I SA/Po 505/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2006r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: udzielić skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę 100,- zł, oddalając wniosek w pozostałej części. /-/S.Zapalska Wpis w sprawie wynosi 411,00 zł. Wobec tego I.H. reprezentowany przez pełnomocnika - radcę prawnego B.F. wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Od zarządzenia z dnia [...] lipca 2006r. referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pozostawiającego wniosek bez rozpoznania skarżący wniósł sprzeciw. Wobec wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zakwestionowane zarządzenie utraciło moc na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy I.H. podniósł, że w chwili obecnej nie posiada dostatecznych środków koniecznych do poniesienia wysokich kosztów sądowych. Przeciwko skarżącemu toczą się bowiem postępowania egzekucyjne i zostały zajęte m.in. jego wierzytelności w stosunku do organów administracji celnej i podatkowej. Zajęte zostały również rachunki bankowe skarżącego. Wnioskodawca oświadczył, że 2003r. zamknął stratą w wysokości [...] zł. Podał, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami oraz, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Z tytułu zatrudnienia w sp. z o.o. "A" uzyskuje dochód brutto w wysokości [...] zł miesięcznie. Oświadczył, że obecnie podejmuje wszelkie możliwe czynności w celu ratowania prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa. Wskazał, że koszty miesięcznego utrzymania kształtują się na poziomie [...] - [...] zł. Rachunki związane z opłatami za mieszkanie oraz wyżywienie regulowane są w części przez rodziców skarżącego. I. H. ma córkę, która pozostaje na wyłącznym utrzymaniu jego żony. Wnioskodawca oświadczył, że pozostaje w faktycznej separacji ze swoją małżonką. Należy zauważyć, że instytucja prawa pomocy polega na tym, iż państwo gwarantuje pomoc dla osób, które ze względu na trudną sytuację materialną i finansową nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. W orzecznictwie wskazywano dotychczas, że poniesienie przez stronę kosztów sądowych, w wysokości zbliżonej do jej jednomiesięcznych dochodów z reguły nie oznacza, iż nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie istotne jest m.in. to, że skarżący mieszka wspólnie z rodzicami, czego celem jest rozłożenie i w konsekwencji zmniejszenie kosztów utrzymania oraz, że jego małżonka przejęła koszty utrzymania córki na siebie, przez co skarżący nie zaspokaja finansowych potrzeb swojego dziecka. Ponadto skarżący oświadczył, że jego miesięczne dochody wynoszą [...] zł brutto, natomiast koszty utrzymania są wyższe, co oznacza, że nie minimalizuje swoich wydatków, wręcz przeciwnie, na ich zaspokojenie otrzymuje także pieniądze od swoich rodziców oraz od żony, która na mocy porozumienia z dnia [...] stycznia 2006r. zobowiązała się przekazywać skarżącemu kwotę [...] zł miesięcznie tytułem alimentów. Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że prawa pomocy nie można traktować jako formy kredytu państwa dla skarżącego. Tym bardziej iż od osoby - przedsiębiorcy, który jak wynika z zakresu spraw, od których wnosił on skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu należałoby wymagać takiego prowadzenia swojej działalności, która pozwoliłaby na zabezpieczenie środków finansowych na pokrycie kosztów związanych z tą działalnością, w tym ewentualnych kosztów postępowań sądowych. Należy ponadto zwrócić uwagę na fakt, że małżonka skarżącego posiada stabilną sytuację finansową, która pozwoliła jej na objęcie udziałów w spółce z o.o. "A" za kwotę [...] zł, a przez to uzyskanie statusu większościowego udziałowca w spółce. Na uwadze należy mieć art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym małżonkowie obowiązani są do wzajemnej pomocy i z tego obowiązku nie zwalnia ich ani istnienie stanu separacji faktycznej, ani też pozostawanie w rozdzielności majątkowej. Obowiązek finansowego wsparcia skarżącego przez jego żonę A.H. jest tym większy, gdyż to ona stała się beneficjentem po podziale aktywów majątku wspólnego obojga małżonków. Ze względu na powyższe przyjęto, że skarżący nie wykazał, iż nie był w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny utrzymania, a jego sytuacja finansowa pozwoli jemu na wniesienie wpisu od skargi w kwocie 100,- zł. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. /-/S.Zapalska V.M.