] wynika, że działka nr [...], położona w [...], na której stoją sporne budynki jest w części klasyfikowana jako grunty rolne zabudowane na gruntach ornych, oznaczone symbolem Br-RIVb, obejmującej powierzchnię 0,83 ha ora grunty rolne klasy IVb, oznaczone symbolem RIVb, obejmującej powierzchnię 1,11 ha. Z umowy sprzedaży nieruchomości, zawartej w formie aktu notarialnego z dnia [...] października 2000 r. (Kancelaria Notarialna [...] w P., sygn. A [...]) wynika, że [...] nabyli od Agencji Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa działkę nr [...] w [...] o powierzchni 1,94 ha, zabudowanej budynkami gorzelni, płatkarni, halą spirytusu, osadnikiem, oczyszczalnią ścieków i kominem przemysłowym. Wskazane w umowie wielkości powierzchni użytkowych budynków składają się na sumę równowartą z wielkością wskazaną przez [...] w informacji. Stosownie do treści art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l., zwolnione z podatku od nieruchomości są budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Organ I instancji w dniu [...] czerwca 2018 r. przeprowadził oględziny nieruchomości, w toku których ustalił, że teren byłej gorzelni jest ogrodzony, a bramy pozamykane na kłódki, budynek nie jest użytkowany, a otoczenie nie pozwala na wnioskowanie, aby działka była użytkowana (eksploatowana). Jako podstawę opodatkowania podatkiem rolnym wskazano grunty o powierzchni 6,3369 ha fizycznych, co pozostaje w zgodności z danymi Starostwa Powiatowego. Jako podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości wskazano powierzchnię użytkową budynków zbieżną z informacją złożoną przez podatnika oraz danymi z aktu notarialnego. Zastosowane stawki i wielkość podatku nie budzą zastrzeżeń. Wbrew twierdzeniom odwołujących się, nie można przyjmować, że budynki pogorzelniane związane są wyłącznie z prowadzeniem działalności rolniczej. W świetle przeprowadzonych oględzin budynki te nie są w ogóle użytkowane do jakiejkolwiek działalności. Podatnicy nie wskazali jakichkolwiek dowodów wykorzystywania budynków do działalności rolniczej. Pismem z dnia [...] listopada 2018 r. [...] (dalej: strona, skarżący) złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie i zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości w kwocie [...]zł lub ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zaskarżonej decyzji zarzucono: I. błędy w ustaleniach faktycznych, które zostały przyjęte za podstawę wydania decyzji; II. obrazę przepisów postępowania, poprzez art. 122 w zw. z art. 187 §1 w zw. z art. 210 §1 pkt 6 O.p. oraz art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 180 §1 w zw. z art. 181 O.p.; III. obrazę przepisów prawa materialnego art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię i brak subsumpcji stanu faktycznego pod przepis prawny. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że złożone przez nią formularze w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 181 O.p. stanowią dowody w przedmiotowej sprawie. Podobnie zdarzenie dotyczące tej nieruchomości miało miejsce już wcześniej, gdy [...] listopada 2011 r. złożył informacje o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej Gorzelni [...], przedkładając decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] stycznia 2011 r. w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego. W związku z tym złożył stosowną informację w sprawie podatku od nieruchomości, w następstwie czego nastąpiła zmiana kwalifikacji przedmiotowego budynku gorzelni z działalności gospodarczej na "budynki inne". W toku postępowania dowodowego miały miejsce oględziny przeprowadzone przez organ w dniu [...] czerwca 2018. r. Istotne znaczenie ma fakt, iż prowadzone przeze mnie gospodarstwo rolne ukierunkowane jest na produkcję wyłącznie roślinną, jak również nie prowadzę produkcji zwierzęcej, co determinowałoby konieczność codziennego korzystania ze składników gospodarstwa rolnego. Ponadto przedmiotowa nieruchomość najliczniej wykorzystywana jest w okresie żniwnym oraz siewnym, tymczasem przeprowadzone oględziny na początku czerwca poprzedzały ten okres. Zawarte w protokole uwagi, iż obiekt nie nosi znamion inwestycji nie ma nic wspólnego z celem oględzin jakim jest faktyczne ustalenie wykorzystania budynku. Fakt ten wynika jedynie z obecnie trudnej sytuacji materialnej, w następstwie czego inwestycje nie są obecnie możliwe. Aktualnie nie posiada dokumentów potwierdzających przystosowanie budynku gorzelni, gdyż zmiana sposobu użytkowania budynku na magazyn tego nie wymaga, może on pełnić tę funkcję, a wynika to z czysto fizycznej właściwości budynku. Bieżący zapis znajdujący się w ewidencji gruntów i budynków, kwalifikuje przedmiotowy budynek jako "budynki inne", jednakże nie odzwierciedla to stanu faktycznego przeznaczenia budynku wykorzystywanego wyłącznie we własnej działalności rolniczej. Tymczasem organ podatkowy bazuje na akcie notarialnym, który wskazuje na pierwotne założenie przeznaczenia budynku przez jego budowniczych jako gorzelni, jednakże jego faktyczne wykorzystanie się zmieniło, począwszy w 2011 r., oraz kolejno [...] stycznia 2018 r., co zostało zakomunikowane organowi deklaracją. Skarżący podważa treść protokołu z oględzin z uwagi na przeprowadzenie wizji z drogi publicznej przed nieruchomością w efekcie czego była ona jedynie wizualnie powierzchowna i nieefektywna. Jednakże najistotniejszym celem było ustalenie faktycznego wykorzystania przedmiotowego budynku, a więc tego jak wykorzystywany jest on w środku, co było niemożliwe z pozycji jakiej dokonano oględzin. Tym samym niemożliwe jest uznanie protokołu za materiał dowodowy mający merytoryczną wartość w ocenie dowodowej. Podczas oględzin nie stwierdzono dokonania zmiany podstawowej funkcji użytkowej gorzelni - należy stanowczo zaznaczyć, iż dodatkowa funkcja budynku nie stoi na przeszkodzie wykorzystywania go w celu magazynowania własnych płodów rolnych, środków ochrony roślin i nawozów. Realizacja celu magazynowego nie wymaga żadnych zmian, ulepszeń itp., gdyż istniejąca dotychczas infrastruktura składająca się z kosza zasypowego, silosów zbożowych oraz podajników kubełkowych umożliwia dogodniejszą realizację tego celu, dla którego należy zaznaczyć, iż niezbędne są jedynie posadzki, ściany oraz dach. Dodatkowa funkcja budynku nie niesie za sobą niemożności wykorzystywania go w działalności rolniczej zdefiniowanej w art. 1a pkt 6 u.p.o.l, stanowiącego że działalnością rolniczą jest m.in. produkcja roślinna. Skarżący kwestionuje niezastosowanie przez organ podatkowy zwolnienia podatkowego, a w celu jego poprawnego zastosowania wymagane jest ustalenie bieżącego stanu faktycznego wykorzystania tego budynku, a nie dane zawarte w akcie notarialnym. Skarżący wskazał na przesłanki zwolnienia określone w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. W ocenie skarżącego rozpatrując sprawę, organy zobowiązane są do ustalania stanu faktycznego i prawnego sprawy, podczas gdy organ w ogóle nie ustalił, czy budynek służy wyłącznie działalności rolniczej, ponieważ nie sposób stwierdzić tego podczas oględzin zewnętrznych nieruchomości, co ma miejsce wewnątrz budynku, tym samym nie można uznać protokołu z oględzin za posiadający jakąkolwiek wartość dowodową, co zostało wykazane powyżej. Niechęć uznania obiektywnie istniejącego stanu faktycznego przez organy nie może determinować takiego postępowania, w którym organ narusza podstawowe zasady postępowania podatkowego wyrażone w art. 121 oraz art. 122 O.p., gdyż doszło w sposób oczywisty do naruszenia zaufania, jak również co jest kluczowe dla przedmiotowej sprawy zaniechania dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego podczas oględzin, czemu daje wyraz zarówno protokół jak i decyzja SKO w P. z dnia [...] września 2018 r. W ocenie skarżącego stanowisko organu podatkowego jest błędne ze względu na to, iż bazuje na protokole z oględzin, a także akcie notarialnym, czyli materiale niemającym wartości dowodowej w rozstrzyganej sprawie, czym dopuszcza się rażącego błędu w ustaleniach faktycznych mających podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i na ich podstawie wydaje wadliwą decyzje, naruszając tym samym art. 122 w zw. z art. 187 §1 w zw. z art. 210 §1 pkt 6 O.p. oraz art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 180 §1 w zw. z art. 181 O.p. Ze względu na naruszenie przez organy w toku całego postępowania zasady zaufania wyrażonej w art. 121 §1 O.p., zmiana zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wydaje się być rozwiązaniem koniecznym i w pełni zasadnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wobec zawartych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania, na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że sądowa kontrola zaskarżonej decyzji musi w pierwszej kolejności dotyczyć tych ewentualnych naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na prawidłowe ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięć organów podatkowych. Jak trafnie wskazano w orzecznictwie, rozważania w przedmiocie zastosowania określonego przepisu prawa materialnego mają uzasadnienie dopiero na tym etapie stosowania prawa, na którym nie ma już żadnych wątpliwości, co do stanu faktycznego. Dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany w sprawie przepis prawa materialnego (wyrok NSA z dnia 2 lutego 2018 r., I FSK 579/16; wyrok ten i orzeczenia powołane w dalszej części uzasadnienia dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić ponadto należy, że postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych ma na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego w kontekście określonej normy materialnego prawa podatkowego. Postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych nie jest celem w samym sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi, czy w określonym stanie faktycznym sytuacja podatnika podpada, czy też nie podpada pod hipotezę (a w konsekwencji i dyspozycję) określonej normy materialnego prawa podatkowego (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 2 września 2014 r., I SA/Bd 682/14). Dokonując oceny wskazanych zarzutów kwalifikowanych jako naruszenia przepisów postępowania, Sąd miał na uwadze wyrażony w piśmiennictwie pogląd, według którego, chodzi tu o pewne wady stosowania przez organy regulacji proceduralnych, które mogą polegać na: - niedopełnieniu przez organy obowiązków wynikających z tych regulacji, - uniemożliwieniu stronie skorzystania z zawartych w tych regulacjach uprawnień, - błędnej wykładni poszczególnych przepisów regulacji proceduralnej stosowanej przez organ (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck W-wa 2011, s. 529). Wszystkie wymienione wyżej postaci naruszeń, muszą mieć jednak wspólną cechę istotności, co oznacza, że gdyby organ nie naruszył prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Tylko bowiem takie naruszenia przepisów mogłyby uzasadniać zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji środka przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a."), zgodnie z tym przepisem, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzje lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażono trafny pogląd, że przypadek kwalifikujący się do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie powołanego przepisu zachodzi wówczas, gdy zostanie wykazane, że może zachodzić związek przyczynowy między stwierdzonym naruszeniem przepisów proceduralnych a treścią rozstrzygnięcia, tj. wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wynik rozstrzygnięcia mógłby być inny. Zwrot normatywny "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. Wpływanie w sposób istotny na wynik sprawy oznacza bowiem prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Zatem obowiązkiem sądu uwzględniającego skargę na podstawie tego przepisu jest więc nie tylko wskazanie przepisów proceduralnych, którym organ uchybił, ale również wykazanie prawdopodobieństwa oddziaływania naruszeń przepisów proceduralnych na wynik sprawy administracyjnej podejmowanej w zaskarżonym akcie przez organ. Innymi słowy, warunkiem zastosowania dyspozycji tej normy prawnej jest spełnienie hipotezy normy zawartej w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w postaci stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów postępowania przez organ administracji mającego istotny charakter. Mając na uwadze zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania podnieść także należy, że punktem wyjścia dla analizy reguł postępowania podatkowego jest zasada wyrażona w art. 120 O.p. zgodnie z którą, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, stanowiąca konkretyzację normy konstytucyjnej zawartej w art. 7 Konstytucji RP. Zgodnie natomiast z art. 125 § 1 O.p. organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Należy podkreślić, że w myśl art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Na podstawie art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Przepisy te stanowią konkretyzację zasady prawdy materialnej, przewidzianej w art. 122 O.p. poprzez wprowadzenie dyrektywy zupełności postępowania dowodowego. To bowiem organ podatkowy zabiega w postępowaniu o udowodnienie każdego faktu za pomocą wszystkich dostępnych środków i źródeł dowodowych, by wydać stosowne orzeczenie. W polskiej procedurze podatkowej obowiązuje wobec uregulowania wynikającego z art. 122 i art. 191 O. p. zasada swobodnej oceny dowodów, polegająca na pozostawieniu organom prowadzącym postępowanie swobody w ocenie materiału dowodowego i samodzielności w ocenie wagi oraz mocy poszczególnych dowodów. Ocena przydatności danego dowodu dla ustalenia stanu faktycznego sprawy jest weryfikowana wyłącznie wskazaniami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego (wyrok NSA z 30 stycznia 2013 r., II FSK 1212/11). Zgodnie z art. 180 § 1 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Norma ta zawiera zatem otwarty katalog dowodów w postępowaniu podatkowym. Z kolei wskazane w art. 181 O.p. rodzaje dowodów należy odczytywać jako egzemplifikację dowodów dopuszczonych w postępowaniu podatkowym, a nie jako wyczerpujące wymienienie takich dowodów. Przepis ten wprowadza odstępstwo od reguły bezpośredniego prowadzenia postępowania dowodowego przez organ podatkowy i w istotny sposób ogranicza zasadę bezpośredniości. Dopuszcza aby w postępowaniu podatkowym były wykorzystane dowody i materiały zgromadzone w innych postępowaniach i w konsekwencji powoduje, że nie istnieje prawny nakaz, aby w toku postępowania podatkowego koniecznym było powtórzenie przesłuchania świadka, który zeznawał w takim postępowaniu. W konsekwencji korzystanie z tak uzyskanych zeznań samo w sobie nie narusza zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym ani też nie może naruszać jakichkolwiek innych przepisów Ordynacji podatkowej. Stanowisko powyższe jest konsekwentnie prezentowane w judykaturze (np. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2013 r., I FSK 288/13, i powołane tam orzecznictwo). Na podstawie powołanego już art. 191 O.p. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zgodnie zaś z art. 192 O.p. okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Należy zwrócić uwagę, że konstrukcja prawna zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.) pozwala jedynie na twierdzenie, że organ podatkowy przy ustalaniu prawdy materialnej nie jest związany jakimikolwiek przepisami prawa, które określałyby wartość poszczególnych rodzajów dowodów. Analizując materiał dowodowy, organ podatkowy może wyciągać swobodne wnioski i swobodnie decydować o tym, jakie przepisy materialnego prawa podatkowego zastosuje, uwzględniając przyjęte przez siebie w sprawie podatkowej ustalenia faktyczne. Ocena dowodów przez organ podatkowy staje się dowolną dopiero wtedy, gdy w danej sprawie przekroczone zostaną granice swobodnej oceny dowodów. Te granice nie są jednak w żaden sposób bezpośrednio określone przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Dlatego przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów rozpatrywane być musi w każdej konkretnej sprawie podatkowej, przy uwzględnieniu reguł logicznej interpretacji faktów i zdarzeń. Należy wreszcie wskazać, że powołany już art. 181 O.p., wprowadza otwarty katalog dowodów i żadnemu z nich nie nadaje pierwszeństwa. Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 191 O.p. wymaga wykazania, że organy podatkowe uchybiły zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, jedynie to bowiem może być przeciwstawione uprawnieniu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w skardze przepisów, a materiał dowodowy zebrany w sprawie pozwala na stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie prawidłowo ustalono stan faktyczny. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l., zwalnia się z podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Z informacji Starostwa Powiatowego w [...] wynika, że działka nr [...], położona w [...], na której stoją sporne budynki jest w części klasyfikowana jako grunty rolne zabudowane na gruntach ornych, oznaczone symbolem Br-RIVb, obejmującej powierzchnię 0,83 ha oraz grunty rolne klasy IVb, oznaczone symbolem RIVb, obejmującej powierzchnię 1,11 ha. Z umowy sprzedaży nieruchomości, zawartej w formie aktu notarialnego z dnia [...] października 2000 r. (Kancelaria Notarialna [...] w P., sygn. A [...]) wynika, że [...] nabyli od Agencji Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa działkę nr [...] w [...] o powierzchni 1,94 ha, zabudowanej budynkami gorzelni, płatkarni, halą spirytusu, osadnikiem, oczyszczalnią ścieków i kominem przemysłowym. Wskazane w umowie wielkości powierzchni użytkowych budynków składają się na sumę równowartą z wielkością wskazaną przez [...] w informacji. Stosownie do treści wyżej cytowanego przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l. warunkiem koniecznym do zastosowania przewidzianego w nim zwolnienia jest to, że budynki gospodarcze lub ich części położone są na gruntach gospodarstw rolnych i służą wyłącznie działalności rolniczej. Organy na podstawie zebranego materiału dowodowego ustaliły, że budynki znajdujące się na przedmiotowej działce nie służą jakiejkolwiek działalności. Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2018 r. podatnicy zostali poinformowani, że w dniu [...] czerwca 2018 r. w miejscowości R. przeprowadzony zostanie dowód z oględzin nieruchomości oznaczonej geodezyjne jak działka [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. Podatnicy zawiadomienie to odebrali w dniu [...] maja 2018 r., ale nie byli obecni w czasie oględzin. Obiekt nie został w żaden sposób udostępniony kontrolującym. Organ I instancji w dniu [...] czerwca 2018 r. przeprowadził oględziny nieruchomości, w toku których ustalił, że teren byłej gorzelni jest ogrodzony, a bramy pozamykane na kłódki, budynek nie jest użytkowany, a otoczenie nie pozwala na wnioskowanie, aby działka była użytkowana (eksploatowana). Dokonując oględzin od strony drogi publicznej stwierdzono, że działka jest zabudowana budynkiem murowanym, zaniedbanym, niszczejącym. Budynek nie nosi znamion jakiegokolwiek użytkowania ( na schodach drzwi wejściowych do nieruchomości rosną drzewa).Brak też widocznych śladów przejazdów maszyn rolniczych, samochodów, obecności osób. Niszczejący obiekt nie nosi znamion podejmowania inwestycji, dokonywania remontów, ulepszeń czy modernizacji. Nie stwierdzono zmiany dokonania podstawowej funkcji użytkowania budynku gorzelni. Organy uznały, że wbrew twierdzeniom skarżącego, nie można przyjmować, że budynki pogorzelniane związane są wyłącznie z prowadzeniem działalności rolniczej. W świetle przeprowadzonych oględzin budynki te nie są w ogóle użytkowane do jakiejkolwiek działalności. Podatnicy nie wskazali jakichkolwiek dowodów wykorzystywania budynków do działalności rolniczej. Podnieść należy, że podatnik chcąc uzyskać przedmiotowe zwolnienie winien wykazać, że taka działalność jest prowadzona, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Pomimo prawidłowego zawiadomienia o oględzinach, skarżący w nich nie uczestniczył i nie wyjaśnił z jakiego powodu był nieobecny w trakcie tych czynności. Podnoszenie w skardze zarzutu niewłaściwego przeprowadzenia tych czynności, w sytuacji nieobecności skarżącego jest niezasadne. Skarżącemu został również udzielony 7 - dniowy termin do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Także w tym terminie podatnik nie przedstawił żadnych dokumentów na poparcie swoich twierdzeń. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że w zakresie klasyfikacji gruntów i budynków, organ podatkowy jest związany zapisami wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. Zauważyć też należy, że zwolnienia podatkowe są odstępstwem od konstytucyjnej zasady powszechności opodatkowania sformułowanej w art. 84 Konstytucji RP i jako takie podlegają ścisłej interpretacji z wyłączeniem wykładni rozszerzającej zakres ich stosowania. W ocenie Sądu organy podatkowe nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów postępowania, ani też przepisu prawa materialnego. Przeciwnie, organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Brak także przesłanek, które pozwalałyby na przyjęcie, iż czynności w postępowaniu zostały przeprowadzone w sposób podważający zaufanie do organów podatkowych. W związku powyższym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. ) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło