I SA/Po 489/21

WyrokWSA w Poznaniu2021-09-23

Skład orzekający: Izabela Kucznerowicz, Waldemar Inerowicz, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka może skutecznie twierdzić o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, jeśli doręczenie korespondencji nastąpiło na adres wirtualnego biura, a przesyłkę odebrała osoba nieuprawniona, która nie przekazała jej spółce niezwłocznie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka ponosi odpowiedzialność za właściwe zorganizowanie przyjmowania pism i obiegu korespondencji, nawet jeśli korzysta z usług wirtualnego biura. Brak winy w uchybieniu terminu może być stwierdzony jedynie w przypadku niemożności dopełnienia obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, co nie zostało w tej sprawie uprawdopodobnione. Niewłaściwy obieg korespondencji nie świadczy o braku winy.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne. Skarżąca spółka wniosła zażalenie na to postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, twierdząc, że doręczenie nastąpiło na adres wirtualnego biura i zostało odebrane przez osobę nieuprawnioną. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że spółka nie uprawdopodobniła braku winy. Spółka zaskarżyła postanowienie Dyrektora do WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 września 2021 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] prowadził postępowanie egzekucyjne wobec A. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej zwanej również skarżącą) na podstawie własnych tytułów wykonawczych [...], [...], [...], [...] Postanowieniem nr [...] z [...] grudnia 2020 r. Naczelnik umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...], [...], [...], [...] z uwagi na bezskuteczność. Skarżąca pismem z 25 stycznia 2021 r. wniosła zażalenie na ww. postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu, skarżąca wskazała, że doręczenie postanowienia nastąpiło na adres wirtualnego biura: [...] ul. [...]. [...], a korespondencja została podjęta przez osobę nieuprawnioną, która nie zdawała sobie sprawy z konieczności jej przekazania władzom spółki. Omawiana korespondencja została przekazana skarżącej dopiero 20 stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z [...] marca 2021 r., nr [...] odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Organ wskazał, że postanowienie Naczelnika z [...] grudnia 2020 r. doręczono skarżącej na jej adres wynikający z KRS, tj. na adres P. ul. [...]. [...]. Postanowienie to zostało odebrane przez M. M. 30 grudnia 2020 r. W konsekwencji termin na wniesienie zażalenia upływał 7 stycznia 2021 r. Zażalenie nadano z uchybieniem terminu 26 stycznia 2021 r. W ocenie Dyrektora w standardzie wymogu należytej staranności o własne interesy mieści się obowiązek właściwego zorganizowania obsługi biurowo-administracyjnej. Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie została spełniona i uprawdopodobniona przesłanka braku winy zainteresowanego. Pismem z 26 kwietnia 2021 r. skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora, wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu pierwszej instancji. Ponadto wniesiono o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w wysokości prawem przepisanej. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1) art. 45 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2020 r. poz. 256 ze zm. – dalej w skrócie: "k.p.a.") poprzez uznanie, że dla skutecznego doręczenia spółce korespondencji wystarczające jest doręczenie jej dowolnej osobie znajdującej się w budynku pod adresem w którym znajduje się siedziba przedsiębiorstwa; 2) art. 58 ust. 2 k.p.a. poprzez uznanie, że w przypadku doręczenia korespondencji osobie znajdującej się budynku pod adresem, w którym znajduje się siedziba przedsiębiorstwa, termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu biegnie od dnia pokwitowania przez nią odbioru tej korespondencji; 3) art. 44 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że zaniechanie awizacji przesyłki w przypadku niezastania jej adresata ani osoby upoważnionej do odbioru jest prawidłowe. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Rozstrzygnięcie sporu wymaga dokonania kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, którym odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] grudnia 2020 r., nr [...] W ocenie Dyrektora skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi na wniesienie zażalenia. Skarżąca uzasadniającą skargę kwestionuje skuteczność doręczenia postanowienia Naczelnika. Rację w sporze należało przyznać organowi. W ocenie Sądu wydając zaskarżone postanowienie, trafnie przyjęto, że 30 grudnia 2020 r. doszło do prawidłowego doręczenia postanowienia Naczelnika z [...] grudnia 2020 r. Trafnie przyjęto również, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi na wniesienie zażalenia. Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.), jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 45 k.p.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Jak stanowi art. 58 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Sądowej kontroli poddane było postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z [...] marca 2021 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do złożenia zażalenia. Wyrokiem z 23 września 2021 r. sygn akt I SA/Po [...] oddalono skargę. Sąd uznał, że postanowienie Naczelnika z [...] grudnia 2020 r. zostało nadane na adres skarżącej uwidoczniony w KRS, tj. na adres: ul. [...]. [...] P.. Postanowienie to zostało odebrane przez M. M. 30 grudnia 2020 r. w ocenie Sądu osobę nieuprawnioną. Sąd uznał w wyroku, że przez pojęcie osoby uprawnionej w rozumieniu art. 45 k.p.a. należy rozumieć każdą osobę, która została regulaminowo, czy tylko zwyczajowo uprawniona przez spółkę do odbierania korespondencji przychodzącej do jej siedziby. Jeśli osoba taka przebywa w miejscu siedziby spółki i nie oświadczy doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Sąd wskazał również się również, że to jednostka organizacyjna będąca adresatem pisma ponosi odpowiedzialność za właściwe zorganizowanie przyjmowania pism i obiegu korespondencji. Skarżąca nie uzasadniła wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia w sposób pozwalający na jego uwzględnienie. O braku winy w dochowaniu terminu, można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku na czas było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. gdy strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Brak winy w uchybieniu terminu podlega ocenie z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy [tak: wyrok NSA z 16 marca 2021 r., II OSK 3883/19]. W realiach niniejszej sprawy przyjąć należy, że skarżąca ponosi konsekwencje ewentualnych zaniedbań ze strony podmiotu udostępniającego jej adres w ramach świadczenia usługi wirtualnego biura, organizującego tym samym obieg korespondencji podmiotów korzystających z tego adresu. W orzecznictwie wskazuje się, że niewłaściwy obieg korespondencji polegający na braku przekazywania pism lub opóźnionym ich dostarczaniu nie świadczy o braku winy skarżącej w uchybieniu terminu czynności procesowej [tak: postanowienie NSA z 22 stycznia 2013 r., I GZ 1/13]. Podsumowując należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skargi zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Prawidłowo ustalono, że skarżąca nie zdołała uprawdopodobnić braku winy w uchybieniu terminowi na wniesienie zażalenia na wskazane ostatnio postanowienie. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło