I SA/Po 2627/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-11-15

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Ruszyński, Sędzia NSA Maria Skwierzyńska, as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nadwyżka wartości wkładu niepieniężnego ponad wartość nominalną udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, przekazana na kapitał zapasowy, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych w roku podatkowym 2002, jeśli przepis art. 12 ust. 2 pkt 11 ustawy o CIT w brzmieniu obowiązującym w tym roku odnosił się wyłącznie do akcji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nadwyżka wartości wkładu niepieniężnego ponad wartość nominalną udziałów, przekazana na kapitał zapasowy w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, nie stanowiła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych w roku 2002. Wynika to z literalnego brzmienia art. 12 ust. 2 pkt 11 ustawy o CIT, który w tamtym okresie wyłączał z przychodów nadwyżki ponad wartość nominalną otrzymaną za akcje, a nie udziały. Zmiana tego przepisu w roku 2003, obejmująca również udziały, dotyczy zdarzeń powstałych po wejściu w życie nowelizacji.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. Zakład A w P. podjęła uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego, na pokrycie którego Spółka B SA wniosła wkłady niepieniężne. Nadwyżka wartości tych wkładów ponad wartość nominalną udziałów została przeznaczona na kapitał zapasowy. Organ kontroli skarbowej uznał tę nadwyżkę za przychód do opodatkowania w marcu 2002 r., powołując się na przepis Kodeksu spółek handlowych dotyczący daty rejestracji podwyższenia kapitału. Spór dotyczył wykładni art. 12 ust. 2 pkt 11 ustawy o CIT w brzmieniu obowiązującym w 2002 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński /spr./ Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant: st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Zakładu A w P. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2002 rok oddala skargę. /-/ M.Jaśniewicz /-/ J.Ruszyński /-/ M.Skwierzyńska Okoliczności faktyczne sprawy są niesporne. Wynika z nich, że w dniu [...] 2001 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki z o.o. Zakład A w P. podjęło uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego Spółki z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł, poprzez ustanowienie [...] udziałów o wartości nominalnej [...] zł każdy, o łącznej wartości nominalnej [...] zł. Na pokrycie ustanowionych udziałów Spółka B SA wniosła wkłady niepieniężne o łącznej wartości [...] zł. Protokół przekazania wkładów niepieniężnych przez B SA sporządzony został w dniu [...] września 2001 r. Przekazującym był likwidator A SA w P. Kwota [...] zł, stanowiąca nadwyżkę wartości wkładów ponad łączną wartość nominalną udziałów należnych za wkład niepieniężny, zgodnie z w/w uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia [...] 2001 r. przeznaczona została na kapitał zapasowy Spółki. Wniesiony do Spółki aport w wysokości [...] zł w bilansie sporządzonym na dzień [...] grudnia 2001 r. figurował w pozostałych zobowiązaniach krótkoterminowych, przy czym nie był zarejestrowany do końca roku podatkowego przez Sąd Rejonowy w Poznaniu. Wniosek o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorstw złożony został w dniu [...]grudnia 2001 r. Postanowieniem z dnia 28 marca 2002 r. sygn. akt PO Xxi NS-REJ.KRS/1287/1/133 Sąd Rejonowy w Poznaniu wpisał w Krajowym Rejestrze Sądowym – Rejestrze Przedsiębiorców wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosząca [...] zł w tym wartość udziałów objętych za aport w kwocie [...] zł. Organ kontroli skarbowej, mając na uwadze przepis art. 262 § 4 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych /Dz.U. Nr 94, poz. 1037 z póżn. zm./, który stanowi, iż podwyższenie kapitału zakładowego następuje pod datą zarejestrowania zmiany jego wysokości w rejestrze, uznał, że nadwyżka nad kwotą nominalną otrzymana za udziały przy ich wydawaniu i przekazana na kapitał zapasowy w wysokości [...] zł stanowić będzie przychód do opodatkowania w miesiącu marcu 2002 r. Spór dotyczy wykładni i treści art. 12 ust. 2 pkt 11 ustawy z dnia 15 lutego 1992 t. o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w roku 2002. Przepis powyższy ma bowiem zastosowanie w przypadku opisanym wyżej. Jego brzmienie nie powinno budzić żadnej wątpliwości. Zgodnie z jego treścią z roku 2002 a więc mającą zastosowanie do zdarzeń wywołujących skutki prawnopodatkowe w tym roku, do przychodów nie zalicza się kwot stanowiących nadwyżkę nad kwotą nominalną otrzymaną za akcje przy ich wydaniu i przekazaną za kapitał zapasowy. Treść tego przepisu wskazuje, że wolą ustawodawcy było uregulowanie wyjątku od zasady zaliczania do przychodów wszelkich kwot i wartości należnych bądź otrzymanych przez podatnika w taki sposób, że wyjątek ten dotyczył nadwyżki nad kwotą nominalną otrzymaną wyłącznie za akcje. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądów utrwalony już został pogląd, że przepisy regulujące odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania należy interpretować według zasad wykładni gramatycznej tj. tak jak to uregulował w formie słownej ustawodawca. Z treści cytowanego wyżej przepisu nie da się wyinterpretować innego znaczenia niż ten, że dotyczy on wyłącznie akcji, a więc podmiotów działających w formie spółki akcyjnej. Jeżeli ustawodawca w roku 2003 zmienił brzmienie art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w ten sposób, że nie zaliczył do przychodów kwot i wartości stanowiących nadwyżkę ponad wartość nominalną nie tylko akcji ale i udziałów, to może oznaczać jedynie to, iż powyższe uregulowanie dotyczy zdarzeń występujących po wejściu w życie nowego brzmienia art. 12 ust. 4 pkt 11 a w żadnym przypadku zdarzeń sprzed wejścia w życie nowelizacji tego przepisu. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonych decyzji z obowiązującym prawem. Jego kompetencje nie dotyczą uznawania przepisów za niezgodne z Konstytucją RP. Do tego powołany jest Trybunał Konstytucyjny, który dotąd nie stwierdził niekonstytucyjności art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w roku 2002. Uznając zatem, że zaskarżona decyzja z przyczyn wskazanych wyżej nie narusza prawa skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/. /-/ M.Jaśniewicz /-/ J.Ruszyński /-/ M.Skwierzyńska uk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło