I SA/Po 1137/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-09-18
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, znajdująca się w trudnej sytuacji materialnej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna znajdująca się w trudnej sytuacji materialnej może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom w ciężkich warunkach materialnych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał na swoją trudną sytuację materialną, będąc zarejestrowanym jako bezrobotny, posiadając liczne długi i zobowiązania, brak majątku oraz utrzymując się z niskich dochodów, przy jednoczesnym utrzymaniu rodziny. Do wniosku załączył szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 18 września 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku MS o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za X - XI 2001r., II, III, VI, VII, IX 2002r., I-IV, VI - X 2003r. postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. /-/V. Mielcarek
Wpis sądowy od skargi wynosi [...].
MS złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny, przy czym nie przysługuje jemu prawo do zasiłku. Wcześniej prowadził działalność gospodarczą, która upadła i została zawieszona, a następnie wyrejestrowana z dniem [...]. Po zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej skarżącemu pozostały liczne długi i zobowiązania wymagające spłaty. Z tego powodu prowadzone jest przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku i utrzymuje się ze skromnych dochodów, które nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Skarżący ma na utrzymaniu rodzinę. Małżonka skarżącego obecnie nie pracuje i otrzymuje zasiłek chorobowy w wysokości [...]. Dochód wnioskodawcy pochodzi ze zbierania surowców wtórnych i wynosi około [...]. Starszy syn studiuje, uzyskał jednorazowo dochód w kwocie [...], młodszy syn uczy się i nie posiada żadnego dochodu. Skarżący oświadczył, że na koszty miesięcznego utrzymania składają się opłaty za czynsz w wysokości [...], energię elektryczną w wysokości [...], koszty nauki synów, na które składa się cała rodzina, koszty wyżywienia (korzystają z pomocy ośrodków pomocy), zakup środków higieny i odzieży. Skarżącemu nie wystarcza środków finansowych na zakup leków. Oświadczył, że jego zadłużenie wzrasta, nie zawsze ma środki pieniężne na opłacenie czynszu. Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z synami. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2, które jest zadłużone. Nie posiada natomiast innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Skarżący podał, że nie ma również samochodu osobowego, nowoczesnego sprzętu RTV czy komputerowego. Żona i synowie również nie posiadają odrębnego majątku. Wskazał, że prowadzona jest przeciwko niemu egzekucja, jednakże z uwagi na brak majątku jest ona bezskuteczna. Skarżący oświadczył, że z tytułu zbierania surowców wtórnych uzyskuje dochód w kwocie [...], małżonka z tytułu zasiłku chorobowego w kwocie [...], dzieci nie posiadają stałego źródła dochodów. Podał, że posiada liczne zaległości wobec Urzędu Skarbowego, ZUS-u oraz długi i zobowiązania. Ma również zaległości czynszowe i w opłatach związanych z eksploatacją mieszkania. W przypadku choroby nie ma środków pieniężnych na lekarstwa. Do pisma załączył kserokopie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, decyzji Starosty z dnia [...] o uznaniu za osobę bezrobotną, zawiadomienia o zmianie opłat za użytkowanie lokalu, faktury za energię elektryczną, zeznania podatkowego syna za [...], z którego wynika, że dochód z tytułu działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art.13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w tym umowy o dzieło i zlecenie) wyniósł [...], umowy kredytu konsumpcyjnego gotówkowego zawartej przez skarżącego z A w dniu [...], pisma B z dnia [...] wzywającego ostatecznie do zapłaty zadłużenia przed egzekucją komorniczą, postanowienia Komornika Sądowego [...] oraz Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym, postanowienia Sądu Rejonowego.
Wniosek skarżącego o udzielenie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Zapewnia ona osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możliwość obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (por. art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (por. art. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy).
W rozpatrywanej sprawie skarżący w oświadczeniu zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tych okolicznościach na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
/-/V. Mielcarek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło