I SA/Po 1445/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-10-26
Skład orzekający: Gabriela Gorzan, Janusz Ruszyński, Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopłaty do oprocentowania kredytów dla rolnictwa, otrzymane przez Bank Spółdzielczy w C. zarówno na podstawie ustawy o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, jak i ze środków Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stanowią dochód wolny od podatku dochodowego od osób prawnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dopłaty do oprocentowania kredytów dla rolnictwa, otrzymane przez Bank Spółdzielczy w C. zarówno na podstawie ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r., jak i ze środków Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, podlegają zwolnieniu od podatku dochodowego od osób prawnych. Zwolnienie to wynika z przepisów art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a dopłaty te należy traktować jako dotacje budżetowe.Stan faktyczny
Bank Spółdzielczy w C. złożył skorygowane zeznanie podatkowe CIT-8 za rok podatkowy, wnioskując o zwrot nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych z uwagi na opodatkowanie dochodu wolnego od podatku, jakim były dopłaty do oprocentowania kredytów dla rolnictwa. Organ pierwszej instancji określił zobowiązanie i stwierdził nadpłatę, nie uwzględniając w pełni wniosku Banku. Organ odwoławczy uchylił częściowo decyzję organu pierwszej instancji, uznając część dopłat za podlegającą opodatkowaniu. Bank zaskarżył decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustaw szczególnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej kwotę zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego Banku oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Gorzan Sędziowie NSA Janusz Ruszyński as.sąd. WSA Karol Pawlicki (spr) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2004 r. sprawy ze skargi Banku Spółdzielczego w C. na decyzję Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za [...] rok I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...]r. Nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej kwotę 11.744,-zł (słownie: jedenaście tysięcy siedemset czterdzieści cztery złote) ma rzecz skarżącego Banku tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/K.Pawlicki /-/G. Gorzan /-/J.Ruszyński
Decyzją z dnia [...] r. Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy określił Bankowi Spółdzielczemu w C. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za rok [...] oraz stwierdził nadpłatę w tym podatku w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Inspektor podał, że w dniu [...] r. Bank Spółdzielczy w C. złożył do Urzędu Skarbowego skorygowane zeznanie o osiągniętym dochodzie w podatku dochodowym od osób prawnych za [...] r. wraz z wnioskiem o zwrot nadpłaty podatku. Wysokość zadeklarowanej nadpłaty wynosi według zeznania [...] zł.
Powodem skorygowania zeznania było opodatkowanie dochodu wolnego od podatku. Dotyczyło to otrzymanych w [...] r. dopłat do oprocentowania kredytów dla rolnictwa, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60 ze zm.).
W dniu [...] r. Bank Spółdzielczy w C. złożył pismo, w którym poinformował, że w [...] r. oprócz w/w dopłat Bank otrzymał i wykazał w zeznaniu jako przychód, dopłaty do oprocentowania kredytów udzielonych na cele rolnicze, o których mowa w ustawie z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 1994 r. Nr 1, poz. 2 ze zm.) i w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działania Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji (Dz.U. Nr 16, poz. 82 ze zm.). O kwotę tej dopłaty nie skorygowano podstawy opodatkowania i wobec czego Bank wnosi o uwzględnienie tych kwot dopłat przy określeniu zobowiązania podatkowego za [...] r. Zdaniem Banku z tytułu opodatkowania w/w dopłat nadpłacono podatek od osób prawnych za [...] r.
W odwołaniu od tej decyzji Bank podniósł, że we wniosku o zwrot nadpłaty podatku wykazano nadpłatę w wysokości [...] zł, natomiast w rozstrzygnięciu Inspektora stwierdzono nadpłatę w wysokości [...] zł. Ponadto Bank zarzucił Inspektorowi, że w swej decyzji do kosztów uzyskania przychodów zaliczył koszty związane z akcją udzielenia przez Bank kredytów oraz pozyskiwania kapitału.
Decyzją z dnia [...] r. Izba Skarbowa Ośrodek Zamiejscowy uchyliła zaskarżoną decyzję w części i określiła zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...] r. w wysokości [...] zł oraz stwierdziła nadpłatę w tym podatku w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że przy wydawaniu decyzji Inspektor nie uwzględnił wyjaśnienia Ministerstwa Finansów zawartego w piśmie z 28 lutego 2002 r. nr PB3-147/8214/11/WK/02, z którego wynika, że tylko otrzymane przez Banki dopłaty realizowane w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów, dokonywane były ze środków budżetu państwa. Tylko one stanowiły dla Banków dotacje budżetowe w rozumieniu przepisów art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy z 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 155 poz. 1014 ze zm.), które - zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - były wolne od podatku dochodowego. Natomiast dopłaty do oprocentowania kredytów ze środków Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznane tej Agencji w ramach dotacji podmiotowej na realizację celów statutowych - nie mogą być traktowane przez Banki jako dopłaty z budżetu państwa.
W związku z powyższym Izba stwierdziła, że jako dochód wolny od podatku na podstawie przepisów art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych można zakwalifikować tylko dopłaty otrzymane w [...] r. przez Bank Spółdzielczy w C. na mocy przepisów w/w ustawy z 5 stycznia 1995 r. Wysokość tych dopłat to kwota [...] zł. Natomiast pozostałą część dopłat w wysokości [...] zł należy zaliczyć do przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Odnośnie ustalonych w spornej decyzji kosztów uzyskania przychodów dotyczących otrzymanych w [...] r. dopłat do oprocentowania kredytów przy zastosowaniu zasady wynikającej z przepisów art. 15 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, Izba Skarbowa uznała zarzut Banku za zasadny. Zdaniem Izby spełnienie warunków przewidzianych w ustawie z 5 stycznia 1995 r. nie zmusza Banku do ponoszenia jakichkolwiek kosztów i podejmowania jakichkolwiek działań.
W skardze wniesionej do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Bank Spółdzielczy w C. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie:
- art. 123 i 234 Ordynacji podatkowej,
- art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach
publicznych
- art. 3 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyza-
cji i Modernizacji Rolnictwa
- § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie
szczegółowych zasad, zakresu i trybu udzielania dopłat do oprocentowania
kredytów na cele rolnicze.
W uzasadnieniu skargi Bank zwrócił uwagę, że w dniu [...] r. złożył korektę zeznania CIT-8 za [...] r. wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, który w piśmie z dnia [...] r. zmodyfikował w ten sposób, że żądał stwierdzenia nadpłaty w kwocie [...] zł tj. od łącznej kwoty dopłat do preferencyjnych kredytów bankowych otrzymanych w [...] r., wynoszącej [...] zł.
Ponadto, zdaniem Banku, z analizy przepisów dotyczących funkcjonowania Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wynika, że mogła ona udzielić w [...] r. dopłat do oprocentowania kredytów na cele rolnicze ze środków pochodzących z budżetu Państwa, a nie tylko na podstawie ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Z kolei na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga okazała się zasadna.
Nie może budzić wątpliwości, że zwolnienie od podatku dochodowego od osób prawnych, przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w [...] r., miało zastosowanie zarówno do dochodów skarżącego Banku z tytułu dopłat do kredytów, otrzymanych na zasadzie przepisu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, jak i dochodów z tytułu dopłat do kredytów bankowych udzielanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ze środków określonych w ustawie budżetowej.
Odnośnie dopłat otrzymywanych z budżetu państwa na podstawie powołanej wyżej ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z dnia 25 sierpnia 2003 r. o sygn. FPS 7/03 (publ. "Orzecznictwo NSA" z 2004 r., z. 1, poz. 4). Podsumowując swoje wywody Sąd w uzasadnieniu stwierdził, że analiza stanu prawnego w aspekcie historycznym, ze szczególnym uwzględnieniem obecnie obowiązującej treści przepisu art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych prowadzi do wniosku, że przepis ten w brzmieniu obowiązującym w [...] r. nie daje podstaw do wyłączenia z dotacji budżetowych objętych zwolnieniem podatkowym dotacji w postaci dopłat do kredytów bankowych na cele rolnicze.
Powyższy pogląd podziela skład orzekający w niniejszej sprawie.
Jeśli zaś chodzi o dopłaty otrzymane przez Bank Spółdzielczy w C. z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, to należy podzielić pogląd wyrażony przez stronę skarżącą, że i te dopłaty podlegały zwolnieniu od podatku.
Art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji stanowi, że przychodami Agencji są m.in. środki budżetowe określone corocznie w ustawie budżetowej.
Z kolei z art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy o finansach publicznych wynika, że dotacjami są m.in. dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie ustalonym w odrębnej ustawie. Za taką ustawę można uznać ustawę o utworzeniu Agencji. Według art. 3 ust. 2 pkt 1 tej ustawy Agencja realizuje swoje zadania m. in. przez dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych.
Tak więc w tym przypadku dopłaty do kredytów realizowane są przez Agencję ze środków otrzymywanej przez nią dotacji podmiotowej.
Jeżeli więc Agencja z własnych środków, otrzymanych w ramach dotacji podmiotowej, stosowała dopłaty do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, to należy te dopłaty uznać za dotację w rozumieniu art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy o finansach publicznych.
Organ podatkowy w nowym postępowaniu winien wziąć powyższe pod uwagę.
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny mi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/K.Pawlicki /-/G.Gorzan /-/J.Ruszyński
LF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło