I SA/Po 751/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-07-22

Skład orzekający: Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu kwoty dotacji jest uzasadnione ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w tym likwidacji stowarzyszenia?
Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżące stowarzyszenie uprawdopodobniło wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wykonanie decyzji o zwrocie dotacji może doprowadzić do nieodwracalnych skutków w postaci likwidacji stowarzyszenia, które prowadzi działalność statutową i znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, nie dysponując środkami na pokrycie kosztów postępowania ani na zwrot dotacji.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zwrocie kwoty dotacji. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji może doprowadzić do nieodwracalnych skutków, w tym likwidacji stowarzyszenia, ze względu na jego trudną sytuację materialną i brak środków na zwrot dotacji. Stowarzyszenie podkreśliło także społeczne znaczenie swojej działalności.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia "[...]" w [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kwoty dotacji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. W skardze z dnia [...] kwietnia 2015 r. strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dotacji przyznanej na realizację zadania publicznego pn. "Ta choroba jednak widzi i słyszy", jako niewykorzystanej w terminie oraz określenia daty, od której naliczane są odsetki za zwłokę. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że charakter decyzji powoduje, że skutki jej wykonania mogą być nieodwracalne (likwidacja Stowarzyszenia). Tym samym wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia jest uzasadniony. Skarżąca podkreśliła, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadnia jej charakter, a w przypadku jej wykonania będzie to rodziło skutki niemożliwe do odwrócenia. Zaznaczyła, że Stowarzyszenie jest instytucją wspierającą mieszkańców [...] i okolic w życiu w trzeźwości i likwidacja tego miejsca może doprowadzić do nieodwracalnych skutków społecznych. Do wniosku skarżąca załączyła dokumenty finansowe świadczące o tym, że nie może wykonać decyzji bowiem nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, ani na wykonanie zaskarżonej decyzji. Ponadto w ocenie skarżącej wykonanie decyzji od strony materialnej sprowadza się do konieczności pozyskania dodatkowych środków, których strona nie posiada. Niewielki majątek skarżącej, w postaci sprzętu sportowego, został nabyty między innymi właśnie ze środków publicznych, otrzymanych w ramach dotacji, co, biorąc pod uwagę niniejszy spór, sprowadzałoby wykonanie decyzji do spieniężenia sprzętu sportowego zakupionego ze środków publicznych na realizację zadania publicznego, aby przedmiotową dotację zwrócić. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], odpowiadając na skargę, nie ustosunkowało się do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm. – dalej: "P.p.s.a") sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności administracyjnej, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest zaistnienie okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W doktrynie i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, iż niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter zamknięty, inne okoliczności (np. sporny charakter należności) nie mogą być brane pod uwagę. Wskazane wyżej przesłanki należy rozumieć w ten sposób, iż brak ochrony tymczasowej doprowadzi do powstania takiej szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por. J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" - Wyd. Prawnicze LexisNexis 2006, s. 190 i powołane tam orzecznictwo). Zaistnienie jednej z wymienionych przesłanek uzasadnia wstrzymanie zaskarżonego aktu, jednakże to wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Należy podkreślić, że Sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te nie podniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy na etapie rozpoznawania wniosku. Sąd ma obowiązek wziąć pod uwagę z urzędu wszystkie okoliczności decydujące o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności, a więc również te, które nie zostały powołane przez skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r. sygn. II OZ 155/05, postanowienie NSA z dnia 13 września 2005 r. w sprawie o sygn. akt II OZ 750/05, niepubl., WSA w Poznaniu w postanowieniu z dnia 22 sierpnia 2013 r., o sygn. akt I SA/Po 762/13, publ. na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu wnioskodawczyni uprawdopodobniła okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Za uprawdopodobniony należy uznać argument strony skarżącej, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowodować może nieodwracalne skutki w postaci likwidacji Stowarzyszenia. Sąd rozpoznając niniejszy wniosek wziął również pod uwagę okoliczności wskazane w złożonym w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy i przedłożonych kopii dokumentów, w tym statutu Stowarzyszenia, odpisów zeznań rocznych podatkowych za 2013 i 2014 r., raportu kasowego za ostatnie sześć miesięcy, wyciągu z rachunku bankowego, planu finansowego na 2015 r. Z podanych okoliczności wynika, że skarżąca jest w trudnej sytuacji materialnej, gdyż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżąca wskazała, że działa wyłącznie w celach statutowych i nie dysponuje środkami, które mogłaby swobodnie wydać na koszty sądowe. Poza tym, jako organizacja pożytku publicznego, wszystkie środki zgromadzone ze składek członkowskich musi przeznaczać na utrzymanie lokalu, za którego opłaty ponosi na rzecz [...] w [...]. Ze sporządzonego na urzędowym formularzu w dniu [...] kwietnia 2015 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca utrzymuje się z darowizn i składek członków, które ledwo wystarczają na zapłacenie czynszu i opłat. Skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych wynosi [...], wartość środków trwałych wnioskodawcy według bilansu za ostatni rok [...], wysokość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu [...] zł, stan rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku ok. [...],- zł. Skarżąca podała, że opłaca czynsz w wysokości [...],- zł oraz ponosi opłaty za energię elektryczną w wysokości ok. [...] – [...],- zł. Do wniosku załączyła rachunek zysków i strat na dzień [...] grudnia 2014 r., bilans na dzień [...] grudnia 2014 r. Ponadto wyjaśniła, że w okresie od [...] stycznia 2015 r. do [...] kwietnia 2015 r. uzyskała przychody z działalności odpłatnej w wysokości [...],- zł. Koszty z tytułu realizacji zadań statutowych wyniosły w w/w okresie [...],- zł. Skarżąca podała, że nie prowadzi działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni podała, że nie zatrudnia pracowników. W 2015 r. Stowarzyszenie nie zawierało także żadnych umów cywilnoprawnych z wykonawcami będącymi osobami fizycznymi. Umowy takie były zawierane w 2014 r. wyłącznie na realizację zadań, na które Stowarzyszenie otrzymywało współfinansowanie ze środków publicznych. Ponadto z treści Statutu skarżącego Stowarzyszenia wynika, że cele jego działania nie są zarobkowe (§ 2 Statutu – k. 36 akt sądowych ). Z kolei celem działania Stowarzyszenia jest m.in. zapobieganie społecznemu wykluczeniu osób zagrożonych patologią społeczną oraz stworzenie warunków prowadzących do reintegracji i rehabilitacji społecznej (§ 7 pkt 3). Źródłami powstania majątku Stowarzyszenia są m.in. dotacje (§ 25). Natomiast ze znajdującej się w aktach administracyjnych umowy zawartej w dniu [...] września 2013 r. wynika, że Miasto [...] przekazało Stowarzyszeniu "[...]" środki finansowe na realizację zadania publicznego z obszaru przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym pn. "Ta choroba jednak widzi i słyszy" w wysokości [...] zł. W tej sytuacji należy za uprawdopodobniony uznać argument skarżącego Stowarzyszenia, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowodować może nawet zaprzestanie statutowej działalności. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, w sposób wystarczający wykazują, że spełnione zostały ustawowe przesłanki uzasadniające udzielenie skarżącej ochrony tymczasowej. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga kwestia, że postępowanie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji jest postępowaniem wpadkowym, w którym Sąd nie rozstrzyga o istocie sprawy. W postępowaniu tym Sąd nie bada prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawnych. Okoliczności te będą badane dopiero przy rozpoznawaniu skargi co do meritum, czego wyrazem będzie orzeczenie kończące postępowanie. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło