I SA/Po 834/13
WyrokWSA w Poznaniu2014-03-27
Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Katarzyna Nikodem, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprostowanie daty wykreślenia podatnika z rejestru VAT, wskazujące na to, że w momencie wystawienia faktur podatnik był czynnym podatnikiem, stanowi istotną nową okoliczność uzasadniającą wznowienie postępowania podatkowego i uchylenie ostatecznej decyzji odmawiającej prawa do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprostowanie daty wykreślenia podatnika z rejestru VAT, choć stanowiło nową okoliczność nieznaną organowi w momencie wydawania decyzji, nie było istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Podstawą odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego było bowiem stwierdzenie, że faktury nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji gospodarczych, a nie formalny brak rejestracji wystawcy faktur. Ponadto, sąd wskazał, że pierwotna decyzja opierała się na ustaleniach faktycznych potwierdzonych innym dowodem, a postępowanie wznowieniowe nie służy ponownemu badaniu stanu faktycznego.Stan faktyczny
Skarżący Z.C. wniósł o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za 2004 rok. Podstawą wniosku było twierdzenie, że organ podatkowy błędnie przyjął datę wykreślenia wystawcy faktur (M.C.) z rejestru VAT, co miało wpływ na ocenę rzeczywistości transakcji. Organ podatkowy odmówił uchylenia decyzji, uznając, że sprostowana data wykreślenia nie była istotna dla rozstrzygnięcia, które opierało się na fikcyjności transakcji. WSA w Poznaniu oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Dominik Mączyński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2014r. sprawy ze skargi ZC na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od kwietnia do grudnia 2004 roku. oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu decyzją z dnia [...] marca 2009 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] października 2008 r., nr [...], określającą Z.C. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2004 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiąc za miesiące: kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2004 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził niezasadność obniżenia przez podatnika podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "A" M.C., które nie zrealizowało czynności opodatkowanych wskazanych w tych dokumentach - tym samym uznano, że faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych operacji gospodarczych.
Powołując się na treść art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, art. 86 ust. 2 pkt 1 a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej w skrócie "ustawa o PTU") oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) i pkt 4 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług organ odwoławczy wskazał w decyzji, że podstawę obniżenia podatku należnego może stanowić jedynie faktura wystawiona przez podmiot będący podatnikiem podatku od towarów i usług, w związku ze zrealizowaniem przez niego czynności opodatkowanych. Każda faktura winna odzwierciedlać rzeczywiste nabycie towarów lub usług, co oznacza, że musi dokumentować wykonanie czynności przez jej wystawcę. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w sytuacji, gdy faktura odnosi się do czynności zrealizowanej przez podmiot niebędący jej wystawcą, brak jest możliwości do odliczenia podatku naliczonego z niej wynikającego, a sam fakt posiadania oryginału danego dokumentu nie przesądza o prawdziwości zdarzeń w nich stwierdzonych. Zauważono przy tym, że Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "A" M.C. z dniem [...] kwietnia 2004 r. zostało wykreślone z ewidencji podatników podatku od towarów i usług, co oznaczało dla organu, że od tego dnia M.C. był podmiotem nieuprawnionym do wystawiania faktur.
Na powyższą decyzję podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 533/09, Sąd oddalił skargę podatnika, stwierdzając, że wbrew zarzutom skargi organy podatkowe zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy oraz że nie dopatrzono się sprzeczności ustaleń organów podatkowych w zebranym materiale dowodowym. Zdaniem Sądu, z ustaleń zawartych w wynikach kontroli Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "A" M.C. oraz spółki z o.o. "B" jednoznacznie wynika, że cała sprzedaż oleju napędowego M.C. w analizowanym okresie była sprzedażą fikcyjną. M.C. nie dysponował magazynem na paliwa, nie posiadał decyzji Prezesa Regulacji Energetyki na obrót paliwami ciekłymi, wystawiał faktury, wraz z dowodami wpłaty gotówki, której faktycznie nie otrzymywał. Powyższy wyrok stał się prawomocny.
Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. Z.C. wniósł o wznowienie postępowania, w oparciu o przepis art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (dalej jako "Ordynacja podatkowa") oraz o uchylenie decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] marca 2009 r. i umorzenie postępowania w sprawie.
Uzasadniając powyższy wniosek, podatnik wskazał, że w postępowaniu zakończonym ww. decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu podnoszono, że M.C. został wykreślony z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dniem [...] kwietnia 2004 r. i od tej chwili był podmiotem nieuprawnionym do wystawiania faktur VAT. W rzeczywistości M.C. został wykreślony z powyższego rejestru z dniem [...] stycznia 2006 r. Zdaniem podatnika powyższe oznacza, że M.C., w momencie gdy zawierał z nim umowy, był czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, wykonywał czynności opodatkowane, a jedynie nie składał deklaracji podatkowych.
Z.C. zauważył ponadto, że nie jest prawdą, iż faktury wystawione przez M.C. oraz spółki z o. o. "B" nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie.
Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu uznał, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2009 r.
W opinii Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, wskazana przez stronę okoliczność dotycząca daty wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie spełnia wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Co prawda fakt sprostowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników podatku od towarów i usług z podanej pierwotnie - [...] kwietnia 2004 r. na datę [...] stycznia 2006 r. uznano za nową okoliczność, nieznaną organowi w momencie wydawania decyzji, jednakże, zważywszy na zgromadzone w sprawie pozostałe dowody, organ ten uznał ją za okoliczność nieistotną dla zapadłego rozstrzygnięcia.
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i kontynuowania wznowionego postępowania, a także uchylenia decyzji wymiarowych oraz umorzenie postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego, ponieważ w złożonej przez Z.C. deklaracji wysokość podatku oraz kwota zwrotu podatku była określona w prawidłowej wysokości. W opinii strony, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów: art. 120, 121 § 1, 122, 187 § 1, 188, 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a także art. 86 ustawy o PTU.
Strona podkreśliła w odwołaniu, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podniósł, iż okoliczność wskazana we wniosku o wznowienie jest co prawda nową okolicznością, istniejącą w dniu wydania decyzji i nieznaną organowi, który decyzję tę wydał, ale nie jest ona okolicznością istotną. Z kolei zdaniem Z.C., jest to niezgodne ze stanem faktycznym, ponieważ zarówno Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. jak i Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu powoływali się na to, że strona dokonywała transakcji z podmiotem wyrejestrowanym. Ponadto, jak podnosi odwołujący, w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu jak i Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. wskazywano, że M.C. został wykreślony z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dniem [...] kwietnia 2004 r. i od tej chwili był podmiotem nieuprawnionym do wystawiania faktur. W rzeczywistości natomiast M.C. został wykreślony z rejestru podatników podatku od towarów i usług dopiero z dniem [...] stycznia 2006 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej po rozpatrzeniu odwołania Z.C. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Po przeanalizowaniu całego materiału dowodowego sprawy organ podatkowy podniósł, że w przedmiotowej sprawie przesłanką wznowienia postępowania podatkowego jest wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję (art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej). Analizowany przepis wymaga kumulatywnego spełnienia następujących przestanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane.
Chociaż okoliczność sprostowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników jest nowa i nie była znana Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej w P. w momencie wydawania decyzji (a także Dyrektorowi Izby Skarbowej w Poznaniu), to nie oznacza, że nastąpiło spełnienie wszystkich przesłanek wskazanych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, dopuszczających możliwość wzruszenia ostatecznej decyzji. Jak wskazano powyżej nowe okoliczności lub nowe dowody muszą posiadać także cechę istotności, tzn. taką, która skutkuje zmianą rozstrzygnięcia.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, okoliczność wskazana przez Z.C. we wniosku o wznowienie postępowania, dotycząca sprostowania daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników nie posiada takiej cechy, tzn. nie jest ona istotna dla rozstrzygnięcia, które zapadło w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] października 2008 r. Powyższa decyzja wydana bowiem została z tego względu, że Z.C. zawyżył podatek naliczony obniżający podatek należny, ponieważ uwzględnił kwoty tego podatku ujęte w fakturach wystawionych przez M.C.. Podstawę prawną podjętego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. rozstrzygnięcia zawartego w ww. decyzji wydanej wobec Z.C. stanowiły m.in. przepisy § 14 ust. 2 pkt 4 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którymi w przypadku, gdy wystawiono faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane - faktury te i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Według organów podatkowych faktury nie odzwierciedlały faktycznych transakcji pomiędzy wystawcą faktur - M.C., a ich nabywcą - Z.C., co znajdowało potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Z materiału dowodowego wynikało jednoznacznie, że M.C. nie dokonywał rzeczywistego obrotu paliwami płynnymi, a jego działalność ograniczała się do wystawiania fikcyjnych faktur oraz dowodów potwierdzających fikcyjne płatności.
W świetle powyższego, fakt sprostowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników podatku od towarów i usług trudno uznać za dowód istotny, mający w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych, tj.: uznania, że faktury wystawiane przez M.C. nie dokumentowały rzeczywistych transakcji gospodarczych. Tym samym brak było podstaw, w trybie wznowienia postępowania, do dokonywania analizy spornych faktur wystawianych przez M.C., pod kątem możliwości obniżenia przez Z.C. kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego. W kontekście powyższego Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu nie uznał przesłanki wskazanej przez podatnika we wniosku o wznowienie postępowania za istotną i powodującą konieczność zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2009 r.
Z.C., nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania podług norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Z.C. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a mianowicie:
1. przepisów art. 120, 121 § 1, 122, 187 § 1, 188, 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej;
2. przepisów art. 86 ustawy o PTU, zgodnie z którym w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
W uzasadnieniu przedmiotowej skargi podniesiono, że zarówno Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej jak i Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu powoływali się na to, że skarżący dokonywał transakcji z podmiotem wyrejestrowanym. Co więcej, w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu oraz decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. podnoszono, że M.C. został wykreślony z rejestru podatników od towarów i usług z dniem [...] kwietnia 2004 r. i od tej chwili był podmiotem nieuprawnionym do wystawiania faktur. W rzeczywistości natomiast M.C. został wykreślony z rejestru podatników od towarów i usług dopiero z dniem [...] stycznia 2006 r. Zatem nieuznanie za istotną okoliczność faktu, że w dniach kiedy skarżący kupował paliwo od M.C. figurował on w ewidencji podatkowej jako czynny podatnik, w sytuacji gdy w uzasadnieniu decyzji podkreślano tyle razy, iż został on wykreślony z ewidencji w 2004 r. - jest sprzeczne z zasadami logiki oraz orzecznictwem sądowym.
Skarżący zadał następnie pytanie, w jaki sposób można uznać za nieistotny fakt dotyczący daty wykreślenia z ewidencji, skoro rozstrzygnięcie organów podatkowych opierało się przede wszystkim na tej okoliczności. Istotność oznacza bowiem, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Teza, że faktury nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a w konsekwencji skarżący nie ma prawa zaliczyć podatku wynikającego z tych faktur do podatku naliczonego, była oparta na tym, że w momencie gdy od M.C. strona kupowała paliwo - nie był on czynnym podatnikiem (był wykreślony z ewidencji). W rzeczywistości w tym czasie M.C. był jednak czynnym podatnikiem, a wykreślenie z ewidencji nastąpiło dopiero w 2006 r., pierwotnie z datą 2006 r., a następnie sprostowaną na 2004 r. Bezspornym jest w związku z tym, że w 2004 r. skarżący nie mógł wiedzieć, że nie prowadzi on działalności. Istotne przy tym jest to, że prowadzenie działalności gospodarczej przez M.C. potwierdzili telefonicznie w 2004 i 2005 r. (na telefoniczne zapytanie strony) pracownicy Urzędu Skarbowego w G. Co najistotniejsze, wykreślenia dokonano dopiero po rozpoczęciu kontroli firmy "A" ([...] stycznia 2006 r.) przez UKS i to po tym, gdy firma ta wykazała, iż w każdym miesiącu z okresu od kwietnia 2004 r. do marca 2005 r., wykonywała czynności opodatkowane.
Skarżący zaznaczył również, że konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji ma szersze podstawy, ponieważ ich uzasadnienie stoi w jaskrawej sprzeczności ze stanem faktycznym i prawnym. Nie jest bowiem prawdą, że faktury wystawione przez PHU A oraz B sp. z o.o. nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Obrót towarem udokumentowany tymi fakturami jest zdarzeniem gospodarczym o skutkach podatkowych. Fakt ten potwierdzają nie tylko liczni świadkowie, ale również Naczelnik Urzędu Skarbowego w P., który w decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], umarzającej postępowanie podatkowe - stwierdził m. in. iż brak jest obiektywnych okoliczności, które przemawiałyby za potwierdzeniem, że podatnik wiedział, że nabywa towar z nieujawnionego źródła, a otrzymywane faktury jedynie firmują ten obrót.
W odpowiedzi na powyższą skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o jej oddalenie.
W związku z powyższą odpowiedzią na skargę, Z.C. złożył pismo, w którym podsumował i podtrzymał dotychczasowe zarzuty.
W odpowiedzi na powyższe pismo procesowe, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podniósł, że skarżący nie wniósł żadnych nowych, istotnych dla sprawy dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do ewentualnej zmiany stanowiska organu podatkowego.
Ustosunkowując się do powyższego pisma, skarżący ponownie podtrzymał zarzuty skargi oraz wskazał, iż w dalszym ciągu nie odpowiedziano na zarzuty skargi odnośnie do naruszenia ogólnych zasad postepowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że z przepisu art. 243 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) wynika, że postanowienie o wznowieniu postępowania z przyczyn wskazanych we wniosku nie przesądza o wyniku wznowionego postępowania, lecz otwiera postępowanie rozpoznawcze przed właściwym organem co do zasadności istnienia którejś z przesłanek wyliczonych taksatywnie w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej oraz rozstrzygnięcia sprawy podatkowej uprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną, gdy organ ustali istnienie choćby jednej z podstaw wznowienia postępowania. Innymi słowy, art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej tylko otwiera procesowo możliwość ponownego materialnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, które następuje w trybie art. 245 tej ustawy (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2010 r., I FSK 1723/08, LexPolonica nr 2306295).
Wnosząc o wznowienie postępowania podatkowego skarżący, powołał się na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika natomiast, że organ podatkowy stwierdził brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie wznowieniowym, na które powoływał się skarżący. Należy stwierdzić, że ocena organu była w tym względzie uzasadniona, a postępowanie zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy zostało przeprowadzone zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej.
Podkreślenia wymaga fakt, iż wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji podatkowej, stąd postępowanie wznowieniowe toczy się w bardzo zawężonych ramach i – na co należy zwrócić szczególnie uwagę – przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.
Uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania, skarżący wskazał, że w postępowaniu zakończonym decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu podnoszono, że M.C. został wykreślony z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dniem [...] kwietnia 2004 r. i od tej chwili był podmiotem nieuprawnionym do wystawiania faktur VAT. W rzeczywistości – jak twierdzi skarżący – M.C. został wykreślony z powyższego rejestru z dniem [...] stycznia 2006 r. W tym zakresie skarżący powołał się na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] lutego 2006 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki poprzez zastąpienie daty wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dnia [...] stycznia 2006 r. na dzień [...] kwietnia 2004 r. Zdaniem skarżącego powyższe oznacza, że M.C., w momencie gdy zawierał z nim umowy, był czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, wykonywał czynności opodatkowane, a jedynie nie składał deklaracji podatkowych. Skarżący zauważył ponadto, że nie jest prawdą, iż faktury wystawione przez M.C. nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
W opinii Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, wskazana przez stronę okoliczność dotycząca daty wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie spełnia wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Co prawda fakt sprostowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników podatku od towarów i usług z podanej pierwotnie - [...] stycznia 2006 r. na datę [...] kwietnia 2004 r. uznano za nową okoliczność, nieznaną organowi w momencie wydawania decyzji, jednakże, zważywszy na zgromadzone w sprawie pozostałe dowody, organ ten uznał ją za okoliczność nieistotną dla zapadłego rozstrzygnięcia. Według organu podatkowego faktury, na podstawie których odmówiono prawa do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony nie odzwierciedlały faktycznych transakcji pomiędzy wystawcą faktur - M.C., a ich nabywcą - Z.C., co znajdowało potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Z materiału dowodowego wynikało jednoznacznie, że M.C. nie dokonywał rzeczywistego obrotu paliwami płynnymi, a jego działalność ograniczała się do wystawiania fikcyjnych faktur oraz dowodów potwierdzających fikcyjne płatności. W świetle powyższego, fakt sprostowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. daty wykreślenia M.C. z ewidencji podatników podatku od towarów i usług trudno uznać za dowód istotny, mający w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych, tj.: uznania, że faktury wystawiane przez M.C. nie dokumentowały rzeczywistych transakcji gospodarczych. Tym samym – w ocenie organu podatkowego – brak było podstaw, w trybie wznowienia postępowania, do dokonywania analizy spornych faktur wystawianych przez M.C., pod kątem możliwości obniżenia przez Z.C. kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego.
Przedstawione powyżej stanowisko organu podatkowego zasługuje na aprobatę. Podkreślić należy, że bezspornym jest, iż dowód, który stanowił podstawę wniosku o wznowienie postępowania, tj. znajdujące się w aktach sprawy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] lutego 2006 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki poprzez zastąpienie daty wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dnia [...] stycznia 2006 r. na dzień [...] kwietnia 2004 r. jest nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji nieznanym organowi, który wydał decyzję. Trafnie jednak ocenił organ podatkowy, że dowód nie jest dowodem istotnym w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Przede wszystkim, wydając decyzję, której uchylenia w trybie wznowieniowym domaga się skarżący organ podatkowy powołał datę wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług zgodną z treścią powołanego przez skarżącego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. Fakt zatem, że organ nie dysponował tym postanowieniem w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji wymiarowej nie może mieć istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż potwierdza jedynie ustalenia faktyczne przyjęte przez organ podatkowy w ostatecznej decyzji. Z treści wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, jak i późniejszych pism procesowych, należy jednak wnioskować, że skarżący zarzuca powołanemu powyżej postanowieniu brak zasadności i tym samym wadliwość. Zarzut tego rodzaju nie może zostać skutecznie podniesiony w toku postępowania wznowieniowego. Konstatacja ta wynika z uzasadnienia wniosku o wznowienie postępowania, w którym skarżący stwierdza, że organ podając jako przyczynę "oczywistą omyłkę" nie wskazał, dlaczego omyłka była oczywista. Bez względu jednak na przyczyny wydania spornego postanowienia, fakt, że organ podatkowy nie dysponował tym dowodem w toku postępowania wymiarowego nie uzasadnia uchylenia decyzji ostatecznej, w szczególności w sytuacji gdy z postanowienia tego wynikają okoliczności faktyczne ustalone przez organ na podstawie innego dowodu, tj. pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] stycznia 2008 r. oba te dowody potwierdzają trafność dokonanych przez organ ustaleń faktycznych.
Ponadto należy podkreślić, że data wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie miała wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej, której uchylenia domaga się skarżący. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ podatkowy odmówił obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z faktur wystawionych przez M.C. nie z powodu formalnego braku rejestracji tego podmiotu na potrzeby podatku od towarów i usług, lecz z uwagi na wykazanie, że faktury te nie odzwierciedlały przebiegu zdarzeń w nich wskazanych. W uzasadnieniu ostatecznej decyzji wymiarowej Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wyjaśnił, że cała sprzedaż oleju napędowego firmy "A" i Spółki "B", w imieniu których faktury wystawiał M.C., była sprzedażą fikcyjną, polegającą na wystawianiu faktur bez wydania towaru. Za wystawione faktury VAT, dokumentujące fikcyjną sprzedaż oleju napędowego M.C. pobierał wynagrodzenie. W konsekwencji organ podatkowy doszedł do wniosku, że cała sprzedaż oleju napędowego M.C. w analizowanym okresie była sprzedażą fikcyjną. Wyżej wymieniony nie dysponował magazynem na paliwa, nie posiadał decyzji Prezesa Regulacji Energetyki zezwalającej na obrót paliwami ciekłymi, wystawiał faktury wraz z dowodami wpłaty gotówki, której faktycznie nie otrzymywał. Od odbiorców faktur, w tym od Z.C., otrzymywał wynagrodzenie w wysokości [...] grosze za 1 litr oleju. Przy zapłacie w formie przelewu na rachunek bankowy M.C. dokonywał wypłaty tychże środków, a następnie zwracał je wpłacającemu (odbiorcy faktur).
Z przytoczonego fragmentu uzasadnienia ostatecznej decyzji wymiarowej wynika, że fakt wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie przesądził o treści rozstrzygnięcia podatkowego, lecz organ podatkowy zgromadził materiał dowodowy, z którego wynikało, że czynności stwierdzone fakturami wystawionymi przez M.C. nie miały miejsca. Prawidłowość dokonanej wówczas oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego potwierdzona została prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2009 r., I SA/Po 533/09 (wyrok dostępny w bazie orzeczeń NSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia, stwierdzić należy, że trafnie ocenił organ podatkowy, że powołany przez skarżącego dowód w postaci postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] lutego 2006 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki poprzez zastąpienie daty wykreślenia M.C. z rejestru podatników podatku od towarów i usług z dnia [...] stycznia 2006 r. na dzień [...] kwietnia 2004 r. jest wprawdzie nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji nieznanym organowi, który wydał decyzję, lecz nie spełniającym przesłanki istotności, co uzasadnia dokonaną przez organ odmowę uchylenia po wznowieniu decyzji ostatecznej.
Na uwzględnienie nie zasługuje także argumentacja wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, w której skarżący kwestionuje trafność ustaleń organów podatkowych zawartych w uzasadnieniu tej decyzji. Jak słusznie podnosi organ podatkowy skarżący nie przedstawił w tym zakresie żadnych nowych i istotnych okoliczności bądź dowodów, a ponadto postępowanie wznowieniowe nie służy rozpoznaniu sprawy na nowo, a w szczególności dokonaniu ponownych ustaleń faktycznych.
Z tych powodów nie znajdują uzasadnienia podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 120, 121 § 1, 122, 187 § 1, 188, 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy prowadził postępowanie wznowieniowe zgodnie z zasadą praworządności, zaufania do organów podatkowych i podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją. Dokonał prawidłowej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów i trafnie ocenił, że nie zaistniały przesłanki do uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu określone w art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji organ podatkowy nie uchybił art. 86 ustawy o ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.), w zakresie w jakim organ uznał, że sporne faktury wystawione przez M.C. nie stanowią podstawy do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony.
Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia oraz stwierdzając brak uchybienia przez zaskarżoną decyzję normom prawa procesowego i materialnego, także w zakresie nie objętym skargą, w ocenie Sądu, nie zachodzą okoliczności uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu.
Z tych powodów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło