I SA/Po 853/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska(spr.) Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont as.sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi A.O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2001 r. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach o d d a l a s k a r g ę /-/K.Pawlicki /-/S.Zapalska /-/Wł.Zygmont Drugi Urząd Skarbowy postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002r. wszczął z urzędu postępowanie w zakresie uzyskanych przychodów oraz poniesionych wydatków w 2001 r. przez podatnika A.O.. W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu [...] r. wydał decyzję w której ustalił A.O. zryczałtowany podatek dochodowy za 2001 r. w kwocie [...] zł od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Na podstawie zgromadzonego materiału organ ustalił, że podatnik poniósł wydatki w łącznej kwocie [...] zł, natomiast dochody w 2001 r., łącznie z oszczędnościami zgromadzonymi wcześniej wyniosły [...] zł. Różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a ujawnionymi dochodami wyniosła [...]zł i stanowiła podstawę do uznania przez organ I instancji za przychód nie mający pokrycia w ujawnionych źródłach. Od powyższej decyzji odwołał się A.O. do Dyrektora Izby Skarbowej , który decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że wyjaśnienia wymaga darowizna przekazana synowi A. przez rodziców, w szczególności jaka była zdolność finansowa rodziców, jaki cel darowizny i na co została zużytkowana. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego powołuje art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustalił A.O. zryczałtowany podatek dochodowy za 2001 r. w kwocie [...] zł. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W uzasadnieniu decyzji Naczelnik ustalił, i podkreślił, że podatnik w 2001r. poniósł wydatki w łącznej kwocie [...] zł na które składają się: 1. [...] zł - na nabycie aktem notarialnym, repertorium A, numer [...] z dnia [...] 2001 r. nieruchomości o obszarze [...] ha zabudowanej budynkiem mieszkalnym parterowym o powierzchni [...] m2 w stanie surowym zamkniętym położonej we wsi T. , gmina O., 2. [...]zł - na opłaty dodatkowe związane z zakupem w/w nieruchomości (podatek od czynności cywilno-prawnych, wynagrodzenie notariusza, podatek od towarów i usług oraz oplata sądowa), 3. [...]zł - na zakup samochodu osobowego marki [...] (rok produkcji 2000), 4. [...]zł - na zakup samochodu marki [...] (rok produkcji 1999), 5. [...] zł - na zapłacenie podatku od spadków i darowizn od otrzymanej darowizny (grunt). Podatnik posiadał środki znajdujące pokrycie w mieniu zgromadzonym w 2001 r. w wysokości [...] zł, oraz w latach poprzednich w wysokości [...] zł. Kwoty te wynikają z wynagrodzenia za pracę ze stosunku pracy, z pracy sezonowej, z działalności gospodarczej, z najmu, polisy posagowej, odsetek od wkładów terminowych zgromadzonych na rachunku bankowym, z darowizn od najbliższej rodziny, z obrotu dewizami oraz sprzedaży ruchomości. Zdaniem organu I instancji różnica pomiędzy dochodami z jawnych źródeł, a wydatkami wynosi [...] zł i nie stanowi dochodu mającego pokrycie w ujawnionych źródłach o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z 26 lipca 1991 r. (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) i podlega opodatkowaniu zgodnie z art. 20 ust. 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 cytowanej ustawy. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik zarzuca błędne przyjęcie i nie danie wiary, iż uzyskiwał dochody z handlu dewizami. Ponadto wyjaśnia, że [...] zł pożyczył od K.D. , która jest od 2002 roku jego żoną oraz [...] zł od R.D. brata żony. W konsekwencji domagał się uchylenia decyzji organu I instancji. Wniesione odwołanie nie zostało uwzględnione i Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyraża pogląd, że podatnik nie przedłożył żadnych dowodów na okoliczność zajmowania się obrotem dewiz w szczególności środków i pokwitowań sprzedaży dewiz w kantorach i uzyskiwanie z tego tytułu dochodów. W protokole z dnia [...] czerwca podatnik wskazał rok 1995 jako początek tej działalności, natomiast w wyjaśnieniu z dnia [...] lipca 2002 r. podał rok 1993. Odnośnie pożyczek od K.D. i R.D. organ podkreślił, że nie daje wiary, iż podatnik otrzymał pożyczki, ponieważ w swoich wcześniejszych zeznaniach tej okoliczności nie podnosił. Na decyzję organu II instancji A.O. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę i podobnie jak w odwołaniu domagał się uwzględnienia, że zaciągnął pożyczki od osób prywatnych K.D. i R.D. oraz, że zajmował się obrotem dewiz. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej nie znajduje podstaw do zmiany swego stanowiska i wnosi o oddalenie skargi, oraz dodatkowo podnosi, że skarżący nie zapłacił podatku od czynności cywilnoprawnych oraz zawartych pożyczek, a nie złożenie deklaracji PCC1 świadczy o tym, że nie otrzyma ł tych pożyczek. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrole zaskarżonych decyzji wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania i to nie tylko samej decyzji, ale także procesowania organu przed jej wydaniem. Przedmiotem niniejszej sprawy jest opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów osiągniętych przez skarżącego w 2001 r. z nieujawnionych źródeł. Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm.) za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 uważa się przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzące ze źródeł nie ujawnionych. Według art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartość nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącymi z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Z kolei w myśl art. 30 ust. 1 pkt 7 powyższej ustawy podatek od dochodów ustala się w wysokości 75 % dochodu. Wysokość ustalonego w zaskarżonej decyzji podatku tj. [...]zł jest zgodnie z cytowanym powyżej przepisem, ponieważ w myśl art. 5 Ordynacji podatkowej ustawie z 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) zobowiązanie podatkowe wynika z obowiązku podatkowego określonego ustawą i nie może być oparte na domniemaniach i wykładni rozszerzającej. W orzecznictwie Sądów administracyjnych prezentowana jest zasada, że ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne. Zgodnie z tezą zawartą w wyroku NSA z dnia 30 listopada 2000 r. III SA 1939/99), którą Sąd w pełni podziela "Organy podatkowe mają obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Nie oznacza to jednaj, aby obowiązek poszukiwania dowodów ciążył tylko na organie podatkowym, bowiem strona w swym dobrze rozumianym interesie powinna wykazać dbałość o przedstawienie stosownych środków dowodowych. W postępowaniu administracyjnym również obowiązuje zasada, że ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne". Na podstawie zebranego w sprawie obszernego materiału dowodowego nie budzą wątpliwości ustalenia organów, że skarżący poniósł wydatki w wysokości [...]zł, a osiągnął dochód mający pokrycie w ujawnionych źródłach w 2001 r. w wysokości [...] zł oraz w latach poprzednich w wysokości [...]zł, co daje łącznie kwotę [...]zł. Dochód nie mający pokrycia w ujawnionych źródłach wynosi [...]zł. Skarżący domagał się uwzględnienia i ustalenia, że różnice pomiędzy dochodami z jawnych źródeł, a wydatkami pokrywają pożyczki przekazane mu od K.D. (obecnej od 2002 r. żony) w kwocie [...]zł i od R.D. (obecnie szwagra) w kwocie [...]zł Również argumentował, że uzyskiwał dochody z handlu dewizami. Kwestią sporną jest wiarygodność umów pożyczek zawartych [...] października 2001 r., a przedłożonych przez skarżącego dopiero w dniu [...] kwietnia 2004 r. już po wydaniu pierwszej decyzji z [...]r. i po ponownym rozpoznaniu sprawy, tj. po wydaniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu [...]r. Organ II instancji nie uznał, że podatnik uzyskiwał dochody z handlu dewizami, ponieważ składane przez niego wyjaśnienia różnią się co do okresu zajmowania się handlem dewizami. Ponadto podatnik nie wskazał żadnych dowodów na poparcie stwierdzenia o handlu dewizami, co w dacie Sądu jest słuszne i zgodne z przytoczoną powyżej tezą zawartą w wyroku NSA z 30 listopada 2000 r. Również odnośnie pożyczek ustalenia organu II instancji zdaniem Sądu nie budzą żadnych wątpliwości, a to w świetle złożonych wyjaśnień przez podatnika do protokołu z [...]czerwca 2003 r. gdzie oświadczył, że poza darowiznami wykazanymi w toku postępowania nie otrzymał żadnych innych darowizn, nie brał pożyczek i kredytów. Ponadto A.O. nie złożył w Urzędzie Skarbowym deklaracji w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych PCC1 i nie dokonał wpłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, a fakt pożyczek ujawnił dopiero [...] kwietnia 2004 r. już po wydanych decyzjach przez organ i instancji. Należy podkreślić, że art. 194 Ordynacji podatkowej nadaje szczególna wagę dokumentom urzędowym i przypisuje im większą moc dowodową niż dokumentom prywatnym, jeżeli wydał je kompetentny organ w przewidzianej prawem formie. Dokumentom prywatnym nie przysługuje żadna szczególna moc dowodowa, a dokument taki stanowi jedynie dowód, że osoby, które go podpisały złożyły zawarte w nim oświadczenie. Organ II instancji miał więc podstawy do uznania i niedania wiary, że podatnik otrzymał pożyczki od przyszłej żony i szwagra. W świetle powyższego skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarzut wadliwego względnie nie budzącego zaufania prowadzenie przez organy podatkowe postępowania dowodowego nie został poparty przez skarżącego konkretnymi faktami i jako gołosłowny nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji obszerne odpowiada wymogom zawartym w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej zarówno w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego. Uznając, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej dotycząca roku 2001 została wydana zgodnie z prawem, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny mi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). /-/K.Pawlicki /-/S.Zapalska /-/Wł.Zygmont LF