I SA/Po 287/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-08-22
Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Włodzimierz Zygmont, Małgorzata Bejgerowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota zmniejszająca podatek (556,02 zł) powinna być odliczana od podatku obliczonego od dochodu po odjęciu kwoty wolnej od podatku (3.091,00 zł), czy też od podatku obliczonego od całego dochodu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kwota zmniejszająca podatek (556,02 zł) jest odliczana od podatku obliczonego według skali podatkowej (18% od podstawy opodatkowania), a nie od podatku obliczonego od dochodu po odjęciu kwoty wolnej od podatku. Kwota wolna od podatku (3.091,00 zł) oznacza, że przy podstawie opodatkowania do tej kwoty, podatek wynosi 0 zł, ponieważ kwota podatku obliczona według skali (18% od 3.091,00 zł) jest niższa niż kwota zmniejszająca podatek (556,02 zł).Stan faktyczny
Podatnik złożył korektę zeznania PIT-36 za 2011 r., wykazując niższy podatek dochodowy niż pierwotnie. Organ I instancji określił wyższy podatek, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Podatnik zarzucił błąd w wyliczeniu zobowiązania podatkowego, polegający na nieuwzględnieniu kwoty wolnej od podatku (3.091,00 zł) oraz kwoty zmniejszającej podatek (556,02 zł). Spór dotyczył sposobu zastosowania tych kwot przy obliczaniu podatku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę podatnika.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Protokolant st. sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2013r. sprawy ze skargi R.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011r. oddala skargę
Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] w decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], działając na podstawie:
- art. 21 § 1 pkt 1, § 3, art. 51 § 1, art. 53 §1, § 3 i § 4, art. 63 § 1 i art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012, poz.749 ze zm.) – dalej "O.p.",
- art. 9 ust. 1, art. 10 ust.1 pkt 3, art. 14 ust.1, art. 22 ust.1, art. 24 ust. 2, art. 27 ust.1, art. 45 ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) – dalej "u.p.d.f.",
- § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. U. Nr 165, poz.1373 ze zm.) – dalej: "rozporządzenie", określił podatnikowi [...] prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" (dalej: "podatnik"), należne zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. w kwocie [...] zł.
Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...] działając na podstawie: art. 51 § 2 art. 53 § 1 § 2 i § 4, art. 53a § 1, art. 56 § 3, art. 63 § 1 i art. 207 O.p., art. 44 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 u.p.d.f., § 4 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, określił podatnikowi wysokość odsetek od zadeklarowanych, a niezapłaconych w terminie płatności zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące od maja do października 2011 r.
Z uzasadnienia wymienionej na wstępie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wynika, co następuje:
Podatnik w dniu [...] sierpnia 2012 r., złożył korektę zeznania PIT-36 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w podatku dochodowym za 2011 r. wykazując podatek należny w kwocie [...] zł. Po bezskutecznym wezwaniu podatnika do skorygowania nieprawidłowości zawartych w tej deklaracji, polegających m.in. na błędnym wyliczeniu kwoty podatku, organ podatkowy I instancji wszczął postępowanie podatkowe w wyniku którego w opisanej na wstępie decyzji, określił podatnikowi zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. w kwocie [...] zł.
W odwołaniu podatnik domagał się zmiany zobowiązania wskutek jego nieprawidłowości. Decyzji zarzucił błędne wyliczenie kwoty zobowiązania podatkowego, poprzez nie uwzględnienie w wyliczeniu: kwoty wolnej od podatku w wysokości [...] zł oraz kwoty zmniejszającej podatek wysokości [...] zł. Według wyliczenia podatnika, kwota do zapłaty za 2011 r. wynosi [...] zł, a nie [...] zł.
Dyrektor Izby Skarbowej w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., Nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wydaną dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], określającą należne zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. w wysokości [...] zł.
Uzasadniając decyzję organ odwoławczy podniósł następujące argumenty:
Zgodnie z art. 27 ust. 1 u.p.d.f., podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 29-30e oraz art. 44 ust. 4, pobiera się od podstawy jego obliczenia według następującej skali: 18% do podstawy obliczenia podatku nie przekraczającej kwoty 85.528,00 zł minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł. Natomiast od podstawy obliczenia podatku ponad 85.528,00 zł, podatek wynosi 14.839,02 zł + 32% nadwyżki ponad 85.528,00 zł. Stosownie do treści art. 26 ust. 1 u.p.d.f. podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 3, art. 29-30c oraz art. 30e; stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 ust. 1, 2, 4, 4a-4e, ust. 6 lub art. 24b ust. 1 i 2, lub art. 25, po odliczeniu kwot, określonych w art. 26. U podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej i prowadzących księgi przychodów i rozchodów, zgodnie z art. 24 ust.2 u.p.d.f. dochodem z działalności gospodarczej jest różnica pomiędzy przychodem w rozumieniu art. 14 tej ustawy a kosztami uzyskania (...).
W przypadku podatnika podstawa obliczenia podatku jest równa dochodowi uzyskanemu z tytułu prowadzonej w 2011 r. pozarolniczej działalności gospodarczej. Podatnik wykazał w korekcie zeznania podatkowego PIT-36 za 2011 r., dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie [...] zł. Nie korzystał ponadto z żadnych odliczeń od dochodu. Ponieważ dochód podatnika w badanym okresie nie przekroczył kwoty 85.528,00 zł, tj. mieści się w pierwszym przedziale podatkowym, przy obliczeniu podatku należnego, zastosować należy 18 procentową stawkę podatku. Zatem wyliczenie podatku należnego przedstawia się następująco: ([...] zł x 18%) - 556, 02 zł =[...] zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych). Skoro podstawa opodatkowania podatkiem dochodowym w 2011 r. wynosi [...] zł, to podatek wyliczony od tej podstawy zgodnie ze skalą podatkową jest równy [...] zł. Tak zwaną "kwotę wolną od podatku", stanowi podstawa opodatkowania, od której nie zachodzi podatek dochodowy, liczony według skali podatkowej, określonej w art. 27 ust. 1 u.p.d.f. Sytuacja w sprawie jest taka, że w 2011 r. podstawa opodatkowania od której - zgodnie z wyliczeniem według skali podatkowej - nie zachodzi podatek dochodowy, wyniosła 3.091,00 zł; bowiem: (3.091,00 zł x 18%) - 556,02 zł = 0,36 zł, po zaokrągleniu = 0 (zero) zł. Dopiero gdyby podstawa opodatkowania przekroczyła kwotę 3.091,00 zł, wyliczony według skali podatkowej podatek byłby wyższy niż 0 (zero) zł.
Podatnik w skardze domagał się zmiany decyzji organu odwoławczego. Stwierdził, że z dotychczasowych obliczeń organu podatkowego nie wynika, że kwota zwolniona z podatku od "zysku (ponad 3.000) została uwzględniona przez obie instancje" godzi w interes obywatela, i jest naruszeniem prawa. Podatnik odesłał sąd ("patrz akta sprawy") do materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy. Oznacza to, że podatnik podtrzymał argumentację zawartą w odwołaniu, a mianowicie błędne wyliczenie kwoty zobowiązania podatkowego, poprzez nieuwzględnienie w wyliczeniu: kwoty wolnej od podatku w wysokości 3.091,00 zł oraz kwoty zmniejszającej podatek wysokości 556,02 zł, która według wyliczeń podatnika wynosi [...] zł, a nie jak wynika z decyzji [...] zł
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że argumentacja podatnika jest nietrafna, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Kwestia sporu sprowadzała się do wyliczenia kwoty podatku dochodowego należnego za 2011 r., z tytułu prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej.
Zasady wyliczenia należnego podatku dochodowego, reguluje przepis art. 27 ust. 1 u.p.d.f. W brzmieniu obowiązującym w 2011 r. stanowił on, że podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 29-30e oraz art. 44 ust. 4, pobiera się od podstawy jego obliczenia według następującej skali: 18% do podstawy obliczenia podatku nie przekraczającej kwoty 85.528,00 zł minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł. Natomiast od podstawy obliczenia podatku ponad 85.528,00 zł, podatek wynosi 14.839,02 zł plus 32% nadwyżki ponad 85.528,00 zł.
Należy zauważyć, że dolną granicą skali podatkowej nie jest dochód zerowy, lecz dochód wolny od podatku tj. 3.091,00 zł. Podatek wylicza się mnożąc podstawę opodatkowania przez stawkę 18%. Tak obliczony podatek podlega pomniejszeniu o kwotę 556,02. Przy czym zgodnie z zasadą zaokrąglania podstawy opodatkowania i podatku do pełnych złotych, podatek do zapłaty przy podstawie opodatkowania 3.091,00 zł wyniesie 0,00 zł. Dopiero w sytuacji, gdy podstawa opodatkowania przekroczy kwotę 3.091,00 zł, wyliczony według skali podatkowej podatek będzie wyższy niż 0,00 zł, np (3.092,00 zł x 18%) - 556,02 zł = (po zaokrągleniu) 1,00 zł. Natomiast jeśli wysokość podatku przed pomniejszeniem wynosić będzie mniej niż 556,02 zł, to należny podatek wyniesie zero, nie może on być bowiem wartością ujemną.
W sytuacji, gdy podatnik uzyskuje dochody, które są wyższe niż 85.528,00 zł, część dochodu mieszcząca się w drugim przedziale skali podatkowej będzie opodatkowana według stawki 32-procentowej. Drugi przedział skali nie ma górnej granicy skali podatkowej.
Aby zastosować odpowiednią stawkę podatku, należy najpierw ustalić wysokość podstawy opodatkowania.
Stosownie do treści art. 26 ust. 1 u.p.d.f. podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art. 29-30c oraz art. 30e, stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 ust. 1, 2, 3b-3e, 4, 4a-4e, ust. 6 lub art. 24b ust. 1 i 2, lub art. 25, po odliczeniu kwot: określonych w art. 26.
Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 2 u.p.d.f. u podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej i prowadzących księgi przychodów i rozchodów dochodem z działalności jest różnica pomiędzy przychodem w rozumieniu art. 14 a kosztami uzyskania (...).
W sprawie, podatnik w korekcie zeznania podatkowego PIT-36 za 2011 r. z dnia [...] sierpnia 2012 r., wykazał dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie [...] zł. Przy czym podatnik w 2011r. , nie korzystał z odliczeń od dochodu. W związku z powyższym, podstawa obliczenia podatku była równa dochodowi uzyskanemu przez podatnika z tytułu prowadzonej w 2011 r. pozarolniczej działalności gospodarczej.
Mając na uwadze powyższe, skoro dochód podatnika w badanym okresie nie przekroczył kwoty 85.528,00 zł mieścił się on w pierwszym przedziale podatkowym. Dyrektor Izby Skarbowej w [...], przy obliczeniu podatku należnego, prawidłowo zastosował więc 18% stawkę podatku: ([...] zł x 18%) - 556, 02 zł = [...] zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych). Powyższe wyliczenie uwzględniało kwotę zmniejszającą podatek, tj. 556,02 zł.
Podatnik zarzucał, że organy podatkowe nie uwzględniły kwoty zwolnionej z podatku. Jeszcze raz należy podkreślić, że podatek przy podstawie opodatkowania 3.091,00 zł wynosi 0,00 zł, ponieważ różnica kwoty 556,02 zł oraz iloczynu kwoty 3.091,00 zł i stawki 18% - wynosi 0,36 zł, co po zaokrągleniu daje podatek w wysokości właśnie 0,00 zł. Z art. 27 u.p.d.f. nie wynika, że od podstawy opodatkowania należy odejmować kwotę wolną od podatku, a następnie do tak wyliczonej kwoty stosować stawkę 18% , po czym dodatkowo całość obniżyć o 556,02 zł.
Dlatego sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
| | | |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło