I SA/Po 277/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o. o. z siedzibą w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] grudnia 2018 r. o odmowie wszczęcia postępowanie z wniosku Spółki Wielobranżowe Przedsiębiorstwo S. Sp. z o.o. w K., zwanej dalej Skarżącą, o uchylenie postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] września 2018 r., utrzymanego w mocy ostatecznym postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącej na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia [...] sierpnia 2018 r., obejmującego zaległe zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za kwiecień 2018 r. w kwocie należności głównej [...] zł. W celu wyegzekwowania zaległości wynikających ze wskazanego tytułu wykonawczego Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A. Zawiadomienie o zajęciu z dnia [...] sierpnia 2018 r. wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono Spółce w dniu [...] sierpnia 2018 r. Dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał zawiadomienie w dniu [...] sierpnia 2018 r. Pismem z dnia [...] września 2018 r. Bank poinformował organ egzekucyjny, że zajęcie egzekucyjne zostało zrealizowane w dniu [...] sierpnia 2018 r. W dniu [...] sierpnia 2018 r. Skarżąca złożyła w organie pismo zatytułowane "skarga na zajęcie egzekucyjne", które z uwagi na jego treść zostało zakwalifikowane przez organ jako zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W kolejnym piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r., skierowanym do Dyrektora Izby Skarbowej i Ministra Finansów Strona powtórzyła powyższe zarzuty. Dodatkowo pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. - przekazanym także do wiadomości Ministrowi Sprawiedliwości oraz Dyrektorowi Izby Skarbowej - Spółka wystąpiła z żądaniem uchylenia wszystkich czynności egzekucyjnych i umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P., rozpoznając łącznie ww. podania, postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. uznał wniesione zarzuty za bezzasadne. Pismem z dnia [...] października 2018 r. Skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie, żądając jego uchylenia i umorzenia postępowania egzekucyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, stwierdzając, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W piśmie z dnia [...] listopada 2018 r. zatytułowanym "skarga", Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] września 2018 r., utrzymanego w mocy ostatecznym postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r., sprostowanym w dniu [...] stycznia 2019 r., odmówił wszczęcia postępowania, wskazując w uzasadnieniu, że brak jest normy prawnej umożliwiającej uchylenie ostatecznego postanowienia organu administracji publicznej, a przepisy art. 154 i 155 K.p.a. nie mają zastosowania do postanowień. W piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, w którym podniosła, że przysługuje jej prawo do obrony swych praw, czego organ jej odmówił. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. wskazanym we wstępie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazał w szczególności, że zażalenie na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] września 2018 r. zostało rozpatrzone i rozstrzygnięcie zostało utrzymane postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r., które jest ostateczne w administracyjnym toku instancji, a strona nie skorzystała z prawa wniesienia w terminie 30 dni od jego doręczenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie Skarżąca wniosła o jego uchylenie, stwierdzając, że organ nie kwestionuje, że Skarb Państwa jest winny Skarżącej ponad [...] zł z odsetkami, a jednocześnie odmawia rozliczenia tej kwoty z należnością Skarżącej na rzecz Skarbu Państwa bez wskazania podstawy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Skarżąca spółka pismem z [...] listopada 2018 r. zatytułowanym "skarga" wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej m.in. o uchylenie postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] Organ odwoławczy ustalił, że wskazane postanowienie dotyczyło rozpoznania zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne, w którym uznano podniesiony zarzut za bezzasadny. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Tym samy strona domagała się od organu uchylenia postanowienie organu I instancji, które zostało ostatecznym postanowieniem utrzymane w mocy. Przepis art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a.) stanowi, że jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ostateczne postanowienia na które służą zażalenia mogą być uchylone wyłącznie w trybach nadzwyczajnych, ponieważ zgodnie z art. 16 K.p.a. uchylenie lub zmiana takich orzeczeń, stwierdzenie nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Strona nie wskazała trybu, w kim wniosek miał być procesowany. Z uwagi na treść "skargi" organ słusznie rozważył zastosowanie art. 154 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., zwanej dalej K.p.a.) jako ewentualna podstawa wzruszenia ostatecznego orzeczenia, ponieważ strona nie wskazała żadnych przesłanek wznowienia postępowania czy stwierdzenia nieważności postanowienia. Organ uznał prawidłowo, że w tym trybie nie może być rozpoznany wniosek. Sąd podziela bowiem stanowisko organu wyrażane także w orzecznictwie i doktrynie, że art. 154 nie ma zastosowania do postanowień, również wydanych w postępowaniu egzekucyjnym (zob. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2006 r. sygn. akt II OSK 770/05, wyrok WSA w Warszawie z dnia 02 kwietnia 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 340/19; B. Adamiak, Komentarz do art. 154 [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2019, dostępne w LEGALIS). W myśl natomiast art. 61a §1 zd. pierwsze K.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Mając na uwadze powyższe rozważania, organ zasadnie odmówił Skarżącej wszczęcia postępowania, ponieważ wniosek skarżącej dotyczył ostatecznego rozstrzygnięcia, strona zaś nie wskazała przesłanek, które mogłyby zainicjować nadzwyczajny tryb przewidziany przepisami K.p.a. Sąd, uznając skargę za niezasadną, oddalił ją na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302).