I SA/Po 1240/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dominik Mączyński po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry; postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata wniosła pismem z dnia [...] maja 2015 r. skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. W skardze, skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek w tym przedmiocie wskazano przede wszystkim na wiarygodność zarzutu wadliwości zaskarżonej decyzji. Dalej zaznaczono, że wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić skarżącej znaczną i nieodwracalną szkodę, w tym kontekście stwierdzono, że ze względu na dokonane zatrzymania urządzeń skarżącej oraz wydawanie decyzji i tytułów wykonawczych, kondycja finansowa skarżącej spółki została mocno naruszona powodując stratę. Skarżąca odwołała się również do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazując, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratą przez stronę jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny, stanowi spełnienie obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Skarżąca zaznaczyła także, że w stosunku do niej prowadzone są już liczne postępowania egzekucyjne w oparciu o dotychczas wydane tytuły wykonawcze, co bardzo utrudnia jej funkcjonowanie m.in. z uwagi na zajęcia ruchomości czy rachunków bankowych. W ocenie wnioskodawczyni zasługuje ona na wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny o losie przepisów będących podstawą wymierzenia jej kary pieniężnej. Zaznaczono także, że wykonanie zaskarżonych decyzji naraża Skarb Państwa na niepowetowaną i znaczną szkodę, w kontekście tego powołano się na dane dotyczące liczby zajętych przez Służbę Celną automatów do gier i na możliwość uznania za niezgodne z Konstytucją przepisów będących podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje - jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy - możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy w pierwszej kolejności wskazać, że podnoszone przez skarżącą okoliczności co do możliwości uznania za niezgodne z Konstytucją przepisów będących podstawą wydania objętej skargą decyzji nie stanowią okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Co więcej, podnoszone przez skarżąca wątpliwości co do zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę wydania wymienionej w rubrum niniejszego orzeczenia decyzji są na chwile obecną nieaktualne. Zauważyć, w tym miejscu należy bowiem, że wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny (Dz. U. z 2015 r. poz. 369) orzekł, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 127, poz. 857, z 2011 r. Nr 106, poz. 622 i Nr 134, poz. 779, z 2013 r. poz. 1036 oraz z 2014 r. poz. 768 i 1717) są zgodne z: a) art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Odnosząc się z kolei do argumentów wskazujących na "wysoką wiarygodność wadliwości zaskarżonej decyzji" należy wskazać, że niezależnie od trafności tego twierdzenia, argumentacja tego rodzaju nie może przemawiać za wstrzymaniem wykonania wydanej wobec skarżącej decyzji. Argumentacja ta abstrahuje bowiem od przesłanek warunkujących możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jak wskazano to już powyżej warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest udowodnienie przez stronę, że w wyniku wykonania tej decyzji po jej stronie dojdzie do powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Z powyższego wynika, że sąd wyłącznie bada zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., przede wszystkim w oparciu o okoliczności wskazane we wniosku [tak: postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 590/12, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Niezgodność decyzji z prawem, która będzie przedmiotem oceny Sądu I instancji w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 p.p.s.a. to dwie różne kwestie. O ile pierwsza z nich (kontrola legalności aktu) jest celem postępowania sądowoadministracyjnego, to druga znacznie może poprzedzać merytoryczną decyzję sądu. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcia sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej [por.: postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 184/05, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Uzasadniając swój wniosek skarżąca wskazała również, że wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić jej znaczną i nieodwracalną szkodę, uzasadniając to twierdzenie wskazano na zatrzymanie urządzeń skarżącej oraz na pogarszającą się sytuacje finansową. Zauważyć w tym miejscu jednak należy, że skarżąca nie przedstawiła Sądowi żadnych dowodów które udowadniałyby bądź chociaż uprawdopodabniałby zasadność twierdzenia, że w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji dojdzie po stronie wnioskodawczyni do powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W kontekście podnoszonych przez skarżącą argumentów należy wskazać, w ślad za orzecznictwem sądowoadministracyjnym, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego do zapłaty kary, jednak co do zasady nie oznacza to wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. W tej sytuacji obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami [tak: postanowienie NSA z dnia 20 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 1020/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Tymczasem skarżąca formułując wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej takich okoliczności nie wykazała. Na marginesie warto zauważyć, że w aktach sprawy brakuje dokumentów takich chociażby jak wniosek o przyznanie skarżącej prawa pomocy, które umożliwiałby Sądowi dokonanie samodzielnej oceny czy w istocie w sprawie zmaterializowały się przesłanki warunkujące możliwość wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.