I SA/Po 448/10

Dnia 28 lipca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Małecki po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w P., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych postanawia: odrzucić skargę /-/ Jerzy Małecki Postanowieniem z dnia [...] po rozpatrzeniu zażalenia K. P., Dyrektor Izby Skarbowej w P. uchylił w całości postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w P. z dnia 08 marca 2010 r. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanej w oparciu o wystawione tytułu wykonawcze i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Pismem z dnia 11 maja 2010 r. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w P. złożył skargę na powyższe postanowienie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi, jako niedopuszczalnej, gdyż została wniesiona przez organ egzekucyjny, który nie posiada legitymacji do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uprawnienie do wniesienia skargi przysługuje każdemu, kto ma w tym interes prawny, a ponadto prokuratorowi, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2 ). Oznacza to, że dwie kategorie podmiotów mają prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pierwszą stanowią te, którym to uprawnienie przysługuje dla ochrony ich interesu prawnego. Druga kategoria natomiast to podmioty instytucjonalne, którym zostało przyznane prawo do wniesienia skargi w cudzej sprawie, ze względu na konieczność ochrony również obiektywnego porządku prawnego (por. J.P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", Lexis Nexis, Wydanie 4, Warszawa 2010, str. 143). Należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może być organ, który w rozpatrywanej przez Sąd sprawie był powołany do wydania aktu administracyjnego. W odmiennym przypadku dopuszczenie organu do udziału w sprawie nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej – uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. W rozpatrywanej sprawie skarga została wniesiona przez Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w P., który w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym pełnił rolę organu egzekucyjnego. Wskazać należy, że status Dyrektora ZUS wynika m.in. z art. 19 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), na podstawie którego Dyrektor Oddziału ZUS jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania egzekucji z wynagrodzenia za pracę, ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego, z renty socjalnej, z wierzytelności pieniężnych oraz rachunków bankowych, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i należności pochodnych od składek oraz nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego lub innych świadczeń wypłacanych przez ten oddział, które nie mogą być potrącone z bieżących świadczeń. Zgodnie zaś z art. 23 § 1, 2 oraz 4 powołanej ustawy Dyrektor Izby Skarbowej jest organem odwoławczym dla postanowień wydanych przez Dyrektora Oddziału ZUS. W świetle powyższych przepisów skarga w rozpatrywanej sprawie została złożona przez organ egzekucyjny orzekający w pierwszej instancji (postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] W P. z dnia 08 marca 2010 r. – k. 201 akt administracyjnych). Zatem organ ten nie miał interesu prawnego w złożeniu skargi do Sądu w rozumieniu przepisów art. 50 § 1 i § 2 - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Słusznie podniósł więc Dyrektor Izby Skarbowej w P. w odpowiedzi na skargę, że organowi egzekucyjnemu nie przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w Poznaniu nie jest stroną postępowania, a tym samym nie jest uprawniony do wnoszenia skargi. Reasumując należy podkreślić, że żaden przepis prawa nie przyznaje uprawnienia organowi pierwszej instancji do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący takie rozstrzygnięcia w drodze skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05, LEX nr 197511). Mając powyższe na uwadze, skarga jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlegała odrzuceniu, o czym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. /-/ Jerzy Małecki