I SA/Po 297/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-12-28

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która nie posiada majątku, nie uzyskuje stałego dochodu i utrzymuje się z prac dorywczych, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej, pomimo posiadania rozdzielności majątkowej z mężem, który otrzymuje zasiłek rodzinny?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej. Wniosek o zwolnienie w pozostałym zakresie został oddalony, ponieważ wnioskodawczyni może w przyszłości zwiększyć swoje dochody.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 rok. Wraz ze skargą kasacyjną złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni nie pracuje, utrzymuje się z prac dorywczych, ma dwoje małoletnich dzieci, a jej dochody są niskie i częściowo zajmowane przez Urząd Skarbowy. Posiada rozdzielność majątkową z mężem, który otrzymuje zasiłek rodzinny na dzieci.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono wnioskodawczynię od wpisu od skargi kasacyjnej. 2. Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 grudnia 2017 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ewentualnie w zakresie zwolnienia od opłaty skargi kasacyjnej. w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2016 roku nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 rok postanawia 1. zwolnić wnioskodawczynię od wpisu od skargi kasacyjnej, 2. oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia [...] 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Poznaniu zwolnił skarżącą od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi. Wyrokiem z dnia 5 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę. Pismem z dnia 30 listopada 2017 roku pełnomocnik [...] wniósł w jej imieniu skargę kasacyjną, której zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych związanych z obowiązkiem uiszczenia opłaty sądowej od skargi kasacyjnej. Jednocześnie skarżąca przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ewentualne w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych od obowiązku opłaty od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku [...] oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść żadnych opłat związanych ze skarga kasacyjną i korzysta z pomocy radcy prawnego, który działa pro bono. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz synem (8 lat) i córką (6 lat). Wnioskodawczyni obecnie nie pracuje i nie uzyskuje żadnego stałego dochodu. Podjęcie pracy wymagało przeznaczenia na opiekę nad dziećmi ok. [...] zł i stanowiło zbyt znaczne koszty przy dochodach wnioskodawczyni z tytułu pracy jako sklepowej w wysokości [...] zł miesięcznie. Dodatkowo wynagrodzenie wnioskodawczyni było zajmowane z uwagi na jej zobowiązania podatkowe z 2007 roku. Zwrot podatku za 2016 rok w wysokości [...] zł również został zajęty przez Urząd Skarbowy. Wnioskodawczyni obecnie podejmuje prace dorywcze w postaci sprzątania w prywatnych domach i z tego tytułu uzyskuje ok. [...] zł miesięcznie. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych). Wnioskodawczyni oświadczyła, że pozostaje skonfliktowana z mężem, z którym ma rozdzielność majątkową zawartą przed zawarciem małżeństwa i nie ma żadnych informacji o dochodach męża. Mimo to wnioskodawczyni mieszka obecnie w pokoju z oddzielnym wejściem mieszczącym się w domu jej męża, który pobiera zasiłek rodzinny w wysokości [...] zł na dwójkę dzieci. Matka wnioskodawczyni wykonuje zawód pielęgniarki i mimo choroby wspiera okazjonalnie wnioskodawczynię. Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 r., poz. 1369), dalej jako "P.p.s.a.". W rozpoznawanej sprawie należy mieć na względzie, że pomimo trudnej sytuacji w jakiej znajduje się wnioskodawczyni pomiędzy nią a jej mężem istnieje jedynie rozdzielność majątkowa, która nie zwalnia małżonków z obowiązku wzajemnej pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 2 grudnia 2011 roku, sygn. akt I FZ 395/11; postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 roku, sygn. akt I OZ 817/1; postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 roku, sygn. akt I FZ 196/11). Nie negując takiego stanu rzeczy należy jednak zauważyć, że okoliczności istotne z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy można wywieść z dokumentów przedłożonych do akt sprawy. Mianowicie z postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] 2017 roku o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wynika, że wnioskodawczyni nie jest właścicielem żadnego majątku ruchomego oraz nieruchomego, z którego można by prowadzić egzekucję. Co przy tym istotne takie stwierdzenie nastąpiło po uprzednim wykonaniu przez organ egzekucyjny wszystkich czynności celem ustalenia majątku wnioskodawczyni. Z kolei z decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2016 roku wynika, że mężowi wnioskodawczyni została przyznana pomoc socjalna w formie zasiłku rodzinnego. Uzasadnienie tej decyzji wskazuje, że miesięczny dochód w rodzinie męża wnioskodawczyni na osobę nie przekracza kwoty [...] zł. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że [...] w sposób wystarczający wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe okoliczności stanowią wystarczający argument dla częściowego zwolnienia wnioskodawczyni od koszów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, aby mogła ona zostać merytorycznie rozpoznana. W kwestii ewentualnych przyszłych kosztów sądowych, należy uwzględnić, że wnioskodawczyni może podjąć pracę, a tym samym może zwiększyć swoje dochody przez co będzie w stanie uiścić opłaty sądowe. Z tego względu na obecnym etapie postępowania należy oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło