I SA/Po 280/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska(spr.) Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd.Joanna Świdłowska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi B. i M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących B. i M. P. kwotę 464,- zł /słownie: czterysta sześćdziesiąt cztery złote/ tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan B. i M. P. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]2004r. w sprawie określenia im zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001 w wysokości [...]zł. W zeznaniu o wysokości osiągniętego w tym roku dochodu - PIT - 36 małżonkowie B. i M. P. wykazali łączny dochód w wysokości [...]zł i - po doliczeniach - należny podatek w kwocie [...]zł. Organ kontroli skarbowej w toku kontroli przeprowadzonej w firmie "A" M. P. stwierdził, że prowadzona przez niego księga podatkowa nie odpowiadała stanowi rzeczywistemu w związku z niewpisaniem do niej bądź błędnym wpisaniem przychodu w łącznej wysokości [...]zł, wobec czego w świetle przepisu § 11 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 15 grudnia 2000r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz art. 193 § 2 i § 4 Ordynacji podatkowej była nierzetelna i jako taka nie stanowi dowodu w postępowaniu podatkowym. Na podstawie art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej odstąpiono od określenia podstawy opodatkowania w drodze szacunku, uzupełniając zapisy w księdze podatkowej co do przychodów o dowody uzyskane w toku postępowania kontrolnego. Poza tym zmniejszono również wysokość kosztów uzyskania przychodu o kwotę [...]zł z tytułu dwukrotnego zaewidencjonowania [...] faktur ([...]zł i [...]zł) i z tytułów: wydatków na reprezentację i reklamę udokumentowanych dowodami wewnętrznymi ([...]zł), niewykazania w remanencie końcowym zapasu oleju opałowego ([...]zł) i zawyżonych odpisów amortyzacyjnych od gruntów, budynków i budowli stacji benzynowej, wobec zakwestionowania ustalonej przez biegłego na [...]zł wartości początkowej, dokonanej w 1999r. w czasie, gdy zaawansowane robót budowlanych wynosiło 32,86 % i przyjętej również po zakończeniu budowy w [...] 2000r. w tej samej wysokości. Zdaniem wskazanego organu naruszono tym samym § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych. W odniesieniu do innych [...] środków trwałych przyjęto zawyżoną stawkę amortyzacyjną, zamiast 14% - 20% oraz zamiast 4% - 10%. Zaliczono także niezasadnie do kosztów uzyskania przychodu odpisy amortyzacyjne od naczepy cysterny zakupionej [...].2001r. lecz oddanej do użytku w czerwcu 2002r. Zwiększenie przychodów i obniżenie kosztów uzyskania przychodu skutkowało określenie podstawy opodatkowania w wysokości [...]zł, od której podatek - po doliczeniach - wyniósł [...]zł tj. o [...] więcej niż zeznali podatnicy. Organ odwoławczy nie uwzględnił zawartych w odwołaniu argumentów w zakresie zmniejszenia przychodu o [...] jako sprzedaży udokumentowanej fakturami i zaewidencjonowanej przez kasę fiskalną oraz niezasadności zmniejszenia kosztów uzyskania przychodu z tytułu zawyżonych, zdaniem organu I instancji, odpisów od środka trwałego - stacji paliw, której wartość początkową organ ten przyjął w wysokości [...]zł tj. takiej jaka wynikała z faktur, mimo, iż stacja była budowana we własnym zakresie i w konsekwencji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. B. i M. P. w skardze na tę decyzję wnoszą o jej uchylenie i zasądzenie na ich rzecz kosztów procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podnoszą w szczególności, że wartość początkowa stacji paliw została prawidłowo określona przez biegłego, zgodnie z § 6 ust. 7 rozporządzenia Ministra Finansów z 17.I.1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpatrując zgodność z prawem zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w zakreślonych przez skargę granicach odnieść należy się w pierwszym rzędzie do przepisu art. 22 ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176), zgodnie z którym odpisy amortyzacyjne od środków trwałych, dokonywane zgodnie z przepisami rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów na podstawie ust. 7 art. 22 w. w. ustawy stanowią koszt uzyskania przychodu. Minister Finansów w rozporządzeniu z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych (Dz. U. Nr 6, poz. 35) w § 2 ust. 1 pkt 1 dopuścił możliwość uznania za środki trwałe wytwarzanych we własnym zakresie np. budynków i budowli. Podstawę dokonania odpisów amortyzacyjnych stanowi w myśl § 7 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia wartość początkowa środka trwałego, która winna, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2, odpowiadać kosztowi wytworzenia danego środka trwałego, czyli - o czym stanowi § 6 ust. 5 w.w. rozporządzenia - wartości w cenie nabycia zużytych do jego wytworzenia rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzenia za pracę wraz z pochodnymi i innych kosztów dających się zaliczyć do wartości wytworzenia wspomnianego środka. Z kolei z postanowień ust. 7 tegoż § 6 wynika, że w przypadku, gdy podatnik nie może ustalić kosztu wytwarzania środka trwałego, jego wartość początkowa ustala się w wysokości określonej przez biegłego powołanego przez podatnika z uwzględnieniem cen rynkowych. Przedstawiony wyżej stan prawny pozwala stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie, wbrew stanowisku wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, możliwe było ustalenie wartości początkowej budynków i budowli na podstawie opinii biegłego. Przedstawiony przez biegłego operat szacunkowy z [...] 1999r. (k. 104 - 94 akt podatkowych) istotnie nie stanowi wystarczającej podstawy do ustalenia wartości początkowej budynków i budowli stacji paliw wzniesionej przez skarżącego, jednakże biegły ten ustalił także wartość rynkową tego środka trwałego ponownie wg stanu na dzień [...]2000r. tj. na dzień zakończenia budowy(k. 95). Okoliczność, że każdorazowo wartość stacji paliw wynosiła [...]zł nie może przesądzać o wadliwości wyceny. Skoro jednak organ podatkowy kwestionował ustalenia biegłego, mógł uznając również za niewystarczające zeznania biegłego (k. 17a) - jak to podnoszą skarżący - powołać z własnej inicjatywy biegłego w trybie art. 197 Ordynacji podatkowej na okoliczność określenia wartości rynkowej omawianego środka trwałego. Trudno bowiem uznać by stacja paliw przedstawiała jedynie taką wartość jaka wynika z posiadanych przez skarżącego faktur. W tym stanie rzeczy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy winien rozważyć, którą ze wskazanych możliwości ustalenia wartości początkowej w. w. stacji paliw zastosować w sprawie by nie naruszyć zasad wyrażonych w art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej tj. działania na podstawie przepisów prawa oraz prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywatela do organów podatkowych, a także wymogu podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Mając powyższe względy na uwadze, uznając skargę za uzasadnioną, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "b" oraz art. 200 i art. 152ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan AR