I SA/Po 2179/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dominik Mączyński po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza sądowego tutejszego Sądu z dnia 05 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15 – umarzającego postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłaconych wynagrodzeń za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r.; postanawia utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. Skarżący pismem z dnia [...] października 2015 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 listopada 2015 r., wzywające do uiszczenia wpisu od skargi skarżący złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] grudnia 2015 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Po rozpoznaniu wniosku skarżącego referendarz sądowy tutejszego Sądu postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Po 2179/15 oddalił wniosek. Uzasadniając swoje postanowienie referendarz sądowy stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał przesłanek do zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie referendarza sądowego zostało utrzymane w mocy postanowieniem WSA w Poznaniu z dnia 10 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15. Na skutek prawomocnego zakończonego postępowania w przedmiocie prawa pomocy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 marca 2016 r., w dniu 17 marca 2016 r. (k. [...] akt sądowych) doręczono skarżącemu wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 24 listopada 2015 r., wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni. W odpowiedzi na zarządzenie z dnia 11 marca 2016 r., skarżący ponownie wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z uwagi na nieuiszczenie wymaganego wpisu WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15 odrzucił skargę. Zażalenie na ostatnio wskazane postanowienie tutejszego Sądu zostało oddalone postanowieniem NSA z dnia 07 czerwca 2016 r., sygn. akt II FZ 332/16. Z uwagi na powyższe postanowienie tutejszego Sądu o odrzuceniu skargi jest prawomocne począwszy od dnia 07 czerwca 2016 r. Postanowieniem z dnia 05 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15 referendarz sądowy tutejszego Sądu umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazanego orzeczenia stwierdzono, że postępowanie z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy stało się zbędne z uwagi na uprawomocnienie się postanowienia o odrzuceniu skargi. Odpis postanowienia referendarza sądowego z dnia 05 lipca 2016 r., doręczono skarżącemu dnia 13 lipca 2016 r., (k. [...] akt sądowych). Pismem nadanym dnia 20 lipca 2016 r., skarżący wniósł sprzeciw na wskazane ostatnio orzeczenie referendarza sądowego wnosząc o jego uchylenie i nadanie sprawie biegu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Z przytoczonego przepisu wynika, że rolą WSA jest merytoryczne rozpoznanie sprzeciwu, a więc definitywne rozstrzygnięcie kwestii z zakresu prawa pomocy będącej przedmiotem sprzeciwu [tak: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2015 – komentarz do art. 260 p.p.s.a, dostępny w bazie danych Legalis]. Rozpoznając sprzeciw skarżącego należy zauważyć, że zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Kluczowe dla prawidłowej wykładni przytoczonego przepisu jest ustalenie znaczenia zwrotu "zbędne". Na gruncie reguł języka powszechnego zwrot "zbędny" oznacza tyle, co taki, który nie jest koniecznie potrzebny i bez którego można się obejść [tak: Wielki Słownik Języka Polskiego, dostępny pod adresem: http://www.wsjp.pl]. Z kolei posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem "stało się" sugeruje, że zbędność rozpoznania wniosku w sprawie prawa pomocy musi zaistnieć w toku postępowania sądowoadministracyjnego. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy staje się zbędne m.in. w sytuacji uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie, na sutek wydania przez NSA orzeczenia oddalającego środek zaskarżenia od tego rodzaju orzeczenia WSA, mimo braku rozpoznania żądania strony przyznania jej prawa pomocy. W takiej sytuacji rozpoznawanie wniosku w tym zakresie staje się zbyteczne, bowiem nawet jego rozpoznanie zgodnie z intencją strony nie niweczy skutków prawomocnego zakończenia postępowania. Zauważyć w tym miejscu również należy, że wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2016 r., był drugim z wniosków w przedmiocie prawa pomocy. Na skutek rozpoznania pierwszego z wniosków w tym przedmiocie referendarz sądowy postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Po 2179/15 oddalił go, odmawiając tym samym przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Ostatnio wskazane postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem WSA w Poznaniu z dnia 10 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15. W kontekście drugiego z wniosków skarżącego o przyznanie prawa pomocy godzi się zauważyć, że ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie [tak: postanowienie NSA z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt II GZ 95/12, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Z uwagi na powyższe, mimo złożenia przez skarżącego kolejnego wniosku w przedmiocie prawa pomocy w niniejszej sprawie doszło do wydania postanowienia o odrzuceniu skargi, na skutek którego to uprawomocnienia się doszło do definitywnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Mając zatem na uwadze, że na skutek wydania przez NSA postanowienia z dnia 07 czerwca 2016 r., sygn. akt II FZ 332/16 wydane w niniejszej sprawie postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Po 2179/15 o odrzuceniu skargi jest prawomocne począwszy od dnia 07 czerwca 2016 r., stwierdzić należy, że rozpoznanie wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne, co uzasadniało umorzenie wywołanego nim postępowania w oparciu o regulacje art. 249a p.p.s.a. Z uwagi na powyższe zaskarżone postanowienie referendarza sądowego należało utrzymać w mocy. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 260 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.