I SA/Po 360/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-07-28

Skład orzekający: Elwira Brychcy, Stanisław Małek, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy infrastruktura towarzysząca obiektom budownictwa mieszkaniowego służy również innym celom, cała wartość usługi budowlano-montażowej podlega opodatkowaniu preferencyjną stawką VAT (7%), czy też należy dokonać podziału i opodatkować część związaną z budownictwem mieszkaniowym stawką 7%, a pozostałą część stawką 22%?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, ponieważ Dyrektor Izby Skarbowej, uwzględniając zarzuty skargi, uchylił własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie. W uzasadnieniu uchylenia decyzji organ odwoławczy przyjął, że przepis art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o VAT nie precyzuje stopnia związku infrastruktury z budownictwem mieszkaniowym i preferencyjna stawka 7% ma zastosowanie do całej wartości usługi, jeśli pozostaje ona w jakimkolwiek związku z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą towarzyszącą, traktując to jako jedno niepodzielne zdarzenie gospodarcze.
Stan faktyczny
Spółka H. Przedsiębiorstwo S.A. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Poznaniu. Organy podatkowe określiły spółce nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT za maj 2007 r., kwestionując zastosowanie stawki 7% do całości usług budowlano-montażowych związanych z infrastrukturą, która służyła zarówno budownictwu mieszkaniowemu, jak i innym celom. Spółka zarzuciła błąd w wykładni przepisów ustawy o VAT, Ordynacji podatkowej, Dyrektywy UE oraz Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącej spółki kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia WSA Szymon Widłak Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2009r. sprawy ze skargi H.Przedsiębiorstwa S. A. w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [..]. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2007r. postanawia: I. umorzyć postępowanie, II. zasądzić od Dyrektora izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania /-/ S.Widłak /-/ E.Brychcy /-/ S.Małek Naczelnik Pierwszego [....] Urzędu Skarbowego w P. decyzją z [...]r., na podstawie przepisów art. 21 § 1, § 3a, art. 47 § 1, art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 99 ust. 12, art. 109 ust. 3, ust. 5, art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2, ust. 3 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.), określił Przedsiębiorstwu H. S.A. za maj 2007r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości [...] zł oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za wskazany okres w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu podał, iż w deklaracji za maj 2007r. podatnik ujął faktury VAT wystawione na rzecz Spółki W. oraz Miejskiego Przedsiębiorstwa [....], w których całą sprzedaż usług budowlano – montażowych opodatkował stawką 7 %. Wymienione roboty służyły odpowiednio w 70 % oraz 79 % infrastrukturze towarzyszącej obiektom budownictwa mieszkaniowego. Stwierdził Naczelnik, iż zgodnie z art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2 i ust. 3 ustawy podatkowej, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki 7 % podlega sprzedaż usług budowlano – montażowych związanych wyłącznie z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą towarzyszącą. W przypadku, gdy budowana infrastruktura będzie miała związek zarówno z budynkami mieszkalnymi, jak i innymi obiektami, stawka 7 % znajduje zastosowanie jedynie dla infrastruktury związanej z budownictwem mieszkaniowym, natomiast dla pozostałej części inwestycji – stawka 22 %. Wobec powyższego Spółka miała prawo zastosować stawkę w wysokości 7 % jedynie w odniesieniu do 70 % oraz 79 % wartości robót budowlano – montażowych udokumentowanych przedmiotowymi fakturami. Natomiast pozostała wartość usługi powinna być opodatkowana stawką w wysokości 22 %. W odwołaniu Spółka wniosła o uchylenie decyzji Naczelnika oraz umorzenie postępowania w sprawie. Zarzuciła rażące naruszenie: 1) art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2, ust. 3 pkt 1, pkt 3, art. 29 ust. 1 oraz art. 41 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, 2) art. 120, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, 3) art. 73 Dyrektywy Rady nr 2006/112/WE z 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, 4) art. 2, art. 7, art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3, art. 217 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Aktu dotyczącego przystąpienia RP do Unii Europejskiej, 5) zasad wynikających z orzecznictwa ETS (C – 349/96, C – 103/88, C – 62/00), poprzez błędną wykładnię i uznanie, że w odniesieniu jedynie do części robót wykonanych przez odwołującą przepisy przewidywały stawkę podatku od towarów i usług w wysokości 7 %, a Spółka winna dokonać podziału obrotu z tytułu tych robót i opodatkowania ich różnymi stawkami. Odwołująca zarzuciła ponadto naruszenie: 1) art. 109 ust. 5, ust. 6 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, 2) art. 7, art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Aktu dotyczącego przystąpienia RP do Unii Europejskiej, 3) art. 1 ust. 2 akapit 1, 2 i 3, art. 2 ust. 1 lit. a – d, art. 62 pkt 1, pkt 2, art. 63, art. 64 ust. 1, ust. 2, art. 65, art. 66 lit. a, b, c, art. 70, art. 71 ust. 1, 2, art. 395 ust. 1, 2 Dyrektywy Rady nr 2006/112/WE, poprzez bezpodstawne ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją z [...]., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji oraz art. 2 pkt 12, art. 109 ust. 5, art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2, ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług z 2004r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Stwierdził, iż, mając na uwadze wykładnię gramatyczną, systemową oraz celowościową przepisów art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2, ust. 3 oraz art. 41 ust. 1 ustawy podatkowej, do pozostałych robót, które służą innym celom niż mieszkaniowe, należało zastosować stawkę 22 %. Stawka preferencyjna w wysokości 7 % odnosi się bowiem jedynie do tej części wartości inwestycji, która odpowiada procentowemu udziałowi, w jakim ta inwestycja będzie służyła obiektom budownictwa mieszkaniowego. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów Dyrektywy oraz art. 91 Konstytucji RP, wskazał Dyrektor, iż zasady opodatkowania podatkiem VAT wynikające z Dyrektywy – aktu organu międzynarodowego – nie podlegają bezpośredniemu stosowaniu, a organy podatkowe obowiązane są do stosowania obowiązujących ustaw podatkowych. Nie zostały zatem naruszone przepisy art. 120, art. 121 § 1 O.p. oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji. Zdaniem organu odwoławczego bezzasadny był również zarzut naruszenia art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3 oraz art. 217 Konstytucji RP. Zarówno bowiem stawka podstawowa, jak i preferencyjna zostały określone w ustawie, a nie w drodze innych aktów podustawowych czy decyzji administracyjnej. Podkreślił także Dyrektor, iż dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest sankcją administracyjną. Nie ciąży ono na podatniku z tytułu wykonania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, lecz nakładane jest za nieprawidłowe naliczenie podatku w deklaracji. Jeśli natomiast chodzi o sprzeczność z przepisami wspólnotowymi, organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż zostało zadane pytanie prejudycjalne czy sankcje są tzw. środkiem specjalnym, a jeśli nie, to czy prawo wspólnotowe nie zabrania państwom członkowskim je stosować. O ewentualnej sprzeczności może zatem rozstrzygnąć jedynie ETS. W skardze H. S.A. wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia doradcy podatkowego. Zarzuciła rażące naruszenie: 1) art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a, ust. 2 oraz ust. 3 pkt 1 i pkt 3, art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, 2) art. 120, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, 3) art. 73 Dyrektywy Rady nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, 4) art. 2, art. 7, art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3 oraz art. 217 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia RP do Unii Europejskiej, 5) zasad wynikających z orzecznictwa ETS (C – 349/96, C – 41/04, C – 103/88, C – 62/00), poprzez błędną wykładnię i uznanie, że w odniesieniu jedynie do części robót wykonanych przez skarżącą przepisy przewidywały stawkę podatku w wysokości 7 %, a skarżąca winna dokonać podziału obrotu z tytułu robót i opodatkowania ich różnymi stawkami. Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów: 1) art. 109 ust. 5, ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług z 2004r., 2) art. 7, art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia RP do Unii Europejskiej, 3) art. 1 ust. 2 akapit 1, 2 i 3, art. 2 ust. 1 lit. a – d, art. 62 pkt 1, pkt 2, art. 63, art. 64 ust. 1, ust. 2, art. 65, art. 66 lit. a, b, c, art. 70, art. 71 ust. 1, 2, art. 395 ust. 1, 2 Dyrektywy Rady nr 2006/112/WE, poprzez bezpodstawne ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, powołując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w P., na podstawie art. 54 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 207, art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej, art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, uwzględniając żądania zawarte w skardze, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika i umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu wyraził pogląd, iż przepis art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy podatkowej nie precyzuje charakteru oraz stopnia związania infrastruktury z obiektami budownictwa mieszkaniowego. Nie wskazuje również, aby stawka w wysokości 7 % miała zastosowanie wyłącznie do tej części robót w zakresie infrastruktury towarzyszącej, które bezpośrednio dotyczą obiektów budownictwa mieszkaniowego. Stwierdził, że w przypadku, gdy efekt gospodarczy czynności określonych w powołanym wyżej przepisie pozostaje w jakimkolwiek związku z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą towarzyszącą, to wartość całej usługi podlega opodatkowaniu na podstawie preferencyjnej stawki podatkowej (7 %). Mamy bowiem do czynienia z jednym niepodzielnym zdarzeniem gospodarczym. Tym samym zarzuty skarżącej należało uznać za zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 54 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Z kolei zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 cyt. ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Natomiast w myśl art. 201 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Bezprzedmiotowość "z innych przyczyn" w rozumieniu powołanego przepisu następuje, kiedy w toku tego postępowania a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja ma miejsce w szczególności wówczas, gdy organ, którego decyzja została zaskarżona, korzystając z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a., uchyla ją. W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej, uwzględniając zarzuty podniesione w skardze, uchylił w całości swoją decyzję, a następnie uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie. Pełnomocnik strony skarżącej (aplikant radcowski) na rozprawie w dniu 21 lipca 2009r. cofnął skargę. Oświadczenie to zostało jednak pominięte, wobec bezskutecznego upływu terminu do złożenia pełnomocnictwa (art. 44 § 2 p.p.s.a.). W tym stanie rzeczy Sąd postanowił, na podstawie powołanych przepisów, umorzyć postępowanie oraz zasądzić od Dyrektora na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (wpis od skargi – [...] zł, wpis od skargi kasacyjnej – [...]zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – [...] zł, wynagrodzenie doradcy podatkowego – [...] zł). /-/ Szymon Widłak /-/ Elwira Brychcy /-/ Stanisław Małek

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło