I SA/Po 372/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-05-12

Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Dominik Mączyński, Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy linie telekomunikacyjne, stanowiące własność skarżącej, a umieszczone w kanalizacji kablowej będącej własnością podmiotu trzeciego, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowla?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, ponieważ organy nie ustaliły w sposób prawidłowy stanu faktycznego, a w szczególności nie wyjaśniły, czy skarżąca była właścicielem budowli podlegającej opodatkowaniu. Organy podatkowe nie są uprawnione do kwestionowania skuteczności cywilnoprawnych umów przenoszących własność, a jedynie sąd powszechny może to uczynić na podstawie art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej. W przypadku wątpliwości co do własności, organ podatkowy powinien wystąpić do sądu powszechnego.
Stan faktyczny
Spółka A. S.A. została wezwana do złożenia wyjaśnień dotyczących podstawy opodatkowania budowli związanych z działalnością gospodarczą za 2010 r. Organ I instancji określił zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości, uznając linie kablowe w kanalizacji kablowej za budowlę podlegającą opodatkowaniu, mimo że skarżąca twierdziła, iż przestała być właścicielem kanalizacji kablowej, a jedynie linii kablowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, opierając się na wynikach kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej, które miały wskazywać na brak faktycznego przeniesienia własności. Spółka wniosła skargę do WSA w Poznaniu, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Dominik Mączyński (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Protokolant ref. staż. Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2016 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję [...] z dnia [...] r. o nr [...] ; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz [...] kwotę [...],- zł (słownie: [...] złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wójt Gminy X. decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] określił A. S.A. z siedzibą w W. (dalej zwanej spółką lub skarżącą) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r. na kwotę [...] zł. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ podatkowy I instancji wyjaśnił, że przed wszczęciem postępowania podatkowego wezwano skarżącą do złożenia pisemnych wyjaśnień dotyczących podstawy opodatkowania budowli lub ich części związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, ujętych w deklaracjach składanych na 2010 r. Zaznaczano przy tym, że wykazana w deklaracji wartość budowli znacznie odbiegała od wartości deklarowanych za lata poprzednie. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wyjaśniła, że złożona przez nią deklaracja podatkowa na 2010 r. jest prawidłowa, a linie kablowe ułożone w kanalizacji nie stanowią budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W toku prowadzonego postępowania podatkowego na wezwanie organu I instancji spółka przedłożyła płytę CD, na której zawarto wyciąg z ewidencji środków trwałych dla obszaru w obrębie którego położona jest Gmina X.. W ocenie organu podatkowego I instancji linie kablowe (telekomunikacyjne) umieszczone w kanalizacji kablowej stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości z uwagi na regulacje art. 1a ust 1 pkt 2 oraz art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wyjaśniono również, że w art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego ustawodawca wyjaśnił, że obiektem budowlanym jest budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. W tym kontekście stwierdzono, że kanalizacja wraz z położonymi w niej kablami stanowi całość techniczno-użytkową. Całość ta służy świadczeniu usług telekomunikacyjnych, bez względu na to czy kanalizacja i przewody są w posiadaniu jednego, czy też dwóch podmiotów. Zaznaczono również, że na gruncie Prawa budowalnego do pojęcia budowli zaliczono również sieci techniczne. W ocenie organu I instancji podnoszona przez spółkę nieadekwatność prawa własności linii kablowej i kanalizacji kablowej, w której owa linia biegnie, wynikająca z umowy leasingu zwrotnego zawartej pomiędzy skarżącą a C. sp. z o.o., jest absolutnie pozbawiona podstaw. Organ I instancji w tym zakresie dał w pełni wiarę wynikom kontroli przeprowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. Z wyników kontroli wynika przy tym, że transakcja sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. miała na celu zmianę podatnika jedynie w celu obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a nie faktyczne zawarcie transakcji przeniesienia własności. Kierując się wynikami kontroli organ podatkowy I instancji stwierdził, że należy uznać, iż linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie stanowiły odrębnej własności. Zaznaczono również, że jednym z argumentów przemawiających za