I SA/Po 740/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w dniu [...] listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi X. X. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r.; postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. X. X. (zwana dalej: skarżąca) wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2018 r. [przyp. Sądu – omyłkowo skarżąca wskazała [...] lipca 2018 r.] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. Ustanowiony dla skarżącej pełnomocnik z urzędu pismem z dnia [...] listopada 2018 r. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, iż wykonanie decyzji skutkować będzie niebezpieczeństwom wyrządzenia skarżącej znacznej szkody. Pełnomocnik wskazał bowiem, że skarżąca jest osoba bezrobotną i matką samotnie wychowującą małoletnie dziecko. Miesięczny dochód skarżącej wynosi [...] zł, a kwota pozostała skarżącej po odliczeniu stałych wydatków to [...] zł. Pełnomocnik wywodził także, że skarżąca korzysta z pomocy społecznej w postaci zasiłku rodzinnego na małoletnie dziecko do lat 5 oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Została również – z uwagi na niskie dochody – zwolniona z kosztów sądowych i została jej przyznana pomoc radcy prawego. W ocenie pełnomocnika wykonanie zaskarżonej decyzji pozbawi skarżącą środków utrzymania, co – w świetle orzecznictwa sądowego – uznać należy za okoliczność uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie pełnomocnika zachodzą zatem obie przesłanki wstrzymania wykonania decyzji w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 roku, poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przywołany przepis wskazuje, że wstrzymanie wykonania aktu dopuszczalne jest, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że w okolicznościach konkretnej sprawy można zakładać, spodziewać się zaistnienia takiej sytuacji o jakiej mowa w przepisie. Ocena możliwości wystąpienia tego niebezpieczeństwa nie może być przez Sąd dokonywana bez odwołania się do konkretnych okoliczności, odpowiednio potwierdzonych przez wnioskodawcę dowodami. Jeżeli bowiem podatnik twierdzi, że wykonanie decyzji polegającej na obowiązku zapłaty kwoty pieniężnej skutkować będzie powstaniem szkody, to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie tego, że środki pieniężne niezbędne do zapłaty należności publicznoprawnej przekraczają możliwości płatnicze podatnika i doprowadzą np. do utraty możliwości zaspakajania potrzeb podatnika i jego rodziny. W złożonym wniosku skarżąca, działająca przez pełnomocnika, wykazała zaistnienia okoliczności świadczących o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Bez wątpienia bowiem sytuacja finansowa strony wnioskującej o tę ochronę rzutuje na ocenę ewentualnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. W sytuacji, gdy stan majątkowy strony jest tego typu, że uzasadnia pomoc materialną Skarbu Państwa (w postaci zwolnienia od kosztów sądowych), można ze znacznym prawdopodobieństwem uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji pozbawi skarżącą środków utrzymania, zwłaszcza gdy uwzględni się wartość egzekwowanej należności. Taka sytuacja postrzegana jest w orzecznictwie jako (potencjalna) szkoda uzasadniająca wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. postanowienie NSA z 26 marca 2010 r., II FZ 51/10, postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 4 września 2018 r. sygn. I SA/Sz 483/18, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Na Sądzie spoczywa obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny okoliczności nie tylko wskazanych we wniosku, ale także okoliczności możliwych do ustalenia na podstawie akt sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt II FZ 497/12, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że z okoliczności sprawy wynika, iż sytuacja majątkowa skarżącej nie pozwala jej na uregulowanie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w kwocie [...]zł. Twierdzenia strony w tym zakresie są poparte znajdującymi się w aktach sprawy dokumentami dołączonymi do wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie których, postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z dokumentacji tej wynika, że skarżąca będąca osobą bezrobotną samotnie wychowuje małoletniego syna. Nie zadeklarowała żadnego dochodu do opodatkowania za 2017 r.. Łączny dochód skarżącej wynosi [...] zł, a średnia miesięczna wydatków to kwota [...]zł. Do dyspozycji strony miesięcznie pozostaje średnio kwota [...]zł, z której skarżąca musi sfinansować swoje potrzeby życiowe jak również potrzeby jej małoletniego dziecka. Trudna sytuacja skarżącej znajduje ponadto potwierdzenie w decyzji Miasta i Gminy S. z [...] października 2017 r., przyznającej jej zasiłek rodzinny na dziecko do lat 5 oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Z przedłożonych dokumentów oraz wyjaśnień wynika, że strona nie osiągnęła zarówno w 2017 jak i 2016 r. żadnych dochodów podlegających opodatkowaniu. Od [...] listopada 2017 r. jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna. Poza nieruchomością zabudowaną domem nie dysponuje wartościowym majątkiem, który mógłby stanowić realne źródło finansowania kosztów związanych z niniejszą sprawą. Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o art. 64 § 3 w zw. z art. 134 Ppsa, z urzędu na podstawie akt sądowych przeanalizował okoliczności faktyczne, mogące mieć znaczenie dla rozpoznania wniosku o wstrzymanie, tj. okoliczności przedstawione we wniosku o przyznanie prawa pomocy pomimo, że inne są przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a inne przyznania prawa pomocy. Dokonując oceny niebezpieczeństwa wystąpienia negatywnych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 Ppsa, Sąd miał więc na uwadze sytuację materialną wnioskodawczyni przedstawioną we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz wniosku o przyznanie prawa pomocy i po przeanalizowaniu akt sprawy uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające udzielenie skarżącej ochrony tymczasowej. W aktach sprawy znajdują się bowiem dokumenty potwierdzające skomplikowaną sytuację materialną strony, którą Sąd uwzględnił przyznając jej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Niewątpliwie sytuacja finansowa skarżącej rzutuje również na ocenę ewentualnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym, w ocenie Sądu, wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpatrzeniem skargi może spowodować trudne do odwrócenia skutki. W związku z powyższym, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 Ppsa, orzeczono jak w sentencji.