I SA/Po 1182/08

1 POSTANOWIENIE Dnia 25 listopada 2008r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku TW o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za okres od sierpnia do grudnia 2005r. postanawia: 1. udzielić skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez: - ustanowienie dla wnioskodawcy radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych, - zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...], 2. oddalić wniosek w pozostałej części. /-/V.Mielcarek Wpis sądowy od skargi wynosi [...]. Wobec tego skarżący T W złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie posiada środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych i nie ma możliwości skorzystania z pomocy fachowego pełnomocnika. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z córką. Nie posiada domu, mieszkania, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Również małżonka i córka skarżącego nie posiadają nieruchomości i wartościowych przedmiotów. Wnioskodawca i jego rodzina mieszkają w mieszkaniu komunalnym. Skarżący z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej ponosi stratę, żona z tytułu emerytury uzyskuje dochód brutto w wysokości [...], córka nie pracuje i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Skarżący i jego małżonka chorują. Do pisma załączył odcinki należności z tytułu składek do ZUS-u, wyciągi z rachunku bankowego prowadzonego przez A, faktury opłat za energię elektryczną, gaz, wezwanie do zapłaty, kserokopię zeznania podatkowego za [...], z którego wynika, że skarżący z tytułu emerytury - renty krajowej, oraz innych świadczeń, o których mowa w art. 34 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskał dochód w wysokości [...], z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskał przychód w wysokości [...], koszty uzyskania przychodów wyniosły [...] i wobec tego odnotował stratę w wysokości [...]. Na wezwanie z dnia [...] T W w odpowiedzi z dnia [...] podał, że ponosi koszty miesięcznego utrzymania w wysokości [...]: przy czym czynsz [...], gaz[...], energia elektryczna [...], kablówka [...], koszty zakupu lekarstw [...], telefon stacjonarny [...], wyżywienie [...], PZU [...], ZUS dopłata do firmy[...], opał [...] (zakup węgla w okresie grzewczym [...]), spłata karty kredytowej B kredyt do spłaty w wysokości [...], rata około [...]. Skarżący posiada samochód osobowy marki O, poj. [...], rok produkcji [...], wartość rynkowa około [...] – samochód zajęty przez Urząd Celny, córka posiada samochód osobowy marki T, poj. [...], rok produkcji [...], wartość rynkowa [...]. Córka była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotna, przysługiwało jej prawo do zasiłku, od [...] podjęła pracę na okres próbny. Do pisma załączył kserokopię zeznania podatkowego za [...], z którego wynika, że przychód skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł [...], koszty uzyskania przychodów [...] i strata [...], żona skarżącego z tytułu wynagrodzenia za pracę uzyskała dochód w wysokości [...], z tytułu emerytury w wysokości [...], a zatem łączny dochód małżonki wyniósł [...]. Załączył także zeznania podatkowe złożone przez córkę, z których wynika, że w [...] uzyskała dochód w wysokości [...], zaś w [...] w wysokości [...]. Wniosek o udzielenie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie tylko w części przez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...] oraz przez ustanowienie radcy prawnego. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia skarżącemu prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Zauważyć nadto należy, że osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Z treści pism skarżącego wynika, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z córką. Małżonka osiąga stały miesięczny dochód z tytułu emerytury w wysokości [...], córka z dniem [...]. podjęła pracę na okres próbny, przy czym skarżący nie podał za jakie wynagrodzenie. Poza tym z oświadczeń skarżącego wynika, że posiada samochód osobowy o wartości [...], zaś jego córka o wartości [...]. Skarżący pomimo faktu, iż zarówno w [...] jak i w [...] odnotował stratę, nadal prowadzi działalność gospodarczą, z której uzyskuje przychody. Konkludując podkreślić należy, iż o zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie o tym, iż wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy, ale obiektywna ocena możliwości finansowych (posiadanie źródeł dochodu) i możliwości majątkowych wnioskodawcy przy uwzględnieniu niezbędnych (obiektywnie) dla utrzymania strony wydatków oraz kosztów sądowych jakie musiałby ponieść na danym etapie postępowania (aktualnie jest to wpis od skargi w wysokości [...] oraz koszty zastępstwa procesowego). Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że skarżący wykazał, że nie ma środków finansowych na opłacenie kosztów zastępstwa procesowego oraz uiszczenie pełnej kwoty wpisu od skargi. Zatem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego oraz redukcję wpisu od skargi od kwoty [...] do kwoty [...] stanowi przyznanie prawa pomocy adekwatne do sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej skarżącego. Na obecnym etapie postępowania nie zwolniono skarżącego od ewentualnych przyszłych kosztów sądowych, jednakże w sytuacji, gdy skarżący nie będzie dysponował odpowiednimi środkami na opłacenie tych kosztów, będzie mógł zwrócić się ponownie z wnioskiem o udzielenie prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1, § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. /-/V.Mielcarek