zasadnością opodatkowania budowli, której to elementy stanowią przedmiot prawa własności różnych podmiotów jest brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdzie wskazano wprost, że przedmiotem opodatkowania jest nie tylko cała budowla, ale również jej część. W ocenie Wójta Gminy X. w odniesieniu do podatku od nieruchomości, okolicznością z którą powiązano obowiązek podatkowy jest władanie budowlą, lub jej częścią związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej. Za nieuprawnione uznano przy tym ograniczanie przedmiotu opodatkowania wyłącznie do sytuacji, gdy właścicielem poszczególnych elementów budowli jest ten sam podmiot. Z uwagi na powyższe stwierdzono, że w stanie prawnym obowiązującym do końca lipca 2010 r., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlega sieć telekomunikacyjna, jako obiekt kompletny bez względu na to kto jest właścicielem jej poszczególnych elementów składowych. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ podatkowy I instancji wyjaśnił, że przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz przepisy Prawa budowlanego nie zawierają definicji pojęć "przewody budowlane" czy "kanalizacja kablowa". Jednak z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wynika, że przez budowle należy rozumieć także sieci uzbrojenia terenu. Definicja sieci uzbrojenia terenu zawarta jest w art. 2 pkt 11 Prawa geodezyjnego i geograficznego, zgodnie z którą przez sieć uzbrojenia terenu należy rozumieć wszelkiego rodzaju naziemne, nadziemne i podziemne przewody i urządzenia wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, telekomunikacyjne i inne, z wyłączeniem urządzeń melioracji szczegółowych, a także podziemne budowle, jak tunele, przejścia, parkingi, zbiorniki itp. Zaznaczono również, przewody telekomunikacyjne mieszczą się w pojęciu sieci telekomunikacyjnej zdefiniowanej w Prawie telekomunikacyjnym. W wypadku zaś gdy składające się na sieć uzbrojenia terenu przewody, zostaną umieszczone w odpowiedniej kanalizacji kablowej, przewody te i obejmująca je kanalizacja, spełniając samodzielnie przesłanki bycia odrębnymi budowlami, pozostawać będą w funkcjonalnym związku, tworząc całość techniczno-użytkową, traktowaną jako jedna budowla w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego. Z tego powodu powyższa całość techniczno-użytkowa może być uznana za budowlę w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, stanowiącą jednocześnie przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W ocenie organu podatkowego I instancji nieuzasadnione jest rozdzielanie sieci (linii) telekomunikacyjnej na poszczególne jej elementy, gdyż są one budowlą jako całość. W motywach rozstrzygnięcia Wójt Gminy X. wyjaśnił także, że z dniem 17 lipca 2010 r. na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 07 maja 2010 r., rozszerzono listę przykładowych budowli zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, o pojęcie obiektu liniowego. Za obiekt liniowy uznano przy tym obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności drogę wraz ze zjazdami, linię kolejową, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linię i trakcję elektroenergetyczną, linię kablową nadziemną i umieszczoną bezpośrednio w ziemi, podziemną, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizację kablową, z zastrzeżeniem że kable zainstalowane w kanalizacji nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. W kontekście przytoczonych regulacji wyjaśniono, że w ich świetle kabel umieszczony w kanalizacji kablowej nie jest budowlą, a zatem i obiektem budowlanym. Nie jest to także urządzenie budowlane. Z uwagi na powyższe linia umieszczona w kanalizacji nie stanowi przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a jej wartość nie jest uwzględniana w podstawie wymiaru podatku od nieruchomości począwszy od 01 sierpnia 2010 r. Dalej organ I instancji zaznaczył, że za podstawę ustalenia wartości budowli przyjęto dane odczytane z przedłożonej przez spółkę płyty CD, zawierającej wyciąg z ewidencji środków trwałych. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., domagając się uchylenia decyzji organu I instancji w całości oraz umorzenia postępowania podatkowego. Z uzasadnienia odwołania wynika, że w ocenie skarżącej decyzja organu I instancji narusza postanowienia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, a naruszenie to winno skutkować co najmniej uchyleniem decyzji organu I instancji oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Stwierdzono, że uzasadnienie faktyczne decyzji organu I instancji jest niezwykle szczątkowe, co jest konsekwencją nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego. Podniesiono również, że argumentacja organu I instancji wskazująca na podleganie linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej podatkowi od nieruchomości, nie jest adekwatna do sytuacji występującej w niniejszej sprawie, w której to spółka przestała być właścicielem kanalizacji kablowej, zaś pozostała właścicielem przebiegających przez tę kanalizację linii kablowych. W sytuacji, w której właścicielem kanalizacji, przez którą przebiegają linie kablowe, jest inny podmiot niż właściciel linii kablowych, linie te nie mogą – w ocenie spółki – zostać uznane za budowle podlegające podatkowi od nieruchomości. W ocenie skarżącej opodatkowanie linii kablowych przebiegających przez kanalizację kablową w niniejszej sprawie oznacza naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy wymienioną na wstępie decyzję organu I instancji. Na wstępie swoich rozważań organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie kluczowe jest ustalenie czy linie kablowe ułożone w kanalizacjach kablowych mieszczą się czy też nie w kategorii obiektu budowlanego i w związku z tym czy podlegają one opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, w świetle podnoszonych przez spółkę zarzutów, zgodnie z którymi to linie kablowe począwszy od [...] stycznia 2009 r. stanowią własności innego podmiotu. W ocenie Kolegium podnoszone przez spółkę argumenty o nieadekwatności prawa własności linii kablowej i kanalizacji kablowej przez którą przebiega owa linia, są absolutnie pozbawione podstaw. W tym zakresie Kolegium dało w pełni wiarę wynikom kontroli przeprowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W., z których wynika, że transakcja sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009r. miała na celu zmianę podatnika jedynie celem obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości a nie faktyczne zawarcie transakcji przeniesienia własności. W ocenie organu odwoławczego, na podstawie wyników w/w kontroli należy uznać, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie stanowiły odrębnej własności. Odnośnie opodatkowania linii kablowych położnych w kanalizacji stwierdzono, że kwestia ta była już niejednokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, podzielanych przez Kolegium, z których wynika, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Powołując się na orzecznictwo wskazano, że wszelkiego rodzaju przewody stanowią sieci uzbrojenia terenu, która to sieć z kolei jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a co się z tym wiąże są obiektem budowlanym, podlegającym opodatkowaniu w myśl przepisu art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą przy tym wraz z kanalizacją całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. stanowi przedmiot skargi spółki kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Spółka wniosła ponadto o zwrot kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła się naruszenie: 1)art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej – poprzez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli; 2) art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo tego iż w 2010 r. – ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się – nie stanowią one dla skarżącej budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Zasadniczym elementem sporu w rozpoznawanej sprawie jest zakwalifikowanie telekomunikacyjnych linii kablowych, stanowiących własność skarżącej, umieszczonych w kanalizacji kablowej, która z kolei stanowi własność osoby trzeciej, jako budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i w konsekwencji opodatkowanie ich podatkiem od nieruchomości, jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wobec powyższego w pierwszej kolejności wskazać należy, że zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania. Podkreślić tu należy, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego przy pełnym zastosowaniu reguł postępowania jest warunkiem prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego. W ocenie Sądu w sprawie poddanej sądowej kontroli doszło do naruszenia art. 121 § 1, art. 122, 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.). W szczególności wskazać należy na brak wystarczających ustaleń organów, co do wartości budowli stanowiących podstawę opodatkowania wobec występujących zmian w zakresie ich własności. Z akt sprawy wynika, że transakcja sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. zawarta pomiędzy B. S.A. a C. Sp. z o.o. nie obejmowała linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej, które pozostały własnością skarżącej spółki. Wskazując zatem, że doszło do zawarcia umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego w odniesieniu do mienia skarżącej, okoliczność ta wymagała wyjaśnienia. Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji nie wynika wprost, czy organ uznał skutek prawny transakcji z [...] stycznia 2009 r. Organ wskazuje bowiem, że "na podstawie wyników kontroli UKS uznać należy, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie stanowiły odrębnej własności" (s. [...]). Dalej organ stwierdza jednak, że "określenie właściciela poszczególnych budowli nie stanowi problemu, bowiem kto jest właścicielem poszczególnych obiektów wyjaśnia faktura nr [...], gdzie lista sprzedawanych budowli została zawarta w załączniku do faktury VAT stanowiącym jej integralną część." (s. [...]-[...]). W przedmiocie ustalenia odrębnej własności linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej od samej kanalizacji kablowej organ odwoławczy dał w pełni wiarę wynikom kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W., z których to wynika, że transakcja leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. miała na celu zmianę podatnika jedynie w celu obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a nie faktycznego przeniesienia własności. Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie stanowiły odrębnej własności. Sądowi z urzędu jest jednak wiadomym, że zgodnie z wynikiem kontroli wydanym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. "w sensie prawnym właścicielem sprzedanej infrastruktury została C., w związku z czym przeszedł na nią ciężar ponoszenia podatku od nieruchomości od Przedmiotu Leasingu". Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wyjaśnił też w wyniku kontroli, że "B. S.A. sprzedała infrastrukturę telekomunikacyjną" w związku z czym doszło do przejścia obowiązku podatkowego na C.. Z powyższego wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. nie kwestionował skuteczności umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego w zakresie prawa cywilnego i w konsekwencji faktu, że od [...] stycznia 2009 r. właścicielem infrastruktury telekomunikacyjnej jest spółka C., a nie skarżąca spółka. Z powyższego jasno wynika, że stanowisko organu odwoławczego, jakoby nie doszło do skutecznego przeniesienia własności budowli na spółkę C., nie ma oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale sprawy. W tym miejscu, odnosząc się do argumentacji organu odwoławczego, wypada zauważyć, że w polskim prawie podatkowym nie istnieje ogólna norma prawna pozwalająca organom na pominięcie podatkowych skutków czynności cywilnoprawnych i opodatkowanie bez uwzględnienia dokonanej transakcji lub zastąpienie jej transakcją właściwą dla osiągnięcia danego celu gospodarczego. Organ podatkowy nie jest także właściwy do zakwestionowania istnienia lub treści stosunku prawnego, jeżeli ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że sporna czynność została dokonana poprawnie pod względem formalnym. Z akt sprawy wynika natomiast, że w dniu [...] stycznia 2009 r. została zawarta umowa pomiędzy C. i skarżącą spółką i czynność ta wywołała określone skutki w zakresie prawa cywilnego. Zakwestionować ważność lub skuteczność tej umowy mógłby wyłącznie sąd powszechny, stosowanie do postanowień art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym jeżeli z dowodów zgromadzonych w toku postępowania, w szczególności zeznań strony, chyba że strona odmawia składania zeznań, wynikają wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe, organ podatkowy występuje do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego lub prawa. Z przytoczonego przepisu wynika, że organ podatkowy nie jest uprawniony do stwierdzania nieważności umowy cywilnoprawnej czy też orzekania o istnieniu lub nieistnieniu stosunku prawnego lub prawa (por. wyrok NSA z dnia 07 czerwca 2013 r., I FSK 1095/12, wyrok dostępny w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że organy podatkowe nie są władne do pomijania skutków wynikających z zawartych przez skarżącą umów rozporządzających kanalizacją kablową. W sytuacji natomiast, gdy w ocenie organu podatkowego na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów powstaną wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, organ może wystąpić do sądu powszechnego z powództwem o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Odnosząc powyższe do realiów poddanej sądowej kontroli sprawy należy raz jeszcze wskazać, że z wyników kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wynika, że w dniu [...] stycznia 2009 r. skarżąca przeniosła przysługujące jej prawo własności kanalizacji kablowej na rzecz spółki C.. W przywołanych wynikach kontroli wprost stwierdza się, że "w sensie prawnym właścicielem sprzedanej infrastruktury została C., w związku z czym przeszedł na nią ciężar ponoszenia podatku od nieruchomości od Przedmiotu Leasingu". Skarżąca pomimo zbycia kanalizacji kablowej zachowała własność linii kablowych. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że organ podatkowy pierwszej instancji nie wyjaśnił, czy skarżąca była w ogóle właścicielem budowli, co jest warunkiem koniecznym powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. - Dz. U. z 2010 r., nr 95 poz. 613 ze zm.) podatnikami podatku od nieruchomości są co do zasady, w szczególności osoby prawne będące właścicielami obiektów budowlanych. Rozważania organu pierwszej instancji zawarte w uzasadnieniu decyzji nie obejmują zatem w ogóle kwestii zasadniczej, tj. czy skarżąca była podatnikiem podatku od nieruchomości, tzn. czy była właścicielem budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, skoro była właścicielem jedynie kabli, które nie są obiektem budowlanym, a więc nie stanowią odrębnego przedmiotu opodatkowania. W tym kontekście uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji koncentruje się na zagadnieniu wtórnym i w zasadzie bezspornym, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową, podlegającą opodatkowaniu. Stanowisko to dotyczy jednak sytuacji, gdy właścicielem budowli jako całości, tj. kanalizacji kablowej oraz położonych w niej przewodów telekomunikacyjnych jest ten sam podmiot. W okolicznościach faktycznych sprawy poddanej sądowej kontroli kwestia ta nie została jednak dostatecznie wyjaśniona. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu rozpatrującego sprawę przyjęte przez organy obu instancji jako podstawa rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne nawzajem się wykluczają. Przy czym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie wskazuje w ogóle, na jakiej podstawie dowodowej przyjął, że dokonana w dniu [...] stycznia 2009 r. transakcja nie doprowadziła do przeniesienia własności kanalizacji kablowej. Należy w tym miejscu powtórzyć, że cel transakcji nie ma wpływu na jej skutek w zakresie prawa cywilnego, a na gruncie prawa podatkowego nie istnieje ogólna norma prawna pozwalająca organom na pominięcie podatkowych skutków czynności cywilnoprawnych i opodatkowanie bez uwzględnienia dokonanej transakcji lub zastąpienie jej transakcją właściwą dla osiągnięcia danego celu gospodarczego. Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają normy postępowania podatkowego. W myśl art. 122 Ordynacji podatkowej w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Stosownie do art. 124 Ordynacji podatkowej organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy. Stosownie zaś do postanowień art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, natomiast w myśl art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z kolei art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu w sprawie poddane sądowej kontroli do naruszenia art. 121 § 1, art. 122, 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez brak ustaleń faktycznych dotyczących, tego czy skarżąca była właścicielem budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a więc czy powstał wobec niej obowiązek podatkowy. Oceniając dokonane w sprawie ustalenia faktyczne Sąd podziela stanowisko skarżącej spółki, iż organy obu instancji naruszyły podstawową zasadę prowadzenia postępowania podatkowego tj. zasadę prawdy obiektywnej. Powyższe oznacza, że organy obu instancji rozstrzygnęły sprawę w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny i miało to wpływ na rozstrzygnięcie. Stanowi to naruszenie art. 122 w związku z art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej. Zalecenia co dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań Sądu. W pierwszej kolejności organ winien zatem w sposób niebudzący wątpliwości ustalić, czy spełnione zostały przesłanki opodatkowania podatkiem od nieruchomości, tj. czy skarżąca była właścicielem budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kwestionując skuteczność zawartej w dniu [...] stycznia 2009 r. umowy pomiędzy skarżącą spółką i C. organ może zwrócić się do Sądu powszechnego z powództwem o ustalenie ważności umowy, na mocy której skarżąca zbyła należącą do niej kanalizację kablową bez ułożonych w niej przewodów. Ewentualne zaś ustalenie, że skarżąca była właścicielem obiektu niestanowiącego budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych implikować winno stwierdzenie, że nie powstał wobec niej obowiązek podatkowy w tym zakresie. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.ps.a., w związku z art. 205 § 2 i art. 206 p.ps.a. Zgodnie z art. 200 p.ps.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na mocy art. 205 § 2 p.ps.a. Do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Natomiast art. 206 p.ps.a. Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Zasądzając na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów, na które składa się wpis sądowy od skargi w wysokości [...] zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie [...] zł oraz koszty zastępstwa adwokackiego w wysokości [...] zł Sąd wziął pod uwagę treść art. 206 p.p.s.a. i postanowił zasądzić 1/4 stawki przewidzianej w § 2 w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015, poz. 1800). Przyjmując niższą stawkę Sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, iż przed tut. Sądem rozpoznano wiele podobnie brzmiących skarg, w których występował ten sam pełnomocnik. Tym samym Sąd uznał, że nakład pracy pełnomocnika, charakter rozpoznanych spraw oraz wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do ich wyjaśnienia i rozstrzygnięcia winny mieć wpływ na wysokość zasądzonego wynagrodzenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło