I SA/Po 2727/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-11-04
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Gabriela Gorzan, Katarzyna Nikodem
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protokół sporządzony przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej, stwierdzający uchybienia i określający ilości i wartość towarów, może stanowić podstawę do wydania decyzji o nałożeniu sankcji ekonomicznej przez organ podatkowy, czy też organ inspekcji handlowej powinien wydać własną decyzję administracyjną w tym zakresie?Ratio decidendi
Protokół sporządzony przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej jest jedynie rejestracją stanu faktycznego i nie stanowi czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej zaskarżeniu. Organ inspekcji handlowej powinien wydać decyzję administracyjną ustalającą wysokość sankcji ekonomicznej, a organ podatkowy nie może oprzeć swojej decyzji na protokole, który nie został poprzedzony ostateczną decyzją organu inspekcji handlowej.Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji nakładającą sankcje ekonomiczne. Organ I instancji określił zaległość z tytułu sankcji ekonomicznych w związku z niewpłaceniem ich w terminie, opierając się na protokole Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej. Spółka zarzuciła brak należytego ustalenia stanu faktycznego i niewyjaśnienie wątpliwości technicznych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont /spr./ Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 04 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Spółki "A" w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sankcji ekonomicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] ; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki "A w Z. kwotę 839,10 zł / osiemset trzydzieści dziewięć złotych 10/100 / tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. wstrzymuje wykonanie wymienionych w pkt 1 decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ G. Gorzan
Urząd Skarbowy w Z. decyzją z dnia [...]. Nr [...] na postawie art.207, art.2§ l, art.3 pkt 8 O.p., art.26 ust.l ustawy z 3.04.1993r. o badaniach i certyfikacji (Dz.U. Nr 155, poz.250 ze zm.), §3 ust.l, §4 ust.l rozporządzenia Ministra Finansów z 11.07.2000r. w sprawie sankcji ekonomicznych za wprowadzenie do obrotu wyrobów podlegających oznaczeniu znakiem bezpieczeństwa, a nie oznaczonych tym znakiem lub nie spełniających innych wymagań, a także za wykonanie usług nie spełniających odpowiednich wymagań (Dz.U. Nr 55, poz. 661), mając na uwadze zawiadomienie Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w G. . Delegatura w Z., określił zaległość Spółce "A". z o.o. w Z. w wysokości [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę, z tytułu sankcji ekonomicznych w związku z niewykonaniem obowiązku ich wpłaty, a stanowiących 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży w okresie [...].02.2002r. do [...]11.2002r., bez wymaganego certyfikatu na znak bezpieczeństwa "B", pustaków "Alfa" żużlobetonowych.
W odwołaniu Spółka "A". z o.o. domagała się uchylenia powyższej decyzji i umorzenia postępowania w sprawie. Nie zgadzając się z ustaleniami kontroli, wskazała na potrzebę przeprowadzenia ponownej oceny dowodów - dokumentów zebranych przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w G. .
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...]. nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W skardze na powyższą decyzję Spółka "A" z o.o. zwróciła się "o sprawiedliwy wyrok". Zarzuciła, że organ I instancji w ogóle nie badał zasadności nałożenia sankcji zasłaniając się brakiem kompetencji i nie wezwał organu kontrolnego o wyrażenie stanowiska w sprawie. Podkreśliła, że organ kontrolny informował o konieczności legalizacji uchybień formalnych, ale nie o zastosowaniu sankcji ekonomicznych. Dlatego spółka w trakcie kontroli pozbyła się - na wniosek inspektorów PIH - zakwestionowanych wyrobów ponosząc nieuzasadnione straty, stanowiące już dotkliwą karę za zniszczenie wyrobów, które posiadały certyfikaty jakości użytych do produkcji materiałów. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie sankcji ekonomicznej powinno mieć przeznaczenie kwestionowanych wyrobów, a nie ich kwalifikacja statystyczna. Zarzuciła brak należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nie przeprowadzenie dowodu z zeznań osób prowadzących kontrolę w spółce i niewyjaśnienie wątpliwości technicznych, które miały wpływ na wynik sprawy.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako niezgodne z prawem.
Powody.
Organy podatkowe nie zwróciły należytej uwagi na zawarte w przepisie przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11.07.2000r. w sprawie sankcji ekonomicznych za wprowadzenie do obrotu wyrobów podlegających oznaczeniu znakiem bezpieczeństwa, a nie oznaczonych tym znakiem lub nie spełniających innych wymagań, a także za wykonanie usług nie spełniających odpowiednich wymagań, stwierdzenie dotyczące "ciążącego na nim obowiązku", które nie powinno budzić obaw, że badanie czy istotnie ciąży na przedsiębiorcy taki obowiązek, oznacza przekształcenie postępowania w sprawie określenia zaległości z tytułu sankcji ekonomicznej na postępowanie w sprawie określenia sankcji ekonomicznej. Przepis ten obligował do zbadania, czy przede wszystkim ze względów formalnych wystarczający w tym względzie był protokół sporządzony przez WIIH, tym bardziej, że w ustawie o badaniach i certyfikacji brak jest stwierdzeń, z których wynikałoby, iż czynność ta ma postać protokółu z kontroli, stwierdzającego uchybienia oraz określającego ilości i wartość towarów czy usług.
Nie budzi wątpliwości, że sporządzony przez WIIH w G. protokół jest wyłącznie rejestracją przeprowadzonych czynności w rozumieniu art. 67 kpa, w tym opisem stanu faktycznego ujawnionego podczas kontroli, i jako taki stanowi materiał dowodowy sprawy. W rezultacie protokół ten nie miał w chwili sporządzenia charakteru czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA (obecnie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30.08. 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153, poz. 1270), i nie mógł być przedmiotem zaskarżenia przez spółkę do sądu administracyjnego
W orzecznictwie sądowym tam, gdzie organem kontrolującym był organ inspekcji handlowej, od dawna i w większości przyjmowano, że organ ten powinien wydać decyzję ustalającą wysokość sankcji ekonomicznej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2.12.1999r. sygn. akt III RN 107/99, OSNAPiUS 2000, nr 18, poz. 677; wyrok NSA z dnia 24.11.1997r. sygn. akt II SA 1301/96, "Wokanda" 1998, nr 6, s. 36). Natomiast uchwała 7 sędziów NSA z dnia 8.09. 2003r. OPS 2/03 przesądziła, że ilość i wartość wyrobów i usług, których dotyczą uchybienia wymienione w art. 26 ustawy z dnia 3.12.1993r. o badaniach i certyfikacji (Dz. U. Nr 55, poz. 250 ze zm.), organ inspekcji handlowej, działający na podstawie ustawy z dnia 25.02.1958r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 1999r. nr 105, poz. 1205), określa w drodze decyzji administracyjnej, wydanej na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej ustawy o badaniach i certyfikacji (ONSA 200411/5, lex nr 81935).
Obowiązującą w dacie kontroli w spółce ustawa z dnia 15.12.2000r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001r. Nr 4, poz. 25 ze zm.) zawiera w tej mierze uregulowania zbieżne z poprzednimi.
Przyjęcie przez organy podatkowe, w oparciu o protokół WIIH w G., że na spółce ciążył obowiązek zapłaty sankcji okazało się więc wadliwe. Nie wydanie przez WIIH decyzji pozbawiło spółkę możliwości dochodzenia swoich racji w toku postępowania odwoławczego, a także w postępowaniu sądowym. Nie mogły się więc ostać decyzje organów podatkowych I i II instancji odwołujące się do nie podlegającego kontroli sądowej protokółu, jak również nie oparte na ostatecznej decyzji organu inspekcji handlowej.
Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł sąd jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania między stronami orzekł sąd na podstawie art. 200 powyższej ustawy.
/-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ G. Gorzan
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło