I SA/Po 31/26

WyrokWSA w Poznaniu2026-01-16

Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Mirella Ławniczak, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niewłaściwe udokumentowanie wydatków poniesionych ze środków publicznych (dotacji) stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do żądania zwrotu całej dotacji, czy też organ powinien wykazać, że wydatki te zostały poniesione niezgodnie z przeznaczeniem?
Ratio decidendi
Niewłaściwe udokumentowanie wydatków nie jest automatycznie równoznaczne z ich wydatkowaniem niezgodnie z przeznaczeniem. Organ administracji publicznej ma obowiązek wykazać, że wydatki, pomimo ewentualnych braków formalnych w dokumentacji, nie służyły celom określonym w umowie o udzielenie dotacji. Brak takiej analizy i arbitralne utożsamienie błędów formalnych z niezgodnością z przeznaczeniem stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego aktu.
Stan faktyczny
Skarżący W. B. otrzymał dotację na pokrycie bieżących kosztów działalności gospodarczej. Po kontroli organ uznał część wydatków za nieprawidłowo udokumentowane i wezwał do zwrotu całej dotacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w poprzednim postępowaniu, uchylił te decyzje, wskazując na przedwczesne rozstrzygnięcie o odmowie umorzenia dotacji i potrzebę merytorycznego rozpatrzenia obowiązku zwrotu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent Miasta wezwał do zwrotu dotacji, wskazując na szereg wydatków zakwestionowanych z powodu braków formalnych w dokumentacji. Skarżący wniósł skargę do WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony akt (wezwanie do zwrotu dotacji) i zasądzono od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w L. na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 stycznia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie WSA Mirella Ławniczak (sprawozdawca) WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant: st. sekretarz sądowy Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2026 roku sprawy ze skargi W. B. na akt Prezydenta Miasta z dnia 01 sierpnia 2025r. nr [...] w przedmiocie wezwania do zwrotu dotacji I. uchyla zaskarżony akt; II. zasądza od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w L. na rzecz strony skarżącej kwotę 200,- zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. I SA/Po 31/26 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z 20 sierpnia 2024 r. Prezydent Miasta na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz .U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej K.p.a.), art. 15zze(4) ust. 14a ustawy o szczególnych rozwiązaniach z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem [...], innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz .U. z 2023 r. poz. 1327 ze. zm., dalej jako ustawa [...]), w związku z art. 64 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270 ze.zm., dalej jako u.f.p.), po rozpatrzeniu wniosku W. B. . B. odmówił umorzenia zadłużenia w kwocie 6345,55 zł (należność główna 5.000,00 zł, odsetki do dnia 20 sierpnia 2024 r. w kwocie 1345,55 zł), z tytułu zwrotu dotacji wypłaconej w dniu 9 czerwca 2021 r, otrzymanej na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikro przedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy. Strona wniosła odwołanie podnosząc, że w w/w umowie były określone warunki umorzenia dotacji tj.: 1) obniżenie przychodów o 40%, 2) działalność nie mogła być zawieszona, 3) prowadzenie działalności przez kolejne 3 miesiące, 4) posiadanie właściwego kodu PKD. Skarżący wskazał, że spełnił wszystkie ww. warunki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, że w dniu 2 czerwca 2021 r. skarżący złożył do Powiatowego Urzędu Pracy w L. wniosek o udzielenie dotacji na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy przyznawanej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii [...] (Dz. U. poz. 371 z późn. zm., dalej jako Rozporządzenie). Na mocy zawartej umowy w dniu 9 czerwca 2021 r. skarżący otrzymał środki, w kwocie 5 000 zł. Uzasadniając dalej utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze zacytowało postanowienia umowy o przyznanie dotacji i znajdujące zastosowanie w sprawie podstawy prawne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji, że wskazane przez skarżącego warunki, tj. obniżenie przychodów o co najmniej 40%, działalność nie mogła być zawieszona, posiadanie właściwego kodu PKD, prowadzenie działalności przez kolejne trzy miesiące, nie są warunkami umorzenia dotacji. Organ wskazał, że zarówno w umowie dotacji jak też w art. 15zze4 ustawy [...] oraz w przepisach w/w Rozporządzenia brak przepisów dotyczących umorzenia dotacji. Natomiast w § 3 umowy o przyznaniu dotacji zawarto przesłanki zwrotu dotacji, które swoje oparcie mają w art. 15zze(4) ww. ustawy i § 7 oraz § 7a Rozporządzenia. Przesłankami zwrotu dotacji są: niewykonywanie działalności przez okres 3 miesięcy od jej udzielenia, wykorzystanie niezgodnie z przeznaczeniem, złożenie niezgodnie ze stanem faktycznym przynajmniej jednego oświadczenia na etapie przyznawania dotacji, niespełnienie innych niż określone w pkt 2 warunków udzielenia dotacji, nie poddanie się kontroli, o której mowa w § 2 pkt 3 umowy. W rozpatrywanej sprawie żądanie zwrotu dotacji wynika z przesłanki wykorzystania jej niezgodnie z przeznaczeniem. Dotacja została udzielona na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej. Zgodnie z umową wykorzystanie (wydatkowanie) winno nastąpić na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej i powinno być właściwie dokumentowane. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zasadnie organ I instancji uznał, że każdy wydatek dla celów dowodowych potwierdzający wydatkowanie dotacji powinien być prawidłowo udokumentowany, a dokument potwierdzający wydatkowanie dotacji winien zawierać informacje pozwalające ustalić, że dotacja została wydatkowana zgodnie z przeznaczeniem, tj. na pokrycie bieżących kosztów prowadzonej działalności. Kolegium podzieliło pogląd organu I instancji, że skarżący nie udokumentował wydatkowania zgodnie z przeznaczeniem całości otrzymanej dotacji, a tylko jej część. Dlatego też zgodnie z § 3 ust. 7 pkt 1 ww. umowy, zobowiązany jest do zwrotu całości otrzymanej dotacji wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia udzielenia dotacji na rachunek powiatowego urzędu pracy, który udzielił dotacji. Kolegium stwierdziło, że rację ma organ I instancji wskazując, że przepisy nie przewidują zwrotu dotacji w części. Kolegium podkreśliło, że przedmiotem postępowania administracyjnego jest sprawa umorzenia dotacji, a nie sprawa zwrotu dotacji. W aktach sprawy znajduje się wniosek o umorzenie dotacji w całości. Strona zaskarżyła tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, a ten wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2025 roku, sygn. III SA/Po 21/25 uchylił zaskarżone decyzje organów obu instancji. W ocenie Sądu organy przedwcześnie wydały decyzje o odmowie umorzenia dotacji. Intencją skarżącego było bowiem zakwestionowanie obowiązku zwrotu dotacji, bowiem we wniosku z maja 2024r. skarżący wniósł o umorzenie dotacji, ale z treści tego pisma wynikało, że w jego ocenie dotacja została wydana zgodnie z przeznaczeniem. Skarżący kwestionował ustalenia organu o wykorzystaniu dotacji niezgodnie z przeznaczeniem również w uzasadnieniu skargi kierowanej do WSA w Poznaniu. Sąd podkreślił, że instytucja umorzenia nie służy do merytorycznego rozpatrywania nałożonego obowiązku i ma charakter następczy wobec rozstrzygnięcia dotyczącego tego obowiązku. Tym samym, skoro w wezwaniu do zwrotu jednoznacznie zobowiązano skarżącego do zwrotu określonej kwoty na rachunek organu wraz z odsetkami, to uznać należy że mamy do czynienia z identyfikacją obowiązku, który jest w tej sprawie sporny. Podkreślono, że wezwanie do zwrotu stanowi akt w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., na który przysługuje skarga do sądu, o czym organ skarżącego nie pouczył a bezpodstawnie uznał, że skarżący wnosił o umorzenie postępowania na podstawie art. 15zze4 ust. 14 a ustawy Covid - 19. W ponownym rozpoznaniu sprawy nakazał organowi dokonanie prawidłowego rozstrzygnięcia o obowiązku zwrotu dotacji i wyczerpujące uzasadnienie swojego stanowisko. Po zwrocie akt do organu, Prezydent Miasta na podst. art. 15 zze4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem , przeciwdziałaniem i zwalczaniem [...] , innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 20121,poz1095 ze zm) pismem z dnia 1 sierpnia 2025,sygn.[...] wezwał W. B. do zwrotu dotacji w kocie 5000 zł wykorzystanej niezgodnie przeznaczeniem , udzielonej na podstawie umowy z dnia 9 czerwca 2021 r o nr [...] .W akcie tym opisano szczegółowo przebieg kontroli podmiotu dotowanego wskazując, że zakwestionowano następujące wydatki. 1.w fakturze nr [...] z dnia 5 stycznia 2021 na kwotę 407,01 zł za energię elektryczną z uwagi na poniesienie kosztu przed data otrzymania pierwszej kontrolowanej dotacji tj. 17 marca 2021 poz.7 załącznika do protokołu) 2.faktury nr [...], [...], [...], [...], [...] za usługi telekomunikacyjne na łączną kwotę 295,31 zł z uwagi na przedlożenie w/w faktur do rozliczenia dotacji przyznanej na podstawie umowy z dnia 22lutego 2022 r 3.fakturę nr [...] za usługi telekomunikacyjne na kwotę 59,99 zł ze względu na to, że koszt poniesiono po dacie wykreślenia kontrolowanego podmiotu z ewidencji działalności gospodarczej 4. faktur [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...] (poz.8-14 załącznika do protokołu kontroli) za zakupy materiałów budowlanych nadłączną kwotę 748,14 zł z powodu braku nr NIP firmy potwierdzającego zakup na rzecz prowadzonej działalności gospodarczej oraz brak określenia nazwy nabywcy 5.wszytskie potwierdzenia transakcji z rachunku bankowego nr [...] na łączną kwotę 5 532,34 zł (poz.41-42,44-93 załącznika do protokołu),które to nie określają przedmiotu operacji gospodarczej oraz stron operacji gospodarczej i który to rachunek stanowi współwłasność z żoną 6. wszystkie paragony na kwotę 1 477, 53 zł (poz.96-126 załącznika do protokołu ) z uwagi na nr NIP firmy potwierdzającego zakup na rzecz prowadzonej działalności gospodarczej, a nie zakup prywatny 7. wszystkie dowody wewnętrzne dot. rozliczenia dotacji na łączna kwotę 29 676, 25 zł (poz.127-140 załącznika do protokołu kontroli) z powodu nie spełnienia formalnego warunku wynikającego z §11 ust.3 oraz 3 ust.2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2019 r w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów w zw. z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Organ uznał, że prawidłowo dokumentując wydatki pokrywane z dotacji W. B. powinien przedłożyć takie dokumenty ,z których wynikałoby ,że jako firma W. B. B. poniósł wydatki na bieżące koszty takie jak: opłaty za czynsz, media, podatki, zakup towarów, zakup paliwa, składki ZUS, usługi telekomunikacyjne, Internet, zakup innych usług. Tymczasem przedłożone przez stronę paragony nie dokumentują w sposób właściwy dotacji z uwagi na powiązanie kosztu z odbiorcą operacji gospodarczej. Paragony ,w których nie wskazano nr NIP nie określały w sposób jednoznaczny czy poniesiony wydatek stanowi koszt prowadzonej działalności ;podobnie jak w przypadku braku treści operacji bankowych organ nie był w stanie określić , czy poniesiony wydatek stanowił bieżący koszt prowadzonej działalności. W przypadku braku nazwy firmy przedsiębiorcy na dokumentach przedstawionych do rozliczenia dotacji daną umożliwiającą identyfikację poniesionego wydatku na rzecz prowadzonej działalności gospodarczej jest NIP lub Regon. W sytuacji braku nazwy organ nie ma możliwości uznania jej za właściwe udokumentowanie. Ostatecznie organ przyjął, że na poczet dotacji udzielonej na podstawie umowy dnia 9 czerwca 2021 roku nie zaliczono żadnej kwoty , co w konsekwencji powoduje uznanie dotacji za udzieloną niezgodnie z przeznaczeniem. Wyjaśniono też w tym akcie terminy i warunki zwrotu dotacji oraz odsetek . Strona skorzystała z prawa skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której ponownie wniesiono o umorzenie postępowania. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Orzekając w powyższych ramach kontroli, Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazać w pierwszej kolejności należy, że orzekanie w sprawie niniejszej odbywa się w warunkach związania, o których mowa w art. 153 p.p.s.a., ponieważ niniejszy wyrok został poprzedzony prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 9 kwietnia 2025 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 21/25, w którym Sąd uznał ,że w pierwszej kolejności wniosek skarżącego należy rozpoznać pod kątem obowiązku zwrotu dotacji , gdyż temu służy akt obejmujący wezwanie do zwrotu. Sąd stwierdził dalej ,że instytucja umorzenia nie służy do merytorycznego rozpatrywania nałożonego tym aktem obowiązku i ma charakter następczy. Tym samym zakresem niniejszego rozstrzygnięcia nie jest objęta kwestia odmowy umorzenia dotacji, wynika to wprost z przytoczonych wyżej wytycznych. Sąd zauważa ,że strona nie została wezwana do podtrzymania i sprecyzowania wniosku o umorzenie w oparciu o aktualną sytuację materialną . Ponadto wobec niespornego faktu wniesienia wniosku o umorzenie dotacji w trybie art. 15zzze4 ust.14a , koniecznym jest wydanie przez organ decyzji. Zgodnie bowiem z art. 14a w przypadkach, o których mowa w ust. 8 lub 11, starosta, z urzędu albo na wniosek mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy, może: 1) umorzyć w całości albo w części należność z tytułu zwrotu dotacji; 2) odroczyć terminy spłaty należności z tytułu zwrotu dotacji; 3) rozłożyć na raty spłatę należności z tytułu zwrotu dotacji. 14b. W przypadku gdy wysokość kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem jest równa lub wyższa niż 1500 zł, starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 14a, po uzyskaniu pozytywnej opinii właściwego wojewody. Przepisu art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego nie stosuje się. 14c. Do spraw, o których mowa w ust. 14a, stosuje się odpowiednio przepisy art. 64 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Skoro rozstrzygnięcie w tej kwestii wymaga wydania decyzji a nie aktu, a w przypadku gdy zwrot dotacji przekroczył kwotę 1500 zł dodatkowego warunku, organ z uwagi na powyższe i wskazania sądu poprzednio rozpoznającego sprawę zobligowany będzie do odrębnego rozpoznania tej kwestii w sytuacji uznania wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Przystępując do oceny zasadności żądania zwrotu dotacji jako wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem należy podkreślić, że z zapisów umowy Nr [...] z dnia 9 czerwca 2021 wynika ,że umowa zobowiązuje beneficjenta do poddania się kontroli i udzielania niezbędnych wyjaśnień związanych z realizacją umowy w zakresie: -wydatkowania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem -właściwego dokumentowania dotacji. Z treści tego zapisu wynika, że w ramach czynności kontrolnych organy badają odrębnie zgodność wydatków z przeznaczeniem i właściwe ich dokumentowanie. Nie wynika z umowy ,że niewłaściwe udokumentowanie wydatków jest jednoznaczne z wydatkowaniem ich niezgodnie z przeznaczeniem. Natomiast przywołany w umowie dokument "Zasady udzielenia dotacji dla mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców określonych branż na podstawie rozporządzenia " stanowi jedynie w rozdziale III że: mikroprzedsiębiorca lub mały przedsiębiorca, który wykorzystał przyznaną dotację niezgodnie z przeznaczeniem, nie poddał się kontroli, złożył niezgodne ze stanem faktycznym przynajmniej jedno z wymaganych oświadczeń lub nie spełniał innych warunków do udzielania dotacji, jest obowiązany do zwrotu w całości otrzymanej dotacji wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia udzielenia dotacji na rachunek bankowy powiatowego urzędu pracy, z którego otrzymał dotację. Żaden z w/w zapisów nie stanowi, że podstawą żądania zwrotu mogą być wyłącznie nieprawidłowo wystawione dokumenty. A w odniesieniu do części wydatków przyjęto taką właśnie podstawę zwrotu tj. niewłaściwe udokumentowanie wydatków. Tym samym jakkolwiek prawdziwe jest twierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego aktu, że organ dokonał ustaleń o brakach formalnych dokumentów , bo istotnie wynikają one z protokołu kontroli, to nie oznacza ,że stały się one automatycznie podstawą do zwrotu, bo nie wynika to ani z cytowanego przez organ zapisu umowy w jej § 2 pkt 3 ani z przywołanych we wstępie tej umowy Zasad. Także rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r.- w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii [...] nie zawiera takiego zapisu. Dotyczy to wydatków objętych fakturami [...], [...],[...],[...],[...],[...] (poz.8-14 załącznika do protokołu kontroli), paragonów na kwotę 1477, 53 zł , dowodów wewnętrznych dot. rozliczenia dotacji na łączną kwotę 29676, 25 zł (poz.127-140 załącznika do protokołu kontroli) Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid -19 , innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2025 , 764) zawiera z kolei w art.15zze4 w pkt 11,że dotacja podlega zwrotowi przez mikroprzedsiębiorcę albo małego przedsiębiorcę w całości, wraz z odsetkami liczonymi od dnia udzielenia dotacji, na rachunek bankowy powiatowego urzędu pracy, z którego otrzymał dotację, jeżeli: 1) wydatkował j ą niezgodnie z przeznaczeniem; 2) złożył niezgodne ze stanem faktycznym przynajmniej jedno z oświadczeń, o których mowa w ust. 4, lub nie spełniał innych warunków do udzielania dotacji; 3) nie poddał się kontroli, o której mowa w ust. 16. Z akt wynika, że beneficjent nie naruszył żadnego z tych przypadków, natomiast istotnie niektóre dokumenty przedłożone przez stronę zawierały braki formalne. Należy wskazać, że wydatkowanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem i wydatki nieprawidłowo udokumentowane to odrębne kwestie. "Niezgodność z przeznaczeniem" dotyczy celu wydatku, podczas gdy "nieprawidłowe udokumentowanie" dotyczyć może braku dowodów na poniesienie wydatku (nawet jeśli był zgodny z celem), co skutkuje niemożnością potwierdzenia zgodności z celem. W niniejszej sprawie organ nie podjął nawet próby wykazania ich niezgodności z celem umowy, a zakwestionowane przez organ wydatki określono jako "nie spełniające warunku formalnego , czyli nieprawidłowo udokumentowane". Jak wyżej wskazano , braki formalne nie mogą stanowić wyłącznej podstawy zwrotu bez wykazania ,że nie są odzwierciedleniem rzeczywistego wydatku na cel wskazany w umowie. W treści umowy, w §2 pkt 3 zobligowano organy odrębnie do kontroli wydatków poniesionych niezgodnie z przeznaczeniem i odrębnie niewłaściwie udokumentowanych. Skoro więc odrębnym przedmiotem kontroli mogą być wydatki niewłaściwe udokumentowane , to istotą takiej kontroli powinno być zobligowanie beneficjenta do korekty dokumentowania wydatków , a nie automatyczne uznanie ich za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem. Rolą organu była odrębna ocena takich wydatków pod kątem okoliczności , czy jednak pomimo wadliwości formalnej realizują one cel umowy, zgodnie z jej zapisem w § 2 pkt 1 . Jest bowiem rzeczą oczywistą, że wydatkowanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem nie realizuje tego celu, ale rolą organu było wykazanie, czy nie realizują wydatki niewłaściwe udokumentowane. Także zapis pkt 7 umowy stanowi, że beneficjent jest zobowiązany do dokonania w terminie nie dłuższym niż 30 dni liczonych od dnia doręczenia wezwania Starosty , zwrotu całości udzielonej dotacji wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia udzielenia dotacji na rachunek powiatowego urzędu pracy , który udzielił dotacji, jeżeli : 1) wykorzystał dotację niezgodnie z przeznaczeniem 2)złożył niezgodne ze stanem faktycznym przynajmniej jedno oświadczenie załączone do wniosku: a)o posiadaniu statusu mikroprzedsiębiorcy albo małego przedsiębiorcy b)o rodzaju przeważającej działalności ,oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 jednym z kodów wymienionym w § 7 ust.1 rozporządzenia na dzień 31 marca 2021 c) potwierdzającego ,że przychód z działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 roku lub we wrześniu 2020 r. d) o nie zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej na okres obejmujący dzień 31 marca 2021 3) nie spełniała innych , niż określone w pkt 2 warunków do udzielania dotacji 4)nie poddał się kontroli , o której mowa w § 2 pkt 3. Również z żadnego z powyższych, enumeratywnie wymienionych warunków zwrotu dotacji nie wynika, że podstawą zwrotu mogą być wydatki błędnie udokumentowane. W sytuacji, gdy strona dowodzi, że nie dopuściła się żadnego przewinienia , o których mowa w § 3 pkt 7 umowy, to rolą organu jest wykazanie ,czy błędne pod względem formalnym dowody w postaci dowodów wewnętrznych, paragonów czy faktur były realizowane niezgodnie z celem zawartej umowy. Organ nie wyjaśnił, czy zakwestionowane dokumenty - paragony/faktury, dowody wewnętrzne ,pomimo, że obarczone błędem odzwierciedlają rzeczywistą operację czy też nie ,a w konsekwencji czy przeznaczone były na inne cele.Samo uzasadnienie, że brakujący NIP czy Regon nie wiążą kosztu z odbiorcą operacji gospodarczej jest niewystarczający. Z kierowanych do skarżącego pism organu nie wynika przy tym, aby kwestionowane było wypełnienie pozostałych warunków przyznania dofinansowania. Jedynie brak potwierdzenia rzeczywistych transakcji może być podstawą zwrotu dotacji jako wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, a nie błędy formalne dokumentu, o ile nie sposób zakwestionować autentyczności transakcji. Zaskarżony akt tej różnicy nie wyjaśnia. Skoro zgodnie z przepisami ustawy i dokumentami programowymi dotacji, kontrola traktuje odrębnie kwestię prawidłowości dokumentacji i celu wydatków, to nieprawidłowym było utożsamianie tych kwestii ze sobą w sytuacji stwierdzenia jedynie błędów formalnych. W tym zakresie organ automatycznie niejako powielił wyniki kontroli w zaskarżonym akcie, zamiast wezwać stronę do wyjaśnienia tych kwestii. Należy w tym miejscu zauważyć, że zakwestionowane pozycje dot. zakupu materiałów budowlanych pod pozycjami 8 i 9 wbrew uzasadnieniu posiadają nazwę nabywcy ,jego imię i nazwisko, a jest on podmiotem prowadzącym działalność jako osoba fizyczna. Sąd zwraca też uwagę ,że zakwestionowane wydatki pod poz. 41-42 i 44-93 tj. wszystkie potwierdzenia transakcji z rachunku bankowego wprawdzie istotnie nie określają stron transakcji, ale strona we wnioskach z roku 2021 o udzielenie dotacji wskazywała to konto jako konto , którym posługuje się w prowadzeniu działalności gospodarczej. Odrębną kwestią są wydatki objęte dowodami wewnętrznymi, które organ zakwestionował uzasadniając jedynie okolicznością, że nie mogą one dokumentować transakcji z uwagi na nie spełnienie formalnego warunku z §11 ust.3 oraz § 3 ust.2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów w zw. z art.4 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998 –o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Sam dowód wewnętrzny nie jest bezpośrednią podstawą do żądania zwrotu, ale dowód nieprawidłowy lub nieuzasadniony wydatkiem (często ukrytym pod dowodem wewnętrznym) może być dowodem niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania dotacji. Organ nie wykazał jednak, że zakwestionowane dowody wewnętrzne były przeznaczone na inne cele , czy aby objęte nimi operacje gospodarcze nie miały miejsca, jedynie ,że zostały nieprawidłowo udokumentowane, co może mieć znaczenie dla podatku, ale nie oznacza wprost, że z tego powodu zachodzi konieczność zwrotu dotacji w tym zakresie. Także ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych zakłada w jej art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 u.p.d.o.f. W kategorii kosztu podatkowego ustawodawca ujmuje tylko wydatki, które rzeczywiście zostały poniesione przez podatnika na rzecz ujawnionego kontrahenta, mające przy tym charakter ostateczny. Również więc na gruncie tego aktu istotny jest cel poniesienia wydatku. Fakt zakwestionowania dowodów wewnętrznych byłby skuteczny wyłącznie w sytuacji, gdy nie odzwierciedlałyby one rzeczywistych transakcji, a w konsekwencji nie realizowałyby celu zawartej umowy. Organy takiego związku jednak nie wykazały, ograniczając się jedynie do zakwestionowania formalnej strony dokumentu wewnętrznego. Zgodnie bowiem z przywołanym w uzasadnieniu §11 ust 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów: podstawą zapisów w księdze są dowody księgowe , którymi są: inne dowody, wymienione w § 12 i § 13, stwierdzające fakt dokonania operacji gospodarczej zgodnie z jej rzeczywistym przebiegiem i zawierające co najmniej: a) wiarygodne określenie wystawcy lub wskazanie stron (nazwę i adresy) uczestniczących w operacji gospodarczej, której dowód dotyczy, b) datę wystawienia dowodu oraz datę lub okres dokonania operacji gospodarczej, której dowód dotyczy, z tym że jeżeli data dokonania operacji gospodarczej odpowiada dacie wystawienia dowodu, wystarcza podanie jednej daty, c) przedmiot operacji gospodarczej i jego wartość oraz ilościowe określenie, jeżeli przedmiot operacji jest wymierny w jednostkach naturalnych, d) podpisy osób uprawnionych do prawidłowego udokumentowania operacji gospodarczych - oznaczone numerem lub w inny sposób umożliwiający powiązanie dowodu z zapisami księgowymi dokonanymi na jego podstawie. Organ nie wykazał ani na czym polegał błąd formalny dowodu wewnętrznego w rozumieniu §11 ust.3 i §13 ust.2 , czyli czy transakcje nie mogą być objęte dowodem wewnętrznym , czy nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu transakcji, czy nie dotyczą żadnego z przypadków określonych w §13 ust.2 pkt 1-9 .A należy tu dodać ,że objęte dowodami wewnętrznymi transakcje obejmują przedmioty , które mogą być materiałami pomocniczymi dla prowadzonej dzielności, jak również wydatków związanych z opłatami np. opłaty dla administratora . Wymaga więc wyjaśnienia w odniesieniu do każdego z tych dowodów- co stanowi podstawę jego wyłączenia z obowiązku zwrotu dotacji. To, że ta kwestia nie jest również jasna dla strony wynika wprost z zastrzeżenia złożonego do protokołu, jak i pism w toku postępowania, skargi oraz pisma procesowego i wypowiedzi strony na rozprawie. W ocenie sądu, przepisy odnoszące się do świadczeń na rzecz pokrycia bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy nie wyłączają konieczności ustalenia przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy rzeczywiście dokonywanych wydatków. Organ powinien zatem pochylić się nad argumentami i dokumentacją prezentowaną przez skarżącego. Administracja publiczna ma obowiązek wysłuchania i zweryfikowania twierdzeń wnioskodawcy. Konstytucja RP, unijna Karta Praw Podstawowych oraz Zasady Dobrej Praktyki Administracyjnej dają każdemu prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie. Świadczą o tym konstytucyjne wartości płynące z zasady demokratycznego państwa prawnego oraz takie reguły jak zasada niedyskryminowania, proporcjonalności, obiektywności, proceduralnej sprawiedliwości. Wobec powyższego sąd uznał, że doszło do arbitralnego rozstrzygnięcia sprawy skarżącego ,co uzasadnia uchylenie zaskarżonego aktu. W tym stanie rzeczy sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. O kosztach postanowiono w myśl art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło