I SA/Po 222/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] sierpnia 2014 r., Nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.. Do skargi załączony został wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wskazała, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone podatnikowi w dniu [...] sierpnia 2014 r. z błędnym pouczeniem o braku możliwości zaskarżenia. O prawie zaskarżenia postanowienia poinformował skarżącą pełnomocnik dopiero w dniu [...] listopada 2015 r., po zapoznaniu się z aktami sprawy na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w dniu [...] października 2015 r. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącej wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na zaskarżone postanowienie oraz złożył stosowne zażalenie. Następnie pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. sprostował nazwę zażalenia i wniósł o potraktowanie go jako wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Pełnomocnik skarżącej odnosząc się do postanowień Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazał, że postanowienie naczelnika urzędu skarbowego ma charakter zewnętrzny i jest skierowane do podatnika oraz mieści się w zakresie działania administracji publicznej, albowiem ma charakter publicznoprawny. Zaskarżony akt, dotyczący prawa do zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług jak i termin zwrotu wynikających z ustawy o podatku od towarów i usług, spełnia kryteria wynikające z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Ponadto wadliwe pouczenie nie może pozbawiać podatnika przysługującego mu środka – skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W ocenie pełnomocnika nowelizacja ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) nie pozbawia skarżącej prawa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, bowiem postanowienie będące przedmiotem skargi dotyczy uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a nie Ordynacji podatkowej. W ocenie pełnomocnika skarżącej skargę należało wnieść w terminie 60 dni od dnia [...] listopada 2015 r. na podstawie art. 52 i 53 w zw. z art. 3 § 2 oraz art. 87 § 1-4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) sąd na wniosek strony przywróci termin, jeżeli nie dokonała ona w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Stosownie natomiast do art. 88 tej ustawy spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że warunkiem koniecznym do przywrócenia terminu jest stwierdzenie jego uchybienia. Zgodnie z art. 53 § 1 i 2 p.p.s.a. w skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (§ 1), natomiast w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (§ 2). W myśl art. 52 § 3 w brzmieniu znowelizowanym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 roku o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015r., poz. 658) jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Zgodnie z § 4 powyższego przepisu w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania. Należy mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed 15 sierpnia 2015 r., sądy administracyjne były uprawnione w tym czasie do orzekania w sprawie skarg na inne niż określone w pkt 1-3 tej ustawy akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień i obowiązków, wynikających z przepisów prawa. Tak więc postanowienia dotyczące przedłużenia terminu do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane w toku kontroli podatkowej, postępowania podatkowego oraz postępowania kontrolnego, mieściły się w tej kategorii aktów administracyjnych, podlegających kognicji sądów. Jednakże 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa nowelizująca, którą zmieniono między innymi treść art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z aktualnym brzmieniem tego przepisu sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy wskazać, że przedmiot skargi stanowi postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego przedłużające termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Co przy tym istotne w aktach sprawy (k. [...] akt adm.) znajduje się wystawione przez organ upoważnienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej skarżącej obejmujące m. in. zasadność zwrotu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2014 r. Jak wynika przy tym z tego dokumentu zostało ono doręczone skarżącej w dniu [...] lipca 2014 r. W tym też dniu doszło do wszczęcia kontroli podatkowej, bowiem stosownie do postanowień art. 284 § 1 zdanie pierwsze O.p. – wszczęcie kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem § 4 i art. 284a § 1, następuje przez doręczenie kontrolowanemu lub osobie, o której mowa w art. 281a, upoważnienia do jej przeprowadzenia oraz okazanie legitymacji służbowej. Ponadto stosownie do postanowień art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 ze zm.) – jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Brak jest zatem prawnej możliwości przywrócenia terminu do czynności, co do której (na gruncie niniejszej sprawy) termin ten w ogólne nie rozpoczął swojego biegu. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 88 p.p.s.a. Sąd postanowił, jak w sentencji.