I SA/Po 43/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-03-28
Skład orzekający: Janusz Ruszyński, Sylwia Zapalska, Stanisław Małek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisów dotyczących podatku od towarów i usług ma zastosowanie do przedsiębiorców, którzy posiadali status zakładu pracy chronionej przyznany bezterminowo?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, który miał rozpoznać pytanie prawne dotyczące zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego do przedsiębiorców ze statusem zakładu pracy chronionej przyznanym bezterminowo. Sąd podzielił wątpliwości Sądu WSA w Bydgoszczy, który przedstawił analogiczne zagadnienie do rozstrzygnięcia Trybunału.Stan faktyczny
A. A., prowadzący działalność gospodarczą i posiadający status pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej na czas nieokreślony, domagał się zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług za kwiecień 2000 r. Argumentował, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności z Konstytucją przepisów podatkowych powinien mieć zastosowanie również do niego, mimo że wyrok ten odnosił się do decyzji przyznających status na okres 3 lat. Organy podatkowe odmówiły zwrotu nadpłaty, uznając, że wyrok TK nie dotyczy sytuacji przyznania statusu bezterminowo. Po utrzymaniu decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej, sprawa trafiła do WSA w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie NSA Sylwia Zapalska NSA Stanisław Małek (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2008 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...), nr (...) w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2000 r. postanawia: zawiesić postępowanie. /-/ S.Małek /-/ J.Ruszyński /-/ S.Zapalska
A. A. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą B uzyskał, na mocy decyzji Pełnomocnika do Spraw Osób Niepełnosprawnych z dnia (...), status pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej.
W dniu (...) złożył wniosek do Naczelnika Urzędu Skarbowego domagając się zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2000r. w wysokości (...) zł.
Zdaniem wnioskodawcy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. (sygn. akt K 45/01) stwierdzający niezgodność z Konstytucją art. 1 pkt 8 w zw. z art. 3 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 95, poz. 1100) znajduje także zastosowanie do przedsiębiorców, którzy w dniu 30 listopada 1999r. (data ogłoszenia w Dzienniku Ustaw) posiadali status prowadzących zakłady pracy chronionej przyznany przed rokiem 1998 na czas nieokreślony i przed tym dniem rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych.
Za takim poglądem przemawia ścisły związek między przywilejami podatkowymi, przysługującymi przed 2000r. przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej na mocy decyzji na czas nieokreślony a podjętymi długofalowymi przedsięwzięciami. To właśnie te przywileje stanowiły podstawę planowania i realizacji przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych.
Podatnik podkreślił, iż samo zakreślenie horyzontu czasowego dla realizacji określonych przedsięwzięć nie ma żadnego znaczenia dla możliwości stosowania zasady ochrony praw nabytych i dla zakresu intensywności ich ochrony. Natomiast co do ochrony interesów w toku ma znaczenie jedynie dla zakresu jej intensywności. Brak zakreślenia takiego horyzontu nie powoduje, że interesy te nie są chronione. Tym samym nie ma uzasadnienia dla braku wprowadzenia przepisów przejściowych.
Fakt, iż wyrok Trybunału odnosi się do decyzji wydanych na okres 3 lat nie przesądza jeszcze, że w odniesieniu do zakładów pracy chronionej, które uzyskały ten status bezterminowo przepis art. 1 pkt 8 w zw. z art. 3 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. jest zgodny z Konstytucją. Wnioskiem do Trybunału objęty był jedynie pierwszy z wymienionych problemów. Wobec związania granicami wniosku, Trybunał nie mógł wypowiedzieć się odnośnie do decyzji przyznających status zakładu pracy chronionej bezterminowo.
Podniesiono także, iż przedsiębiorcy, którym przyznano status zakładów pracy chronionej na okres 3 lat i na czas nieokreślony różnią się jedynie okresem, na jaki przyznano im ten status. Zarówno pierwsi jak i drudzy nie mieli żadnego wpływu na zakres oraz trwałość przywilejów podatkowych w trakcie posiadania tego statusu. Zmiana regulacji podatkowych wpłynęła negatywnie zarówno na jedną jak i drugą kategorię przedsiębiorców. Różne ich traktowanie byłoby naruszeniem wyrażonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji zasady równości.
Wnioskodawca wskazał, iż po uzyskaniu statusu przedsiębiorcy prowadzącego zakład pracy chronionej a przed 30 listopada 1999r. rozpoczął realizację długookresowego przedsięwzięcia na rzecz zatrudnionych osób niepełnosprawnych. Wyrazem tego była budowa w latach 1998 - 2000 budynku handlowego w S. przy ul. W. przystosowanego do potrzeb osób niepełnosprawnych (poprzedni budynek przy ul. W. takich standardów nie spełniał). Łączna wysokość nakładów we wskazanym okresie wyniosła (...) zł. Utworzone zostały stanowiska pracy dla osób niepełnosprawnych (wg stanu na rok 2000 zatrudnionych było (...) osób).
Decyzją z dnia (...) Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił zwrotu nadpłaty w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000r.
Uznał, iż realizowana inwestycja należy do inwestycji długookresowych, a zatem spełnia warunek, o którym mowa w orzeczeniu Trybunału. Jednocześnie wskazał, iż orzeczenie to dotyczy decyzji przyznających status zakładu pracy chronionej na okres 3 lat i tylko wobec takich zakładów stanowi bezpośrednią podstawę do zwrotu nadpłaty. Prowadzący przez wnioskodawcę zakład posiada status bezterminowo, a zatem nie może dochodzić zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług.
W odwołaniu A. A. wniósł o uchylenie decyzji oraz orzeczenie co do istoty sprawy. Zarzucił naruszenie art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1 i ust. 4 Konstytucji oraz art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej, powołując argumentację wskazaną we wniosku.
Decyzją z dnia (...) Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonej decyzji. Podniósł również, iż Trybunał nie mógł orzec ponad żądanie wniosku, nie odniósł się więc w swoim orzeczeniu do przedsiębiorców, którzy uzyskali status zakładów pracy chronionej na czas nieokreślony.
W skardze zarzucono naruszenie art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1 i ust. 4 Konstytucji oraz art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący powołał argumentację wskazaną we wniosku oraz odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
W rozpoznawanej sprawie sporne jest, czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. (sygn. akt K 45/01) stwierdzający niezgodność z Konstytucją art. 1 pkt 8 w zw. z art. 3 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 95, poz. 1100) znajduje także zastosowanie do przedsiębiorców, którzy w dniu 30 listopada 1999r. posiadali status zakładów pracy chronionej przyznany bezterminowo decyzjami wydanymi na podstawie ustawy z dnia 9 maja 1991r. o zatrudnianiu i rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych.
Rozpoznając sprawę o podobnym stanie faktycznym (odmowa stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług wobec podatnika, który uzyskał status zakładu pracy chronionej na podstawie decyzji na czas nieokreślony wydanej przed 1998r.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przedstawił sporne zagadnienie do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu (postanowienie z dnia 13 grudnia 2006r., sygn. akt I SA/Bd 435/06). Sprawa zarejestrowana została pod sygnaturą P 6/07.
Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela wątpliwości wyrażone w uzasadnieniu przedstawionego Trybunałowi pytania. Jednocześnie postanowiono nie występować o zgodność art. 1 pkt 8 w zw. z art. 3 ustawy z 20 listopada 1999r o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z art. 2 Konstytucji, ponieważ, jak wyżej wskazano, pytanie w tym zakresie zawisło przed Trybunałem Konstytucyjnym wskutek powołanego postanowienia Sądu w Bydgoszczy. Powtarzanie pytania, przy pełnej akceptacji treści uzasadnienia tego postanowienia, byłoby niecelowe.
Stwierdzić zatem należy, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy zależy od wyniku toczącej się przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy o sygn. akt P 6/07, przedmiotem której pozostaje zagadnienie zawarte w pytaniu prawnym WSA w Bydgoszczy z dnia 13 grudnia 2006r. sygn. akt I SA/Bd 435/06.
Ze względu na powyższe, Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
/-/Sylwia Zapalska /-/Janusz Ruszyński /-/Stanisław Małek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło