I SA/Po 510/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-10-20

Skład orzekający: Stanisław Małek, Jerzy Małecki, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy faktura VAT dokumentująca sprzedaż nieruchomości, wystawiona przed zawarciem aktu notarialnego, rodzi obowiązek zapłaty podatku VAT na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT, mimo że transakcja sprzedaży nie została dokonana w wymaganej prawem formie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wystawienie faktury VAT z wykazaną kwotą podatku, nawet jeśli transakcja sprzedaży nie została dokonana w wymaganej prawem formie (aktu notarialnego), rodzi obowiązek zapłaty tego podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Obowiązek ten jest niezależny od faktycznego opodatkowania towarów czy usług zgodnie z innymi przepisami ustawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku VAT za luty i wrzesień 2005 r. Podatnik zaprzestał działalności gospodarczej w lutym 2005 r. Organy podatkowe opodatkowały towary pozostałe na dzień likwidacji działalności oraz sprzedaż hali w budowie i naczep udokumentowaną fakturami z września 2005 r. Podatnik kwestionował opodatkowanie sprzedaży hali, wskazując na fakturę z lutego 2005 r. i późniejsze rozwiązanie umowy sprzedaży. Sąd administracyjny uchylił poprzednią decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i zastosowania art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędziowie NSA Jerzy Małecki WSA Katarzyna Nikodem Protokolant stażysta Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2010r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące luty i wrzesień[...] r. oddala skargę /-/ K. Nikodem /-/ S. Małek /-/ J. Małecki Na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia 17 listopada 2005r. przeprowadzono kontrolę podatkową działalności prowadzonej przez D. K. w zakresie podatku od towarów i usług za luty, sierpień i wrzesień 2005r. Postanowieniem nr [...] z dnia 03 lutego 2006r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wszczął postępowanie podatkowe w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty i wrzesień 2005r. Wskazany organ podatkowy decyzją ostateczną z 05 kwietnia 2006r. nr [...] określił: - za luty - nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego w wysokości [...] i ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości [...], - za wrzesień nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości [...]. W części dotyczącej lutego - w związku z likwidacją działalności gospodarczej przez podatnika z dniem 10 lutego 2005r. - organ podatkowy określił, w trybie art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm., dalej jako ustawa o VAT), podatek należny od towarów pozostających na dzień likwidacji, od których przy zakupie podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Natomiast w części decyzji dotyczącej września organ podatkowy umniejszył sprzedaż o wartości wynikające z faktury VAT nr [...] z dnia 9 września 2005r. dokumentującej sprzedaż hali w budowie wraz z wieczystym użytkowaniem oraz z faktury VAT nr [...] z dnia 7 września 2005r. dokumentującej sprzedaż dwóch naczep. Ustalono bowiem, że hala w budowie oraz naczepy zostały przez podatnika nabyte do działalności, którą zakończył w dniu 10 lutego 2005r. i jako składniki majątku trwałego, pozostające na dzień likwidacji, zostały opodatkowane w przedmiotowej decyzji w części dotyczącej lutego 2005r. Podatnik wniósł 29 listopada 2006r., na podstawie art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej, o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 5 kwietnia 2006r. z uwagi na rozwiązanie w dniu 31.03.2006r. (akt notarialny rep. "A" [...]) umowy sprzedaży nieruchomości zawartej w dniu 5.07.2005r. Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją nr [...] z dnia [...] odmówił uwzględnienia wniosku. Wskazał, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji organu podatkowego, bowiem nie wystąpiła żadna z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją nr [...] z dnia [...] uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] i stwierdził nieważność decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 5 kwietnia 2006r. Stwierdzono, że wystawienie przez podatnika faktur VAT: nr [...] z dnia 9 września 2005r. dokumentującej sprzedaż hali w budowie wraz z wieczystym użytkowaniem oraz nr [...] z dnia 7 września 2005r. dokumentującej sprzedaż dwóch naczep, mimo iż sprzedaż składników majątku (prywatnego) nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nie zwalnia z obowiązku wynikającego z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty. Obowiązek podatkowy wynikający z powołanego przepisu jest całkowicie niezależny od obowiązku określonego w art. 14 ustawy. Oznacza to, że niezależnie od okoliczności opodatkowania towarów pozostających w dyspozycji podatnika po zaprzestaniu czynności podlegających opodatkowaniu, w przypadku gdy istnieją okoliczności wystawienia faktury z podatkiem od towarów i usług w kolejnej fazie obrotu tym towarem, wystąpi odrębny od poprzedniego obowiązek podatkowy i w konsekwencji zobowiązanie podatkowe. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wydając decyzję nr [...] z dnia 5 kwietnia 2006r. rażąco naruszył prawo poprzez niezastosowanie przepisu art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Podkreślono, iż wprowadzenie do obiegu faktury z wykazaną kwotą VAT powoduje, że podatek ten podlega zapłacie przez wystawcę faktury nawet wówczas, gdy nie byłby należny w świetle pozostałych przepisów podatkowych. Powyższy przepis znajduje umocowanie w przepisach art. 21 ust. 1 lit. c) VI Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EWG). Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. decyzją nr [...] z dnia 18 grudnia 2007r. na podstawie art. 21 § 1 i 3, art. 51 § 1, art. 53 § 1 i 3, art. 63 § 1, art. 165 § 1, 2 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, art. 14 ust. 1 pkt2 oraz 4-8, art. 29 ust. 10, art. 86 ust. 10 pkt 3 i ust. 11, art. 99 ust. 12, art. 108 ust. 1, art. 109 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2004r. Nr 11, poz. 50 ze zm., dalej jako ustawa o VAT), § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2005r. Nr 95, poz. 798 ze zm., dalej jako rozporządzenie) określił nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego za luty 2005r. w wysokości [...], za wrzesień 2005r. w wysokości [...]. W uzasadnieniu wskazał, że w związku z zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej z dniem 10.02.2005r. podatnik obowiązany był, na podstawie art. 14 ustawy o VAT, do sporządzenia spisu z natury towarów na dzień zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu. Ustalona przez organ podatkowy wartość netto składników majątkowych: samochód osobowy marki [...] rok prod. 2004, wartość netto [...], podatek VAT [...], ciągnik siodłowy [...] rok prod. 1995, wartość netto [...], podatek VAT [...], naczepa [...] rok prod. 1987, wartość netto [...], podatek VAT [...], naczepa [...] rok prod. 1988, wartość netto [...], podatek VAT [...], 5. hala magazynowa w budowie wartość netto [...], podatek VAT [...], pozostających na dzień likwidacji wyniosła łącznie [...], podatek VAT [...]. W złożonej w dniu 25.10.2005r. korekcie deklaracji VAT-7 za luty 2005r. podatnik nie wykazał podatku należnego od towarów objętych spisem z natury, natomiast w części dotyczącej nabytych towarów i usług pozostałych wykazano ujemne kwoty: wartość netto (-) [...], podatek VAT (-) [...]. Organ podatkowy wskazał, że: faktury VAT korekty nr [...] z dnia 13.12.2004r. i nr [...] z dnia 11.01.2005r., otrzymane w styczniu 2005r., winny być rozliczone za ten miesiąc a nie za luty 2005r., zgodnie z przepisem § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia, faktura VAT nr [...] z dnia 03.12.2004r. podlega rozliczeniu w miesiącu, w którym przypadał termin płatności lub w miesiącu następnym, tj. za grudzień 2004r. lub za styczeń 2005r., zgodnie z art. 86 ust. 10 pkt 3 i ust. 11 ustawy o VAT. Rozliczeniu za luty 2005r. podlegają więc faktury: - nr [...] z dnia 03.01.2005r. (wartość netto [...], podatek VAT [...]), - nr [...] z dnia 02.02.2005r. (wartość netto [...], podatek VAT [...]), - nr [...] z dnia 12.02.2005r. (wartość netto [...], podatek VAT [...]). W deklaracji VAT-7 za wrzesień 2005r. podatnik wykazał sprzedaż wg stawki 22% na wartość netto [...], podatek VAT [...]. Wartość dostawy obejmowała sprzedaż udokumentowaną dwiema fakturami VAT, wystawionymi dla Firmy Usługowej P. K., ul. B. 12, ... P., NIP [...]: -faktura VAT nr [...] z dnia 09 września 2005r. na sprzedaż użytkowania wieczystego gruntu wartość netto [...], podatek VAT [...] oraz sprzedaż hali w budowie wartość netto [...], podatek VAT [...], -faktura VAT nr [...] z dnia 07 września 2005r. na sprzedaż naczepy [...] rok prod. 1988 wartość netto [...], podatek VAT [...] oraz naczepy [...] rok prod. 1987 wartość netto [...], podatek VAT [...]. W wyniku postępowania podatkowego dwie naczepy oraz hala w budowie, jako składniki majątku pozostającego na dzień likwidacji działalności, zostały opodatkowane w rozliczeniu za luty 2005r. Jednak zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku,, jest obowiązana do jego zapłaty. Obowiązek podatkowy, wynikający z tego przepisu jest całkowicie niezależny od obowiązku określonego w art. 14 ustawy. W świetle powyższego obrót z faktur VAT: nr [...] z dnia 09 września 2005r. oraz nr [...] z dnia 07 września 2005r. podlega rozliczeniu w deklaracji VAT- 7 za wrzesień 2005r. Podatnik w odwołaniu wniósł o uchylenie powyższej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że organ podatkowy nie uwzględnił faktury VAT nr [...] z dnia 8 lutego 2005r., w której ujęto sprzedaż na rzecz P. K. hali w budowie (wartość netto [...], Dodatek VAT [...]). Przedmiotem sprzedaży była hala magazynowa w budowie jako odrębny przedmiot własności. Prawo wieczystego użytkowania nieruchomości położonej w P. przy ul. F. przysługiwało bowiem E. K. i D. K.. Natomiast działalność gospodarcza prowadzona była przez podatnika ( osobę fizyczną) a nie przez D. K. i E. K.. Błędnym było zatem w toku postępowania pominięcie faktu rozdziału własności hali w budowie i prawa wieczystego użytkowania działki. Podatnik stwierdził, że na dzień zakończenia działalności gospodarczej posiadał środki transportowe, nie posiadał natomiast hali magazynowej w budowie. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż czynność sprzedaży obejmująca użytkowanie wieczyste działki nr [...] oraz własność nakładów poniesionych na tej działce na budowę hali magazynowej, zrealizowana została przez sprzedających: D. i E. K., w lipcu 2005r. Potwierdzeniem czynności sprzedaży był fakt zawarcia w dniu 5 lipca 2005r. umowy sprzedaży na rzecz P.K. nieruchomości położonej w P. przy ul. F., .w formie aktu notarialnego rep. "A" [...]. Fakt zawarcia transakcji potwierdzają również zapisy w poz. [...] Księgi Wieczystej nr [...]. Zgodnie z zapisem § 3 aktu notarialnego rep."A" [...] cena sprzedaży ustalona na kwotę [...] (w tym kwota [...] stanowiła wartość użytkowania wieczystego gruntu, podatek VAT [...]; kwota [...] wartość nakładów poniesionych na budowę hali, podatek VAT [...]) została już przez kupującą zapłacona, co potwierdzili sprzedający. Wydanie w posiadanie przedmiotu sprzedaży kupującej nastąpiło w dniu podpisania aktu notarialnego, tj. 5 lipca 2005r., o czym stanowi § 4 tego aktu. Zmiany umowy sprzedaży nieruchomości udokumentowano następującymi aktami notarialnymi: rep."A" [...] z dnia 27.07.2005r. rep."A" [...] z dnia 29.07.2005r. rep."A" [...] z dnia 30.08.2005r. Ostatecznie w dniu 31.03.2006r. nastąpiło rozwiązanie umowy sprzedaży zawartej w dniu 05.07.2005r. W tym samym dniu podatnik wystawił fakturę korygującą nr [...] do faktury VAT nr [...] z dnia 9 września 2005r. W świetle powyższego zawarte w odwołaniu stwierdzenie podatnika, że na dzień zakończenia działalności gospodarczej (10.02.2005r.) nie posiadał hali magazynowej w budowie, jest nieuzasadnione. Tym samym podatnik w związku z zaprzestaniem wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, obowiązany był ująć w spisie z natury halę w budowie - jako towar, który po nabyciu nie był przedmiotem dostawy, zgodnie z art. 14 ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT. Podstawą opodatkowania hali przez organ podatkowy (podatnik nie spełnił bowiem obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT) była cena nabycia towarów, tj. suma wydatków poniesionych na jej budowę, łącznie w wysokości netto [...], podatek VAT [...], w stosunku do których przysługiwało podatnikowi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z art. 14 ust. 4 i art. 14 ust. 8 ustawy o VAT. Nieuzasadniony jest zatem zarzut nie uwzględnienia w rozliczeniu lutego 2005r. faktury VAT nr [...] z dnia 08 lutego 2005r. na sprzedaż na rzecz P. K. hali w budowie (wartość netto [...], podatek VAT [...]). Faktury tej nie ujęto w rozliczeniu lutego 2005r., ponieważ transakcja sprzedaży nieruchomości nie została zawarta w formie aktu notarialnego. Zgodnie bowiem z art. 158 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.) umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej inną formę szczególną, czynność dokonana bez zachowania tej formy jest nieważna, zgodnie z art. 78 § 2 Kodeksu cywilnego. Dokonanie transakcji sprzedaży bez zachowania wymaganej prawem szczególnej formy, jaką jest akt notarialny, spowodowało nieważność tej czynności z mocy prawa. Tym samym faktura VAT nr [...] z dnia 8 lutego 2005r. nie dokumentowała faktycznie dokonanej czynności. W dniu 9 września 2005r. podatnik wystawił fakturę korygującą nr [...] do faktury VAT nr [...] z dnia 8 lutego 2005r. anulującą sprzedaż, co nie zmienia faktu, że nie można uważać za dokonaną czynność z faktury VAT nr [...] z dnia 8 lutego 2005r. Z zebranego w sprawie materiału wynika bezspornie, że transakcja sprzedaży obejmująca użytkowanie wieczyste i własność nakładów poniesionych na tej działce na budowę hali magazynowej, miała miejsce w lipcu 2005r. (akt notarialny rep.-A" [...] z dnia 5 lipca 2005r.), a wydanie przedmiotu sprzedaży kupującej nastąpiło w dniu podpisania aktu notarialnego. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że w momencie sprzedaży przedmiotowa nieruchomość stanowiła majątek prywatny D. i E. K.. Zgodnie jednak z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty. Przepis ten ma zastosowanie w każdej sytuacji, gdy zostanie wystawiona faktura, w której wykazano kwotę podatku. W rozpatrywanej sprawie D. K. wystawił fakturę VAT Nr [...] z dnia 9 września 2050 r., w której wykazał podatek VAT, mimo iż sprzedaż składników majątku (prywatnego) nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Składniki majątku trwałego pozostałe na dzień likwidacji działalności (10.02.2005 r.) zostały już opodatkowane w rozliczeniu za luty 2005 r. Należy jednak zauważyć, że skoro czynność udokumentowana faktura VAT miała miejsce, bowiem sporządzono akt notarialny sprzedaży nieruchomości, wystawienie faktury z podatkiem VAT aktualizuje przesłanki z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT i tym, samym kształtuje powstanie obowiązku podatkowego. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał też, że w sentencji oraz w uzasadnieniu decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego powołał przepis § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia, które weszło w Zycie z dniem 1 czerwca 2005 r.. Ponieważ kwestia rozliczenia podatku naliczonego z faktur korygujących dotyczyła miesiąca lutego 2005 r. zastosowanie ma przepis § 20 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawienia faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie maja zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 971). W związku z tym, że przepis § 20 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. i przepis § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005 r. maja identyczne brzmienie, powyższe uchybienie ma charakter formalny i pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Organ podatkowy drugiej instancji stwierdził, że nadwyżka podatku należnego nad naliczonym podlegająca wpłacie do urzędu skarbowego, stanowiąca kwotę zobowiązania podatkowego za luty i wrzesień 2005 r. została określona przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w prawidłowej wysokości. D.K. wniósł skargę domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarzucił "naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, uznając, że transakcja sprzedaży faktura VAT nr [...] z dnia 8 lutego 2005 r. jest nieważna z mocy prawa, zastosowanie przepisów ustawy do unieważnionej przez strony umowy sprzedaży z dnia 9 września 2005 r.". Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Po 643/08 uchylił zaskarżona decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że organ podatkowy winien prawidłowo ustalić stan faktyczny sprawy i przyjąć – niezależnie od wielokrotnych zmian stanowiska skarżącego co do kwestii związanych ze sprzedażą hali w budowie, kiedy powstał obowiązek podatkowy. W szczególności należy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy ustalić czy "podatnik faktycznie sprzedał hale w dniu 8 lutego 2005 r. skoro wystawił fakturę sprzedaży z tą datą i czy uwzględniono korygująca ja fakturę z 9 września 2005 r." Zdaniem Sądu zastrzeżenia budzi również stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, co do zasadności opodatkowania hali magazynowej w miesiącu wrześniu 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną z wnioskiem o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Skargę kasacyjną oparto na następujących podstawach kasacyjnych: 1. naruszenie przepisów postępowanie, które miało istotny wpływ na jej wynik to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a", art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c", art. 133 § 1 i art. 141 § 4 oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi, chociaż rozstrzygnięcie organów podatkowych nie było dotknięte żadna z wad wskazanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, 2. naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz z art. 141 § 4 p.p.s.a., w związku z art. 122, 187 § 1 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie podatkowe, naruszając przepisy O.p. dotyczące przeprowadzenia postępowania, zebrania i oceny materiału dowodowego oraz sporządzenia uzasadnienia decyzji, 3. naruszenie przepisu art. 141 § 4 p.p. s.a poprzez przyjęcie stanu sprawy odbiegającego od rzeczywistego (przyjęcie przez organy podatkowe), w tym w szczególności: – uznanie, ze organy podatkowe nie wyjaśniły, czy podatnik zgłosił urzędowi skarbowemu fakt zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej i czy faktycznie jej nie wykonywał, skoro podjął działalność w lipcu 2005 r., pomimo, iż w stanie faktycznym, sprawy zostało to dostatecznie wykazane; – uznanie, że organy podatkowe nie wyjaśniły, czy podatnik faktycznie sprzedał halę w dniu 8 lutego 2005 r., skoro wystawił fakturę sprzedaży z tą datą i czy uwzględniono korygującą ją fakturę z 9 września 2005 r., pomimo, iż organy podatkowe szczegółowo przedstawiły i uzasadniły swoje stanowisko w tej kwestii; 4. naruszenie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędne wskazania co do dalszego postępowania, a w szczególności przyjęcie, ze w przedmiotowej sprawie organy podatkowe winny odnieść się do skuteczności faktury korygującej nr [...] dnia 23 maja 2007 r., którą podatnik "anulował" wcześniej wystawiona fakturą z dnia 1 sierpnia 2006 r. nr [...], ponieważ faktura ta nie dotyczy okresu rozliczeniowego (luty i wrzesień 2005 r.) objętego decyzją nr [...] i nie może mieć wpływu na rozliczenie podatku VAT za ten okres; 5. naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. w związku z art. 14 ust. 1 pkt 2 i art. 108 ust. 1 ustawy o VAT poprzez brak zastosowania tych norm prawa podatkowego do występującego w sprawie stanu faktycznego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 czerwca 2010 r., sygn. akt I FSK 851/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądził od D. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd kasacyjny uznał za nieusprawiedliwione zarzuty naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania. Konsekwencją tego jest również uznanie za uzasadnione zarzutów błędnego zastosowania (braku zastosowania) art. 14 ust. 1 pkt 2 oraz art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Wskazano, że naruszenie przepisów prawa procesowego wynika z nieuwzględnienia przez WSA zgromadzonego przez organy podatkowe materiału dowodowego. Z akt sprawy wynika bowiem, iż organ administracji publicznej wykreślił z dniem 10 lutego 2005 r. prowadzoną przez podatnika działalność gospodarczą,. Podatnik zgłosił również Urzędowi Skarbowemu informacje o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających podatkowi VAT. W tych zatem okolicznościach uznać należało, iż spełniona została przesłanka z art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił tez stanowisko organu odwoławczego, że w okresie od 10 lutego do 26 lipca 2005 r. nie było podstaw do przyjęcia, iż podatnik wykonywał działalność gospodarczą, zwłaszcza, że taka okoliczność nie była przez niego podnoszona w toku postępowania. Odnosząc się do faktu sprzedaży hali magazynowej Sąd kasacyjny uznał, iż czynność sprzedaży prawa wieczystego użytkowania nieruchomości i własności nakładów na budowę hali dokonana została aktem notarialnym zawartym 5 lipca 2005 r. W związku z tym nie można podzielić poglądu podatnika, iż przedmiotową halę magazynową sprzedał 8 lutego 2005 r., wystawiając w tym zakresie stosowną fakturę. Transakcja ta nie została bowiem zawarta w formie aktu notarialnego, co w tym przypadku jest wymagane przepisem art. 158 Kodeksu cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpatrzeniu sprawy zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy art. 14 ust. 1 pkt. 2 oraz art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług ( Dz. U. z 2004r. Nr 54 poz. 535 ze zm.). Przepis art. 14 ust. 1 pkt 2 stanowi, iż opodatkowaniu podatkiem podlegają towary własnej produkcji i towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów – w przypadku zaprzestania przez podatnika, o którym mowa w art. 15 będącego osobą fizyczną wykonywania czynności podlegających i opodatkowaniu obowiązanego, na podstawie art. 96 ust. 6 do zgłoszenia zaprzestania działalności Naczelnikowi Urzędu Skarbowego. Z kolei według przepisu art. 108 ust. 1 – w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty. Z akt sprawy wynika, iż decyzją administracyjną Prezydenta Miasta P. z 02 lutego 2005r. Nr [...] wykreślona została z dniem 10 lutego 2005r. prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza w zakresie wynajmu nieruchomości i transportu drogowego. Skarżący zgłosił właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego zaprzestanie z określoną datą wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zaznaczając, iż ostatnią deklarację VAT – 7 złoży za luty 2005r. Stosownie do przepisu art. 96 ust. 6 – zgłoszenie to stanowi dla Naczelnika Urzędu Skarbowego podstawę do wykreślenia Podatnika z rejestru jako podatnika VAT. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 czerwca 2010r. (sygn. akt I FSK 851/09) wskazał, iż w świetle powyższych okoliczności faktycznych należało uznać, iż została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2 uzasadniająca jego zastosowanie. Odnosząc się do zarzutu skargi należy zatem stwierdzić, iż będąca przedmiotem sporu hala magazynowa (w budowie) podlega zgodnie z powołanym przepisem art. 14 ust. 1 pkt 2 opodatkowaniu podatkiem VAT za luty 2005r. Dyrektor Izby Skarbowej słusznie uznał, iż faktura VAT Nr [...] z 8 lutego 2005r., której przedmiotem była sprzedaż hali magazynowej w budowie – nie dokumentuje faktycznie dokonanej czynności. Transakcja sprzedaży nieruchomości nie została bowiem zawarta w formie aktu notarialnego, co jest wymagane przepisem art. 158 k. c. Czynność sprzedaży obejmująca użytkowanie wieczyste nieruchomości (działka nr [...]) oraz własność nakładów skarżącego na budowę hali magazynowej dokonana została dopiero w dniu 05 lipca 2005r. W tym dniu zainteresowane strony zawarły stosowną umowę notarialną i w tym też dniu nastąpiło wydanie kupującemu przedmiotu sprzedaży. Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym orzeczeniu zwrócił uwagę, iż organy podatkowe prawidłowo powołały przepis art. 158 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej inną formę szczególną, czynność dokonana bez zachowania tej formy jest nieważna, zgodnie z przepisem art. 78 § 2 k. c. Dokonanie zatem transakcji sprzedaży bez zachowania wymaganej prawem szczególnej formy, jaką jest akt notarialny, spowodowało nieważność tej czynności z mocy prawa. Skarżący ponownie podjął 26 lipca 2005r. działalność gospodarczą a w dniu 09 września 2005r. wystawił fakturę VAT Nr [...], w której wykazał kwotę podatku ( z tytułu sprzedaży użytkowania wieczystego nieruchomości oraz sprzedaży hali magazynowej w budowie). W świetle przepisu art. 108 ust. 1 wystawienie faktury VAT i wprowadzenie jej do obrotu prawnego powoduje powstanie obowiązku podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w tym zakresie, iż zarzut naruszenia przepisu art. 108 ust. 1 nie jest zasadny. Uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie na podstawie art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy uwzględnieniu przepisu art. 190 w oparciu o przepis art. 151 orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ K. Nikodem uzasadnienie sporządził /-/J. Małecki Sędzia Jerzy Małecki na podstawie zarządzenia z dnia 26.10.2010 r. /-/ J. Małecki

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło