I SA/Po 251/20

PostanowienieWSA w Poznaniu2021-11-04

Skład orzekający: Karol Pawlicki, Izabela Kucznerowicz, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego może być oparta na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego może być oparta wyłącznie na przesłankach określonych w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Powołanie się przez skarżącego na przepis Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) jako podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, który nie znajduje zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkuje odrzuceniem skargi z powodu braku ustawowej podstawy wznowienia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył pismo zatytułowane jako wniosek o wznowienie postępowania, które zostało zakończone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2017 r. o sygn. akt I SA/Po 364/16, odrzucającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Sąd wezwał skarżącego do wyjaśnienia, jakiego postępowania dotyczy wniosek, pod rygorem uznania pisma za skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżący nie udzielił odpowiedzi, a sąd potraktował pismo jako skargę o wznowienie postępowania. Jako podstawę wznowienia skarżący wskazał art. 145 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.).
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: starszy sekretarz sądowy Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 listopada 2021 r. sprawy ze skargi [...] o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2017 r. o sygn. akt I SA/Po 364/16 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości postanawia: odrzucić skargę Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2017 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po 364/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. W dniu 16 kwietnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęło pismo L. K. (zwany dalej jako: "skarżący"), zawierające wniosek o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 29 kwietnia 2020 r. skarżący został wezwany, w terminie 7 dni, do wyjaśnienia jakiego postępowania ww. wniosek dotyczy, pod rygorem uznania, że pismo to stanowi skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Po 364/16. Mimo upływu terminu skarżący nie udzielił odpowiedzi na pismo Sądu. W związku z powyższym Sąd potraktował pismo skarżącego jako skargę o wznowienie ww. postępowania sądowego. Zdaniem skarżącego wniosek o wznowienie postępowania należy rozpoznać na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735; zwanej dalej jako: "k.p.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.") można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Z powyższego jednoznacznie wynika, że skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego przysługuje od prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie dotyczącej całości sprawy i jest ostatnim orzeczeniem w postępowaniu. Postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie jest w szczególności postanowienie o umorzeniu postępowania oraz o odrzuceniu skargi (por. Tadeusz Woś, Hanna Knysiak-Molczyk, Marta Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005 r. s. 537). Przepis art. 270 p.p.s.a. nie obejmuje możliwości wznowienia postępowania incydentalnego tj. zakończonego prawomocnym postanowieniem niekończącym postępowania w sprawie sądowoadministracyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2018 r., sygn. akt I OZ 942/18). Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że postanowienie z dnia 31 stycznia 2017 r. jest niewątpliwie orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie o sygn. I SA/Po 364/16. Zamyka bowiem ono drogę do wydania wyroku. Następnie wskazać należy, że badanie merytorycznej zasadności skargi o wznowienie postępowania poprzedza sprawdzenie jej wymagań formalnych zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a., w myśl którego sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Podkreślenia przy tym wymaga, że zgodnie z art. 281 p.p.s.a., na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i jeżeli brak ustawowej podstawy wznowienia lub termin do wniesienia skargi nie został zachowany, odrzuca skargę o wznowienie. Sąd może jednak po rozważeniu stanu sprawy połączyć badanie dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy. Zgodnie z art. 271 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Stosownie do treści art. 272 p.p.s.a można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (§ 1). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (§ 2a). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (§ 3). W myśl art. 273 p.p.s.a można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (§ 1). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3). Jako przesłankę wznowienia postępowania skarżący wskazał art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. (dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe). W orzecznictwie wskazuje się, że w sytuacji, gdy błędnie przywołano przepis stanowiący podstawę wznowienia, konieczna jest ocena, czy pomimo to z samej treści skargi o wznowienie postępowania sądowego można odczytać, że strona oparła tę skargę na którejkolwiek z ustawowych przesłanek wznowienia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt I FSK 1473/12). Dokonując analizy treści wniosku o wznowienie postępowania sądowego jednoznacznie wywieźć można, że zasadnicza argumentacja skarżącego sprowadza się do kwestionowania prawidłowości postępowania prowadzonego przez organy podatkowe. Jednak, co ważne, w ramach przesłanek wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, wymienionych w p.p.s.a., sąd nie jest władny rozpatrywać merytorycznie zarzutów co do wadliwego działania organów. Z tych względów okoliczności dotyczące ustaleń dokonanych przez organy podatkowe, nie stanowią podstawy wznowienia postępowania sądowego. Wobec braku oparcia skargi o wznowienie postępowania sądowego na ustawowej podstawie wznowienia, skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu stosownie do art. 281 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło