I SA/Po 2664/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-06-21
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Maria Skwierzyńska, Maciej Jaśniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich może być wierzycielem w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za parkowanie, czy też wierzycielem jest prezydent miasta?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, uznając, że Zarząd Dróg Miejskich nie może występować jako samoistny wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za parkowanie. Wierzycielem w tym zakresie jest prezydent miasta. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na brak uzasadnienia, na kim ciąży obowiązek uregulowania kary pieniężnej oraz na nieprawidłowości w treści tytułów wykonawczych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich. Organ I instancji nie uznał zarzutów T.K. dotyczących błędu co do osoby zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za parkowanie. T.K. twierdziła, że odpowiedzialność ponosił jej zmarły mąż. Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując na prawidłowość skierowania egzekucji do T.K. jako użytkownika pojazdu. T.K. wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez niezapewnienie czynnego udziału.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz T.K. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska (spr.) as. sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant: sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich z dnia [...] r. nr [...], [...], [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz T.K. kwotę 10,- zł (dziesięć złotych), tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/M. Jaśniewicz /-/W. Zygmont /-/M. Skwierzyńska
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich na podstawie art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2000r. Nr 110, poz. 968) nie uznał za zasadne zarzutów na postępowanie egzekucyjne, wniesionych przez T.K. , a dotyczących błędu, co do osoby zobowiązanej.
Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotem postępowania jest dochodzenie należności z tytułu nieopłaconych sześćdziesięciu sześciu postojów pojazdu marki [...] nr rej [...] stwierdzonych w strefie parkowania w latach 1999-2001r. Zobowiązaną do uiszczenia należności jest T.K. wskazana przez Wielkopolski Bank Kredytowy SA jako użytkownik pojazdu (kredytobiorca).
Organ I instancji stwierdził, że nie ma podstaw do odstąpienia od dochodzenia należności od T.K. , bowiem właściciel (czy współwłaściciel) decyduje o tym, komu powierza pojazd i jeżeli nie wskazuje innego użytkownika pojazdu winnego powstania zobowiązań, to on ponosi odpowiedzialność za nie uiszczenie opłat za parkowanie.
Na powyższe postanowienie T.K. wniosła zażalenie, twierdząc, że jedynym użytkownikiem samochodu i osobą wyłącznie odpowiedzialną za powstałe zobowiązania był zmarły mąż K. K. i w związku z tym nastąpił błąd, co do osoby zobowiązanej.
Po rozpatrzeniu zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu wskazano, iż postępowanie egzekucyjne skierowane zostało prawidłowo wobec T.K. , albowiem Wielkopolski Bank Kredytowy SA Oddział w W., do którego skierowano upomnienie egzekucyjne wskazał jako użytkownika pojazdu T.K. oraz poinformował, iż pełnił rolę właściciela pojazdu na zasadzie przewłaszczenia jedynie do czasu spłaty kredytu przez T.K.. Ponadto wyjaśniono, że w aktach znajdują się kopie wezwań-raportów dotyczące nieopłaconego postoju pojazdu marki [...] nr rej [...] w strefie parkowania w latach 1999-2001r. wezwania te są drukami ścisłego zarachowania, ich kopia pozostaje w aktach Zarządu Dróg Miejskich natomiast oryginał pozostawiany jest za wycieraczką pojazdu, którego postoju nie opłacono w strefie parkowania.. Wezwanie-raport jest dowodem postoju pojazdu w określonym miejscu i czasie. Osoba korzystająca z miejsca parkingowego w strefie parkowania ma obowiązek zapłaty należności za postów w strefie bez uprzedniego wezwania do zapłaty – obowiązek ten wynika z przepisów prawa.
Na niniejsze postanowienie T.K. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 i 10 kpa poprzez nie zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpatrując sprawę na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zważył, co następuje:
W rozpatrywanej sprawie wyjaśnienia wymaga, kto jest organem egzekucyjnym i kto jest wierzycielem.
W myśl przepisu art.19 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) organem egzekucyjnym upoważnionym do stosowania wszelkich środków egzekucyjnych jest organ gminy o statusie miasta w odniesieniu do należności pieniężnych, dla których ustalania jest on właściwy. Zgodnie z art.11a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) organem gminy jest prezydent miasta, który powinien wszcząć postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela i na podstawie uzyskanego przez niego tytułu wykonawczego sporządzonego wg określonego wzoru, o czym stanowi art.26 § 1 ww. ustawy.
Jako wierzyciel występuje w niniejszej sprawie Zarząd Dróg Miejskich . Jednakże z przepisu art.19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) wynika, że zarządcą dróg w granicach miast jest prezydent miasta.
Zarządca drogi, czyli prezydent miasta może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi utworzonej przez radę gminy, co wynika z przepisu art.21 ust.1 omawianej ustawy. Zakres uprawnień zarządu dróg określa z kolei art. 21 ust. 2 i art.22 ww. ustawy, z których to przepisów nie wynika jednak by mógł on działać jako samoistny wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat, czy kar pieniężnych. Również w aktach sprawy nie wskazano innego upoważnienia dla tej jednostki ponad te, o których mowa w ustawie z 21 marca 1985r.
Podkreślić również należy, że zarząd drogi wykonuje zlecone mu przez zarządcę drogi sprawy w jego imieniu, na co wskazuje przepis art.21 ust.1a powołanej ustawy o drogach publicznych. Zarząd drogi może też wydawać w imieniu zarządcy (Prezydenta Miasta [...]) decyzje administracyjne. Tym samym Zarząd Dróg Miejskich nie będąc zarządcą drogi, lecz działając jedynie w jego imieniu nie może mieć statutu odrębnego niż Prezydent Miasta wierzyciela.
Należy, więc stwierdzić, że wierzycielem w zakresie kar pieniężnych za nieziszczenie opłat za parkowanie (art.13 ust.2a) jest prezydent miasta, czyli w niniejszej sprawie Prezydent Miasta P..
W sytuacji, gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym nieuzasadnione jest jako bezprzedmiotowe wydanie postanowienia dotyczącego stanowiska wierzyciela, o którym mowa w art.34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zauważyć także należy, że w niniejszej sprawie nie uzasadniono, na kim tj. na właścicielu (kredytobiorcy) czy na użytkowniku pojazdu, który korzystając ze strefy parkowania nie uiszczał opłat za parkowanie, ciąży obowiązek uregulowania kary pieniężnej z tego tytułu. Okoliczność ta jest zaś istotna w sprawie skoro skarżąca, nie posiadając prawa jazdy nie kierowała należącym do niej pojazdem i podniosła ją we wniesionych przez siebie zarzutach na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Ponadto zwrócić należy uwagę na nieprawidłowość w zakresie treści tytułów wykonawczych, wykonawczych, z których nie wynika, kiedy skierowano je do egzekucji, jaki nadano im numer i kiedy ich odpis doręczono skarżącej oraz czy pouczono ją o 7 dniowym terminie do wniesienia zarzutów. Kwestia ta jest zaś istotna dla sprawy, bowiem przesądza o wszczęciu egzekucji (art.26 § 5 pkt 1) i co za tym idzie o dotrzymaniu przez zobowiązaną terminu, o którym mowa w art.27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tym bardziej, że każdy z tytułów ma inną datę ( 10.VII.2001, 19.XI.2001, 20.V.2002 i 13.V.2003).
Z tych względów, Sąd jako nie związany zarzutami skargi – zgodnie z art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art.200 powołanej ustawy orzekł jak w sentencji.
/-/ M. Skwierzyńska /-/Wł. Zygmont /-/M.Jaśniewicz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło