I SA/Po 251/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. M. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 października 2017 r. o sygn. akt I SA/Po 1677/16, oddalającym skargę K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania. WSA w Poznaniu wyrokiem z dnia 4 października 2017 r. o sygn. akt I SA/Po 1677/16, oddalił skargę K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony ustanowionemu w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi z urzędu - doradcy podatkowemu X. X., w dniu 30 października 2017 r. (druk zpo, k. 91 akt sąd. o sygn. I SA/Po 1677/16). Pismem z dnia 27 lutego 2018 r. K. M. (dalej jako: "skarżący") wniósł do Sądu skargę o wznowienie postepowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 4 października 2017 r. o sygn. akt I SA/Po 1677/16. Jako podstawę wznowienia postępowania skarżący podał brak należytej reprezentacji, a także późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W związku z tym zażądał wznowienia postępowania na podstawie przesłanek określonych w art. 271 pkt 2 i art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a."). W odpowiedzi na wezwanie Sądu, skarżący w piśmie z dnia 11 kwietnia 2018 r. doprecyzował ustawowe przesłanki, które jego zdaniem uzasadniają wznowienie postępowania w sprawie zakończonej opisanym na wstępie wyrokiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje: Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpoznaniu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, jeśli spełnione zostaną przesłanki przewidziane w P.p.s.a. Instytucja wznowienia postępowania opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego procesu i zastąpienie zapadłego orzeczenia - orzeczeniem nowym. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu orzeczeniu powoduje, że wznowienie postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w P.p.s.a. Uwzględniają one konieczność wznowienia na nowo procesu dotkniętego przyczynami nieważności (art. 271 P.p.s.a.), właściwymi przyczynami restytucyjnymi (art. 273 P.p.s.a.) oraz faktem wydania orzeczenia na podstawie aktu normatywnego, uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą (art. 272 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia. Z kolei w myśl art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci. W realiach rozpoznawanej sprawy skarżący, jako podstawę wznowienia powołał przepisy art. 271 pkt 2 i art. 273 § 2 P.p.s.a. Zgodnie z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W zakresie powyższej przesłanki skarżący wskazuje, że nie był należycie reprezentowany (z należytą starannością) przez ustanowionego dla niego w ramach prawa pomocy pełnomocnika z urzędu - doradcę podatkowego X. X.. Skarżący w szczególności podnosi, że nie został powiadomiony przez pełnomocnika o terminie rozprawy w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1677/16, a także o zapadłym w tej sprawie wyroku. Z tych okoliczności wywodzi, że nie był w sprawie należy reprezentowany. Ponadto oświadczył, że o wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1677/16, dowiedział się dopiero w dniu 6 grudnia 2017 r., podczas spotkania z pełnomocnikiem z urzędu. Odnosząc się do tak zakreślonej przesłanki wznowienia Sąd w pierwszej kolejności stwierdza, że skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania w terminie 3-miesięcznym, o którym mowa w art. 277 P.p.s.a. W kontekście zaistnienia w sprawie przesłanki z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Sąd stwierdza, że wbrew subiektywnemu odczuciu skarżącego, analiza akt sprawy o sygn. I SA/Po 1677/16, wskazuje, że był on reprezentowany w sprawie przez doradcę podatkowego X. X.. Fakt ten potwierdza jednoznacznie protokół rozprawy z dnia 4 października 2017 r. (k. 64 akt sąd. o sygn. I SA/Po 1677/16), z którego to protokołu wynika, że za skarżącego na rozprawie stawił się pełnomocnik z urzędu - doradca podatkowy X. X.. Ponadto z akt sprawy o sygn. I SA/Po 1677/16 wynika, że pełnomocnik z urzędu wnioskiem z dnia 4 października 2017 r. (k. 67 akt sąd. o sygn. I SA/Po 1677/16) wystąpił do Sądu o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Uwzględniając powyższe Sąd uznaje, że skarżący był należycie reprezentowany - w rozumieniu przepisu art. 271 pkt 2 P.p.s.a. - w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1677/16 przez pełnomocnika z urzędu, tzn. pełnomocnik z urzędu podjął w toku postępowania sądowoadministracyjnego o sygn. akt I SA/Po 1677/16, czynności procesowe w celu zapewnienia skarżącemu właściwej reprezentacji. Jednocześnie Sąd zauważa pewne mankamenty w działaniu pełnomocnika (brak powiadomienia skarżącego o terminie rozprawy, o zapadłym rozstrzygnięciu, o terminie do wniesienia skargi kasacyjnej), które wpłynęły na niezadowolenie skarżącego z działań tego pełnomocnika. Zdaniem Sądu nie można utożsamiać, jak czyni to skarżący, "należytej reprezentacji", o której mowa w art. 271 pkt 2 P.p.s.a., z brakiem właściwej komunikacji między pełnomocnikiem (doradcą podatkowym) a jego mocodawcą (skarżącym). W tym miejscu Sąd wskazuje, że strona niezadowolona z działań pełnomocnika z urzędu może wystąpić do organu samorządu zawodowego, który tego pełnomocnika ustanowił (w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1677/16 organem tym jest Krajowa Rada Doradców Podatkowych) z wnioskiem o dokonanie kontroli podejmowanych przez pełnomocnika w sprawie działań. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącym nie podlega bowiem kontroli sądu administracyjnego. Jako drugą przesłankę wznowienia postępowania skarżący podał późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, a więc przepis art. art. 273 § 2 P.p.s.a. W tym zakresie skarżący wskazał na: 1) rozbieżności pomiędzy wyliczonymi powierzchniami budynków, budowli i zabudowaniami przez biegłego powołanego przez Miasto i Gminę [...], a wyliczeniami biegłego rzeczoznawcy powołanego w postępowaniu przed Sądem powszechnym; 2) rozbieżności treści powyższych opinii, co do stanu technicznego budynku, jego przydatności i wartości; 3) niezgodność naliczania stawek ze stanem faktycznym i prawnym. Jednocześnie skarżący zaznaczył, że powołane przez niego okoliczności są nadal przedmiotem prowadzonych postępowań wyjaśniających przed sądem powszechnym i przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Odnosząc się do tak zdefiniowanej przez skarżącego przesłanki wznowieniowej, Sąd podkreśla, że podstawą wznowienia postępowania mogą być tylko takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały już przed zakończeniem sprawy. Zatem dowody te muszą istnieć w dniu wydania rozstrzygnięcia, którego weryfikacji domaga się strona (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 18/11, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podstawą wznowienia postępowania, o której mowa w art. 273 § 2 P.p.s.a., mogą być zatem tylko i wyłącznie takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały już przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej, w której ma nastąpić wznowienie postępowania. Tymczasem powoływane w skardze o wznowienie i w piśmie z dnia 11 kwietnia 2018 r. okoliczności faktyczne, które - w opinii skarżącego - mogły mieć wpływ na wynik sprawy, do dnia 11 kwietnia 2018 r., nie zostały w istocie ustalone. W związku z tym nie można uznać, jak chce tego skarżący, aby w sprawie wystąpiły takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały już przed zakończeniem sprawy, a zatem przed dniem 4 października 2017 r. Tym samym Sąd stwierdza, że w sprawie nie ziściła się przesłanka, o której mowa w art. 273 § 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 280 § 1 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.