I SA/Po 156/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie NSA Sylwia Zapalska /spr./ WSA Elwira Brychcy Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2008r. sprawy ze skargi M. i P. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nr (...) w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę /-/ E.Brychcy /-/ K.Wolna-Kubicka /-/ S.Zapalska Postanowieniem z dnia (...) Burmistrz uznał za nieuzasadnione zarzuty P. B. wniesione na tytuły wykonawcze o nr (...), (...) i (...). W uzasadnieniu organ wskazał, że nieuzasadniony jest zarzut niedoręczenia decyzji podatkowych, które były podstawą wystawienia tytułów wykonawczych. Decyzje ustalające wysokość zobowiązania podatkowego zostały skutecznie doręczone przez dwukrotne zawiadomienie i odmowę przyjęcia przez adresata (art. 150 § 2 i 153 § 2). Decyzje wymiarowe zostały wysłane na adres zamieszkania podatnika i na adres siedziby prowadzonej działalności gospodarczej jako miejsca pracy. Rada Miejska podjęła uchwałę (...) o numerze (...) w sprawie nadania ulic w K., gdzie zlokalizowana była stacja paliw P. B. i tak zgodnie z § 1 tej uchwały "wybudowanej drodze stanowiącej (...) Ś. zlokalizowanej pomiędzy stacją pali Pana P. B. a zabudowaniami gospodarczymi Pana T. K. na odcinku od (...) do granicy z ulicą K. w Ś. nadaje nazwę ulica Z." Dłużnik odmówił odbioru decyzji kierowanych na adres K. obecnie ul. Z. Z uwagi na odmowę ich odbioru przesyłkę potraktowano jako skutecznie doręczoną. Także na dzień złożenia zarzutów nie wpłynęła żadna kwota regulująca zaległości z tytułu podatku od środków transportowych. Zaległość została uregulowana w okresie późniejszym. W zażaleniu na powyższe postanowienie małżonkowie M. i P. B. domagali się anulowania tytułów wykonawczych a to z uwagi na brak doręczenia decyzji podatkowych, które były podstawą wydania tytułów wykonawczych o nr (...) i (...) z uwagi na dług w podatku rolnym i w podatku od nieruchomości oraz uregulowania całej należności z tytułu podatku od środków transportowych – tytuł wykonawczy o nr (...). Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia (...) o numerze (...) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium – organ II instancji podkreśla, że zarzut wykonania albo nieistnienia obowiązku nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale i w tym względzie podziela stanowisko wierzyciela. Organ II instancji wskazuje, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w art. 33 pkt 1 – 10 ustawy z 17 czerwca 1966r. tj. z 2 listopada 2005r. (Dz. U. Nr 229, poz. 154 ze zm.) o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przedstawione zarzuty nie wyczerpują dyspozycji powyższego przepisu, bowiem podstawą zarzutu może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Z załączonych w sprawie dokumentów wynika, że korespondencja zawierająca decyzje podatkowe adresowana była pod właściwy adres, a odmowa jej odebrania spowodowała skutek prawny określony w art. 153 § 2 Ordynacji podatkowej. Decyzje stały się ostateczne a obowiązek ich wykonania stał się wymagalny, ponieważ nie doszło do jej wstrzymania. Z akt sprawy również wynika, że w dniu (...) P. B. uiścił cześć podatku od środków transportowych w kwocie (...) zł wskazując jednoznacznie tytuł zapłaty – I rata 2007r. Na dzień złożenia zarzutów tj. (...) do wierzyciela nie wpłynęła żadna inna kwota. Z obowiązujących przepisów wynika, że jeżeli zobowiązany wykonał obowiązek po podjęciu pierwszej czynności egzekucyjnej to ta okoliczność nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego, ponieważ obowiązek jeszcze istniał w chwili jego wszczęcia. Skutkiem okazania dowodów wykonania, umorzenia, wygaśnięcia lub nieistnienia obowiązku jest powstanie obowiązku odstąpienia organu egzekucyjnego i egzekutora od czynności egzekucyjnych – art. 45 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując wyroki NSA z 27 października 1999r. IV SA 1104/06 i NSA z 7 grudnia 2000r. III SA 41902/99 wyraziło pogląd, że postępowanie egzekucyjne nie może być jeszcze jedną płaszczyzną, na której dokonuje się kontroli decyzji podatkowych, ponieważ nie jest nowym postępowaniem zmierzającym do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji. Od powyższego postanowienia M. i P. B. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Burmistrza, ponieważ ich wydanie nastąpiło z naruszeniem prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność aktów administracyjnych, w tym względzie postanowienia, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się do zbadania, czy organy administracyjne w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Oceny tej dokonują według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy zgromadzonych do dnia wydania zaskarżonej decyzji lub postanowienia. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął i prowadził postępowanie egzekucyjne na tytuły wykonawcze o nr (...), (...) i (...) na P. B. z powodu zaległości w podatku rolnym i od nieruchomości oraz podatku od środków transportowych. W dniu (...) organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego dłużnika. Zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostało doręczone P. B. w dniu (...). W dniu (...) (data wpływu do organu egzekucyjnego) P. B. trzema pismami z dnia (...) k. 140, 141 i 142 akt egzekucyjno – podatkowych zgłosił zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Zarzuty obejmowały tylko te trzy tytułu egzekucyjne. W pismach z dnia (...) domagał się natychmiastowego odblokowania konta, ponieważ egzekucja jest niedopuszczalna z uwagi na brak doręczenia decyzji naliczających podatek. Zaskarżone postanowienie jest konsekwencją zarzutów wniesionych przez skarżących w dniu (...), bez wskazania przepisu na którym oparł P. B. swoje zarzuty. Zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wyłącznie enumeratywnie wskazana w tym przepisie przesłanka. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem prawnym ochrony zobowiązanego – dłużnika przed naruszeniem podstawowych zasad tego postępowania, jak również przed niedopuszczalną egzekucją. Podstawą prawna zarzutu może być między innymi kwestia przedawnienia (art. 33 pkt 1) zarzut niedopuszczalności prowadzenia egzekucji lub zastosowanego środka egzekucyjnego (pkt 6 tego artykułu) zarzut braku uprzedniego doręczenia dłużnikowi upomnienia (pkt 7 tego artykułu) oraz nie spełnienie wymogów określonych w art. 27 pkt 10. Po otrzymaniu zarzutu organ egzekucyjny na mocy art. 34 ust. 1 powołanej ustawy ma obowiązek rozpatrzenia zarzutu po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. W pewnym zakresie wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Sens powyższej regulacji sprowadza się do tego, by organ egzekucyjny nie wnikał w merytoryczną zasadność stwierdzenia obowiązku będącego przedmiotem egzekucji, gdyż w tym zakresie sprawa może być przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu. W spornej sprawie organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o wyrażenia stanowiska, a następnie wydał postanowienie zgodnie z treścią stanowiska wierzyciela. Odnosząc się natomiast do poszczególnych zarzutów podniesionych w skardze należy stwierdzić, że nie znajduje uzasadnienia zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku. Należy także podkreślić, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym a to zgodnie z art. 29 cyt. ustawy. Organ egzekucyjny bada jedynie dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Takie stanowisko prezentowane jest w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkich Sądów Administracyjnych m. in. np. w wyroku z 17 marca 2005r. I SA/Po 139/03 o z 12 grudnia 2006r. I SA/Po 562/06. Istota zarzutu sprowadza się do oceny, czy z uwagi na doręczenie decyzji adresowanych na adres zamieszkania i adres prowadzonej działalności gospodarczej powstało zobowiązanie podatkowe będące przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Słuszny jest pogląd Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że w postępowaniu egzekucyjnym nie dokonuje się kontroli decyzji podatkowych, także co do ich doręczenia, a postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem zmierzającym do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji. Sąd nie dopatrzył się naruszenia innych obowiązujących przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w związku z czym skarga jest bezzasadna i nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia z (...) o nr (...). Zaskarżone postanowienia zawierają zarówno uzasadnienie prawne, poprzez wskazanie podstawy prawnej w oparciu o którą zostały wydane jak i uzasadnienie faktyczne, gdyż organ egzekucyjny wskazał okoliczności sprawy, które stanowiły podstawę orzeczenia. Z tych powodów Sąd wniesioną skargę uznał za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ E. Brychcy /-/ K. Wolna – Kubicka /-/ S. Zapalska