I SA/Po 703/18
WyrokWSA w Poznaniu2019-05-23
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Nikodem, Monika Świerczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo orzekł o odpowiedzialności podatkowej płatnika za pobrany, a niewpłacony podatek dochodowy od osób fizycznych, mimo twierdzeń strony o częściowym uregulowaniu należności i konieczności zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ podatkowy prawidłowo orzekł o odpowiedzialności podatkowej płatnika, ponieważ płatnik pobrał zaliczki na podatek dochodowy, ale nie odprowadził ich w pełnej wysokości. Samo stwierdzenie niedopłaty stanowi podstawę do wydania decyzji o odpowiedzialności płatnika. Wina podatnika, o której mowa w art. 30 § 5 Ordynacji podatkowej, jest rozumiana szeroko i obejmuje wszelkie przyczyny leżące po stronie podatnika wpływające na zachowanie płatnika. W niniejszej sprawie spółka pobrała zaliczki, co wyłącza odpowiedzialność podatnika, a strona nie wykazała przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła spółce odpowiedzialność podatkową jako płatnikowi za pobrany, a niewpłacony podatek dochodowy od osób fizycznych oraz zryczałtowany podatek dochodowy. Strona zarzuciła organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika oraz niewykazanie sposobu zaliczenia wpłat na poczet zobowiązania. Spółka podnosiła, że częściowo regulowała należności i że organ powinien zbadać, jak rozliczono wpłaty uzyskane z postępowania egzekucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Monika Świerczak Protokolant: st. sekretarz sądowy Katarzyna Fornalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2019 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości należności z tytułu pobranego a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za m-ce: grudzień 2013 r., maj - grudzień 2014 r. i za styczeń, czerwiec lipiec 2015r., a także pobranego a niewpłaconego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za październik 2013 r. oraz marzec, czerwiec, lipiec, wrzesień, październik i listopad 2014 r. oraz orzekającej o odpowiedzialności podatkowej płatnika w tym zakresie. oddala skargę
Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. określił Zakładowi Wielobranżowemu [...] w O. w likwidacji wysokość należności z tytułu pobranego a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych oraz pobranego a niewpłaconego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych i orzekł o odpowiedzialności podatkowej podatnika w tym zakresie.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu [...] stycznia 2014 r. spółka złożyła deklarację roczną o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy za 2013 r. - PIT-4R, w którym została wykazana liczba podatników oraz należne zaliczki na podatek dochodowy za poszczególne miesiące roku podatkowego obliczane przez płatników, o których mowa w art. 31 i art. 42 e ust 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 roku, poz. 361 ze zm. dalej u.p.d.o.f.), zaliczki na podatek pobrany ze świadczeń z tytułu działalności określonej w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18 ustawy, a także kwoty do wypłaty. Organ podatkowy ustalił również kwotę wpłaconych przez płatnika pobranych zaliczek.
W dniu [...] stycznia 2015 r. spółka złożyła deklaracje PIT-4R za 2014 r., a za 2015 r. w dniu [...] stycznia 2016 r. oraz deklarację roczną o zryczałtowanym podatku dochodowym PIT-8AR za rok 2013 i 2014. We wszystkich tych deklaracjach strona wykazywała podatek do zapłaty.
W toku prowadzonego postępowania podatkowego organ podatkowy pierwszej instancji ustalił, iż płatnik [...] prawidłowo obliczył i pobrał zaliczki od pracowników za lata 2013, 2014 i 2015, które następnie wykazał w [...] jako podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń z tytułu umów o pracę, umów o dzieło, umów zlecenia oraz zryczałtowany podatek dochodowy za 2013 i 2014 rok, który wykazał w [...] za 2013 i 2014 rok z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika. Jednak pobranych zaliczek nie odprowadził w całości na rachunek bankowy Urzędu Skarbowego w O..
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia organ podatkowy I instancji wydał decyzję o odpowiedzialności podatkowej płatnika, w której określił wysokość należności w łącznej kwocie [...]zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.
Od powyższej decyzji strona pismem z dnia [...] lutego 2018 r. złożyła odwołanie, zarzucając rozstrzygnięciu organu I instancji naruszenie:
- art. 120, art. 121, art. 122, art. 180 § 1 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm. dalej O.p.), poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji wydanie decyzji na podstawie wadliwie ustalonego stanu faktycznego z pominięciem istotnej okoliczności, m.in. czy zaliczki na podatek dochodowy rzeczywiście zostały pobrane przez płatnika,
- art. 210 § 1 pkt 6, art. 210 § 4 O.p. poprzez wydanie decyzji zawierającej braki uzasadnienia faktycznego przejawiające się w pominięciu istotnych faktów dla rozstrzygnięcia sprawy polegających na niewykazaniu sposobu zaliczenia wpłat należności uzyskanych w wykonaniu windykacji tytułów wykonawczych na poczet zobowiązania podatkowego objętego decyzją,
- art. 30 § 1 § 4 § 5 O.p. poprzez wydanie decyzji orzekającej o odpowiedzialności płatnika bez dokładnego rozpatrzenia okoliczności sprawy tj. zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika za należność podatkową.
W związku z powyższym strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi podatkowemu pierwszej instancji ewentualnie o uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz zapoznaniu z zarzutami odwołania nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia i decyzją z dnia [...] czerwca 2018r. rozstrzygnięcie organu podatkowego pierwszej instancji utrzymał w mocy.
Organ odwoławczy podkreślił, że ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego wynika, iż [...] jako płatnik złożył deklarację [...] i [...], w której wykazał wysokość pobranych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych i zryczałtowanego podatku dochodowego. Wobec faktu niedokonania przez stronę jako płatnika wpłaty na rachunek bankowy Urzędu Skarbowego w O. zadeklarowanych kwot, wydanie przez organ podatkowy pierwszej instancji decyzji o prawidłowej wysokości należności z tego tytułu oraz odpowiedzialności podatkowej płatnika było zasadne i zgodne z obowiązującym stanem prawnym.
Nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem, skarżąca pismem z dnia [...] lipca 2018 r. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła:
1) naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. naruszenie:
- art. 210 § 1 pkt 6, art. 210 § 4 O.p. poprzez wydanie decyzji zawierającej braki uzasadnienia faktycznego przejawiające się w pominięciu istotnych faktów dla rozstrzygnięcia sprawy polegających na niewykazaniu sposobu zaliczenia poszczególnych wpłat należności uzyskanych w wykonaniu windykacji tytułów wykonawczych na poczet zobowiązania podatkowego objętego decyzją oraz wpłat dokonywanych przez skarżącą,
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 30 § 1 § 4 § 5 O.p. poprzez wydanie decyzji orzekającej o odpowiedzialności płatnika bez dokładnego rozpatrzenia okoliczności sprawy, tj. zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika za należność podatkową, tj. uregulowanie części należności, a zatem wygaśnięcie zobowiązania podatkowego poprzez jego częściową zapłatę.
W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji. Jednocześnie wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W ocenie skarżącej zasadniczą kwestią rzutującą na prawidłowość zaskarżonej decyzji jest naruszenie przepisów postępowania podatkowego, które doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Organ podatkowy zaniechał zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika za zobowiązanie podatkowe. Stosownie do dyspozycji art. 30 § 5 O.p. decyzji o odpowiedzialności płatnika nie można wydać, gdy odrębne przepisy tak stanowią lub podatek nie został pobrany z winy podatnika (umyślnej lub nieumyślnej). Zdaniem skarżącej organ powinien ustalić nie tylko czy winy za niedopełnienie obowiązków nie ponosi podatnik, ale również inne okoliczności. Skarżąca podkreśliła także, że organy podatkowe prowadziły wcześniej postępowanie egzekucyjne wobec spółki [...], zatem organ podatkowy winien określić, w jaki sposób rozliczył wpłaty należności uzyskane z prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Nadto zauważa, że Spółka częściowo regulowała należności na rzecz organu podatkowego w latach objętych przedmiotową decyzją, w związku z tym organ podatkowy winien wykazać, jakie wpłacone kwoty przez płatnika zaliczył na poczet poszczególnych miesięcy. Uważa, że jeżeli zobowiązanie wygasło przez zapłatę, to nie może być mowy o odpowiedzialności płatnika.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 30 § 1 O.p. płatnik, który nie wykonał obowiązków określonych w art. 8, odpowiada za podatek niedobrany lub pobrany a niewpłacony. Jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi okoliczność, o której mowa w § 1, organ wydaje decyzję o odpowiedzialności płatnika, w której określa wysokość należności z tytułu niedobranego lub pobranego, a niewpłaconego podatku.
Jak wynika z akt sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. ustalił, że Zakład Wielobranżowy "[...]" sp. z o.o. jako płatnik złożył deklarację roczną o pobranych zaliczkach za 2013 r., 2014 i 2015 r. PIT-4R na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń z tytułu umów o pracę, zlecenia, o dzieło. Wykazał również w PIT-8AR za 2013 i 2014 zryczałtowany podatek dochodowy z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika. Płatnik jednak nie odprowadził wykazanych w deklaracji pobranych zaliczek w pełnej wysokości. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że zatrudnieni pracownicy na listach płac potwierdzili otrzymanie wynagrodzenia, ze wskazaniem, że zaliczka na podatek dochodowy została pobrana. Organ ustalił również, że spółka nie zapłaciła wykazanego w deklaracji rocznej o zryczałtowanym podatku dochodowym PIT-8AR za 2013 i 2014 r. wykazanego podatku. W związku z powyższym po stronie organu podatkowego powstał obowiązek wydania decyzji, o której mowa w art. 30 § 4 O.p. Należy podkreślić, że samo stwierdzenie przez organ, że całość lub część kwoty podatku nie wpłynęła w terminie, jest wystarczającą podstawą do wydania decyzji, o której mowa w art. 30 § 4 O.p. Zaistnienie jednego z ww. przypadków (niepobranie lub niewpłacenie podatku) skutkuje tym, że organ podatkowy obowiązany jest do wydania decyzji o odpowiedzialności płatnika, nie mając prawnej możliwości odstąpienia od wydania przedmiotowej decyzji. Tym samym konsekwencją ustaleń organu podatkowego jest decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z [...] lutego 2018 r., utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją, w której określono wysokość należności z tytułu pobranego a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za grudzień 2013 r., za miesiące: od maja do grudnia 2014 r. oraz styczeń, czerwiec i lipiec 2015 r. oraz pobranego a niewpłaconego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za październik 2013 r. , marzec, czerwiec, lipiec, wrzesień, październik i listopad 2014 r. i orzeczono odpowiedzialność podatkową płatnika.
W skardze strona podnosi, że decyzja organu narusza art. 210 § 1 pkt 6 oraz 210 § 4 O.p., ponieważ nie wskazuje sposobu zaliczenia poszczególnych wpłat na poczet należności. Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji w poszczególnych tabelach zawarte są zestawienia danych wynikających ze złożonych deklaracji ze wskazaniem wpłat (również w wyniku prowadzonej egzekucji) na poczet zaliczek. W ten sposób organ wskazał na wysokość zaległości podatkowych za poszczególne miesiące roku 2013, 2014 i 2015., za które odpowiada płatnik Dane wskazane w tabelach zawarte w uzasadnieniu decyzji nie zostały przez stronę skarżącą w żaden sposób podważone, tym samym określenie wysokości zaległości podatkowych przez organ należy uznać za prawidłowe.
Skarżąca podniosła również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez zaniechanie zbadania przesłanek wyłączających odpowiedzialność płatnika za zobowiązania podatkowe. Zgodnie z art. 30 § 5 O.p. przepisów o odpowiedzialności płatnika nie stosuje się, jeżeli odrębne przepisy stanowią inaczej albo jeżeli podatek nie został pobrany z winy podatnika. Oznacza to, że płatnik nie ponosi odpowiedzialności wówczas, gdy podatek nie został pobrany i to z winy samego podatnika. W takim przypadku organ jest zobowiązany do wydania decyzji jedynie o odpowiedzialności podatnika.
Na marginesie należy jedynie wskazać, że "winę" podatnika należy rozumieć jako wszelkie przyczyny leżące po stronie podatnika (jego działania lub zaniechania, np. podanie płatnikowi nieprawdziwych informacji lub niedostarczenie wymaganych danych) i wpływające na zachowanie się płatnika, niekoniecznie zawinione w rozumieniu przepisów prawa cywilnego lub karnego. Te okoliczności winny zostać wskazane przez stronę w postępowaniu.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie ma podstaw do zastosowania wyłączenia z art. 30 § 5 O.p Zgodnie z zebranym materiałem dowodowym spółka obliczyła i pobrała przedmiotowe zaliczki, jednakże nie odprowadziła ich we właściwej kwocie na rachunek Naczelnika Urzędu Skarbowego. Pobranie przez płatnika zaliczek wyłącza odpowiedzialność podatnika. Spółka ani w odwołaniu ani w skardze (która w zasadzie była powtórzeniem zarzutów podniesionych w odwołaniu) nie podważyła ustaleń organu w tym zakresie.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło