I SA/Po 2913/98

Obowiązek ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy rejestrującej nie dotyczy wyłącznie podatników, którzy sprzedają towary i świadczą usługi jednocześnie. Obejmuje on zarówno podatników sprzedających towary na rzecz osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej lub osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą w formie indywidualnych gospodarstw rolnych, jak i podatników świadczących usługi na rzecz tych osób; bądź wykonujących obie te czynności łącznie. Zastosowana koniunkcja "(...) sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług (...)" wcale nie oznacza, jakoby obowiązkowi stosowania kas rejestrujących podlegali tylko podatnicy jednocześnie wykonujący te czynności. Decyzją z dnia 20 lipca 1998 r. Urząd Skarbowy opierając się na wynikach kontroli, w związku z wykrytymi nieprawidłowościami ustalił Spółce cywilnej zaległość podatkową, odsetki za zwłokę i dodatkowe zobowiązanie w podatku VAT za styczeń 1998 r. Ustalono, że Spółka dokonywała sprzedaży towarów w miesiącach od lutego do kwietnia 1997 r. o wartości 335.450,55 zł /netto/ na rzecz osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej, a sprzedaż dokumentowała rachunkami uproszczonymi VAT i paragonami. Zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, a mianowicie par. 1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 1996 r. w sprawie kas rejestrujących /Dz.U. nr 157 poz. 806/ Spółka była obowiązana rozpocząć ewidencję obrotu z tego tytułu za pomocą kasy rejestrującej od trzeciego miesiąca po miesiącu, w którym nastąpiło przekroczenie obrotu w wysokości 200.000,00 zł, tj. od lipca 1997 r. Zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ podatnicy naruszający obowiązek określony w ust. 1 do czasu rozpoczęcia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących tracą prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę stanowiącą 30 procent podatku należnego przy nabyciu towarów i usług. Odwołanie Spółki nie zostało uwzględnione i decyzją z dnia 4 listopada 1998 r. Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu I instancji w części dotyczącej ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego i w tym zakresie orzekła brak podstaw do ustalenia dodatkowego zobowiązania, utrzymując w mocy w pozostałym zakresie decyzję. Artykuł 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z dnia 8 stycznia 1993 r. /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ stanowi, że obowiązek prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących spoczywa na podatnikach sprzedających towary i świadczących usługi, w tym również w zakresie handlu i gastronomii, na rzecz osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej lub prowadzących działalność gospodarczą w formie indywidualnych gospodarstw rolnych. Z przepisu par. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 1996 r. w sprawie kas rejestrujących /Dz.U. nr 157 poz. 806/ wynika, że podatnicy rozpoczynający działalność w 1997 r. są obowiązani do rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy rejestrującej od początku trzeciego miesiąca następującego po miesiącu, w którym wysokość obrotów osiągniętych w działalności określonej w art. 29 ust. 1 ustawy o VAT przekroczyła 200.000,00 zł. Spółka powyższy obrót przekroczyła w kwietniu 1997 r., kiedy to sprzedaż udokumentowana paragonami wyniosła 314.591,00 zł. W związku z tym powinna była rozpocząć ewidencjonowanie za pomocą kas rejestrujących od lipca 1997 r. Z obowiązku tego Spółka nie wywiązała się w lipcu 1997 r., ani też w miesiącach późniejszych, tj. od sierpnia 1997 r. do stycznia 1998 r. Powyższą decyzję Spółka zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego, niedopełnienie przez Urząd Skarbowy obowiązku poinformowania podatnika o konieczności instalacji kasy rejestrującej i nieuzasadnione naliczenie odsetek. Skarżąca Spółka nie podważyła tej części decyzji Izby Skarbowej, która uchyliła decyzję w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego i orzekła brak podstawy do jego ustalenia. W konsekwencji domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa nie znalazła podstaw do zmiany swego stanowiska i wniosła o oddalenie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z dnia 8 stycznia 1993 r. /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ jest oczywiście niezasadny, a zarzut niedokonania przez organy podatkowe wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieuwzględnienia twierdzeń podatnika, oraz nie przeprowadzenia dowodu zeznań świadków pozostaje w sprzeczności z rachunkami uproszczonymi i paragonami, zestawieniami komputerowymi z każdego miesiąca, które stanowiły podstawę przeprowadzonej kontroli. Wobec tego, że skarżąca Spółka zgłosiła zaprzestanie z dniem 31 stycznia 1998 r. wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, kontrolą została objęta dokumentacja podatkowa dostarczona przez Spółkę w zakresie prawidłowości rozliczeń podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do grudnia 1997 r. i miesiąc styczeń 1998 r. Organy podatkowe nie naruszyły zasad postępowania wymienionych w art. 122 i art. 123 Ordynacji podatkowej, ponieważ zgodnie z brzmieniem tych przepisów przyjęły za dowód wystawione przez Spółkę osobom fizycznym rachunki i paragony. Teoretyczne rozważania skarżącej Spółki na temat art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług w świetle gramatycznej wykładni tego przepisu nie mogły spowodować uchylenia decyzji. Słusznie zauważa Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę, że sformułowanie sprzedający towary i świadczący usługi nie oznacza, że dotyczy ono wyłącznie podatników, którzy sprzedają towary i świadczą usługi jednocześnie. Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym jest skierowana do podatników, którzy sprzedają towary, wykonują usługi albo równocześnie sprzedają towary i wykonują usługi. Już z samej nazwy ustawy wynika, że podatek jest od towarów i podatek jest od usług, a nie od sprzedaży towarów i jednocześnie usług. Z samej nazwy ustawy również wynika odmienna interpretacja przepisu art. 29 aniżeli ta, którą sugeruje w skardze skarżąca Spółka jakoby opodatkowaniu podlegało tylko jednoczesne wykonywanie tych czynności. Skarżąca Spółka miała obowiązek do rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy rejestrującej od początku trzeciego miesiąca po miesiącu, w którym wysokość obrotów osiągniętych z działalności przekroczyła 200.000 zł, tj. od lipca 1997 r. Z treści skargi nie wynika, by skarżąca kwestionowała inne pozycje składające się na wymierzone jej uzupełnienia w należnościach podatkowych VAT. W tym stanie rzeczy i wobec stwierdzenia, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem na zasadzie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.