I SA/Po 2277/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-10-12
Skład orzekający: Jerzy Małecki, Maria Skwierzyńska, Katarzyna Nikodem
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję o odsetkach za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy jest prawidłowa, jeśli uzasadnienie nie wyjaśnia w sposób dostateczny sposobu obliczenia tych odsetek?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, naruszają obowiązujące przepisy, ponieważ nie zostały w dostateczny sposób uzasadnione co do meritum sprawy, tj. zasadności i wysokości odsetek za zwłokę. Uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji odnosiło się w znacznym stopniu do uzasadnienia decyzji wymiarowej, a jedynie fragmentarycznie i nieczytelnie do kwestii obliczenia odsetek. Organ odwoławczy również nie odniósł się do tej kwestii w sposób wyczerpujący. W związku z tym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 200 PPSA, należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję.Stan faktyczny
Inspektor Urzędu Kontroli Skarbowej przeprowadził kontrolę podatkową za 2001 r., stwierdzając zaniżenie dochodu przez podatników E. i T. K. z powodu zawyżenia kosztów uzyskania przychodu w postaci rat leasingowych. Dyrektor UKS określił zobowiązanie podatkowe i odsetki za zwłokę. Izba Skarbowa utrzymała w mocy obie decyzje. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując decyzję o odsetkach, która była konsekwencją decyzji wymiarowej. WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z powodu braku dostatecznego uzasadnienia sposobu naliczania odsetek.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 117,20 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem /spr./ Protokolant: Marek Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 września 2005 r. sprawy ze skargi E.K. i T. K. na decyzję Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odsetek za zwłokę od prawidłowo przyjętej wysokości zaliczek na podatek dochodowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...] nr ([...]); 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 117,20 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych; 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku /-/ K. Nikodem /-/ J. Małecki /-/ M. Skwierzyńska AR
Inspektor Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy przeprowadził kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. E. i T. K. Kontrola wykazała, że w zeznaniu rocznym za 2001 r. dochód został przez podatników zaniżony. Zaniżenie podstawy opodatkowania wynikało z zaniżenia dochodu Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "A" prowadzonego przez E. K. Podatniczka zawyżyła koszty uzyskania przychodu poprzez zaksięgowanie rat leasingowych w pełnej wysokości, przez co naruszyła art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl tego przepisu nie uważa się za koszt uzyskania przychodu wydatków ponoszonych przez najemcę lub dzierżawcę albo używającego z tytułu najmu lub dzierżawy, albo praw majątkowych oraz realizacji umów o podobnym charakterze, stanowiącym spłatę określonej w umowie wartości przedmiotu najmu lub dzierżawy, jeżeli rzecz tę lub prawo, zgodnie z odrębnymi przepisami, zalicza się do majątku najemcy lub dzierżawcy. Organy podatkowe uznały ,że zawarte przez stronę umowy leasingu z Funduszem Leasingowym z W. miały na celu obejście przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. w sprawie zaliczania przedmiotu umów najmu lub dzierżawy rzecz albo praw do składników majątku stron tych umów (Dz. U. nr 28, poz. 129). W konsekwencji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w decyzji nr [...] z dnia [...] określił małżonkom E. i T. K. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w wysokości [...] zł. Od tej decyzji wniesiono odwołanie do Izby Skarbowej Ośrodka Zamiejscowego. Po rozpatrzeniu odwołania Izba Skarbowa utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał również decyzję z dnia [...]nr [...]określającą E. K. wysokość odsetek za zwłokę od prawidłowo przyjętej wysokości zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie [...] zł. Ta decyzja była konsekwencją ustaleń decyzji wymiarowej za 2001 r. Organ wskazał, że zgodnie z art. 53 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926, ze zm.) jeżeli w postępowaniu podatkowym po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił zaliczek w całości lub w części, nie złożył deklaracji albo wysokość zaliczek jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość odsetek za zwłokę, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek na podatek, jeżeli ich wysokość jest inna, niż wykazana w deklaracji, a także w razie braku deklaracji. Wskazane nieprawidłowości stwierdzone decyzją w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych miały wpływ na wysokość zaliczek płaconych w ciągu 2001 roku. Organ dokonał szczegółowego rozliczenia zaliczek i od tych zaliczek obliczył odsetki na dzień wydania decyzji. Od tej decyzji E.K. złożyła odwołanie, w którym kwestionuje wyłącznie ustalenia dotyczące decyzji wymiarowej (będącej przedmiotem odrębnego postępowania) i wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
Izba Skarbowa Ośrodek Zamiejscowy decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, uznając za zgodną z prawem decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej określającą E. K. wysokość odsetek za zwłokę od prawidłowo przyjętej wysokości zaliczek na podatek dochodowy za 2001 r.
Od decyzji Izby Skarbowej Ośrodka Zamiejscowego strona wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. Strona wskazuje, że decyzja określająca wysokość odsetek za zwłokę od prawidłowo przyjętej wysokości zaliczek na podatek dochodowy została wydana w związku z decyzją wymiarową w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. Decyzja określająca zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. E. i T. K. została przez stronę zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zdaniem skarżących, decyzja wymiarowa została wydana z naruszeniem prawa, w związku z tym w konsekwencji również zaskarżona decyzja, która swe rozstrzygnięcie opiera na decyzji wymiarowej, narusza prawo i winna zostać uchylona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271, ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01. 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270).
Jedynie w przypadku wpisu i innych kosztów sądowych mają zastosowanie w takich sprawach przepisy obowiązujące, a zatem przepisy ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie z przyczyn podniesionych w skardze, ponieważ w wyroku z dnia 12 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia prawa i oddalił skargę E. K. i T.K. na decyzję Izby Skarbowej Ośrodka Zamiejscowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. Jednakże, zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany ani zarzutami ani wnioskami skargi jak i powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa przez organy podatkowe, a związanych z materią zaskarżonej decyzji. Bez względu na decyzję wymiarową, zaskarżona decyzją narusza prawo. Rozstrzygnięcie decyzji pierwszej jak i drugiej instancji co do meritum sprawy, tj. co do zasadności jak i wysokości odsetek nie zostało w dostateczny sposób uzasadnione. Uzasadnienie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej odnosi się w znacznym stopniu do uzasadnienia zasadności określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w innej wysokości niż wynikające z zeznania zobowiązanie. Dopiero na stronie 15 uzasadnienia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, organ odnosi się do kwestii stanowiącej przedmiot rozstrzygania. Jednakże ta treść uzasadnienia decyzji, zdaniem Sądu, jest mało czytelna, co do wyjaśnienia sposobu obliczenia odsetek. Organ odwoławczy również nie odniósł się do kwestii stanowiącej przedmiot decyzji, powołał jedynie podstawę prawną dającą organom podatkowym uprawnienie do ustalenia zaliczek na podatek w prawidłowej wysokości po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego decyzji, w celu ustalenia wielkości odsetek za zwłokę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał pełnomocnika Izby Skarbowej o wyjaśnienie sposobu naliczania odsetek. Pismem z dnia [...]września 2005 r. organ podatkowy wskazał, że prawidłowa wysokość odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek, które nie stały się elementem należnego podatku dochodowego na dzień wydania decyzji przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, winna zostać ustalona wyłącznie od zaliczki za miesiąc sierpień 2001 w wysokości [...]zł., a nie jak to zostało określone w zaskarżonej decyzji w łącznej wysokości [...] zł.
W związku z powyższym zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca narusza obowiązujące przepisy i w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) należało orzec jak w sentencji.
/-/ K. Nikodem /-/ J. Małecki /-/ M. Skwierzyńska
A.R
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło