I SA/Po 941/09

WyrokWSA w Poznaniu2010-02-11

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Sylwia Zapalska, Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut wniesiony w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczący braku istnienia zobowiązania w momencie zajęcia rachunku bankowego, może być uznany za zasadny, jeśli wpłaty zostały dokonane po terminie, ale przed zajęciem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzut braku istnienia zobowiązania w momencie zajęcia rachunku bankowego nie był zasadny. Podstawą prawną były przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które stanowią, że stanowisko wierzyciela w kwestii istnienia obowiązku jest wiążące dla organu egzekucyjnego. W sytuacji, gdy wpłaty zostały dokonane po terminie, ale przed wystawieniem tytułów wykonawczych, wierzyciel miał prawo do wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na czynności egzekucyjne, w tym zajęcie rachunku bankowego, argumentując, że należności zostały zapłacone przed zajęciem, a zatem egzekucja dotyczyła nieistniejącego zobowiązania. Organ egzekucyjny wszczął postępowanie na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących podatku VAT za okres grudzień 2008 - luty 2009. Wpłaty zostały dokonane po terminach płatności, ale przed zajęciem rachunku. Organ pierwszej instancji nie uznał zarzutów, podobnie jak organ odwoławczy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz Sędziowie NSA Sylwia Zapalska WSA Karol Pawlicki (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2010 r. sprawy ze skargi B. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie nieuznania za zasadny zarzutu wniesionego w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych oddala skargę. /-/ K.Pawlicki /-/ M.Jaśniewicz /-/ S.Zapalska Pismem z dnia [...] maja 2009r., nazwanym "skargą na czynności egzekucyjne", B. F. złożył skargę na czynności egzekucyjne podjęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – W., wyrażone poprzez zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego z dnia [...] maja 2009r. i doręczonego w dniu [...] maja 2009r. Skarżący zażądał cofnięcie zajęcia rachunku bankowego i zwrotu wszystkich poniesionych kosztów egzekucyjnych. Ponadto wskazał, że należności zostały zapłacone zanim organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku. W tej sytuacji – zdaniem strony – dokonano zajęcia rachunku w celu egzekucji nieistniejącego zobowiązania. Powyższe pismo zostało przesłane Naczelnikowi Urzędu Skarbowego P. – G. jako wierzyciela w celu ustosunkowania się do podniesionych zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009r. w/w organ, działając na podstawie art. 33 pkt 1 oraz art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. z 2005r. Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), wyraził stanowisko wierzyciela w przedmiotowej sprawie i nie uznał wniesionych przez zobowiązanego zarzutów. W uzasadnieniu wskazano, że wierzyciel po stwierdzeniu braków opłat w podatku od towarów i usług za grudzień 2008r. oraz styczeń i luty 2009r., podjął czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych poprzez wystawienie w dniu 16 kwietnia 2009r. tytułów wykonawczych i skierowanie ich do właściwego organu. Z kolei organ egzekucyjny – Naczelnik Urzędu Skarbowego P. – W. wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych za okresy: - grudzień 2008r., do zapłaty [...]zł z terminem płatności [...] stycznia 2009r. Wpłata w dniu [...] maja 2009r. w wysokości [...]zł. Wystawiono postanowienie z [...] maja 2009r. o zaliczeniu wpłaty. - styczeń 2009r., do zapłaty [....]zł z terminem płatności [...] lutego 2009r. Wpłata w dniu [...] kwietnia 2009r. w wysokości [...]zł. Wystawiono postanowienie z [...] maja 2009r. o zaliczeniu wpłaty. - luty 2009r., do zapłaty [...]zł z terminem płatności [...] marca 2009r. Wpłata w dniu [...] kwietnia 2009r. w wysokości [...]zł. Wystawiono postanowienie z [...] maja 2009r. o zaliczeniu wpłaty. Zdaniem organu w niniejszej sprawie ustalono, iż zobowiązany nie dokonał w terminach wpłat określonych w przepisach prawa, co oznaczało niewykonanie obowiązku przez zobowiązanego i skutkowało wystawieniem przez wierzyciela tytułów wykonawczych. Wniesione zarzuty nie mogą być uznane ponieważ na dzień wystawienia tytułów istniał obowiązek, który podlegał zaspokojeniu, a organ egzekucyjny był zobowiązany do prowadzenia postępowanie egzekucyjnego. W zażaleniu z dnia [...] lipca 2009r. B. F. wniósł o uchylenie postanowienia z [...] czerwca 2009r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania względnie o zmianę postanowienia i orzeczenia o obowiązku zwrotu niesłusznie pobranych kwot, w tym kosztów egzekucyjnych, oraz wypłatę odsetek. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009r. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, że przedstawione przez stronę zarzuty z wyłączeniem zarzutu "wykonania obowiązku" odbiegają od przypadków wskazanych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zarzuty te dotyczą głównie pracy organu egzekucyjnego a nie wierzyciela. Z kolei odnosząc się do podniesionego w sprawie zarzutu, organ odwoławczy stwierdził, że na dzień 16 kwietnia 2009r., w którym wystawiono tytuły wykonawcze, obowiązek objęty trzema tytułami wykonawczymi był wymagalny, a wpłaty dokonane po tej dacie zostały przez wierzyciela zaliczone zgodnie z art. 62 Ordynacji podatkowej. Z kolei z przedstawionego w postanowieniu z dnia 30 czerwca 2009r. zestawienia dokonanych wpłat wynika, że zobowiązany tylko częściowo i znacznie po terminie wywiązał się z obowiązku zapłaty należnego podatku. W skardze z dnia [...] września 2009r. B. F. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniu zarzucił naruszenie art. 27 § 1 oraz art. 64 § 8 i 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a ponadto art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy nie wyjaśnił istotnych elementów stanu faktycznego, a przede wszystkim nie odniósł się do podniesionych zarzutów. Jednocześnie skarżący przyznał, że w sporej części sformułowane przez niego zarzuty nie wypełniały wymogów zarzutów opisanych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Na żądanie Sądu organ odwoławczy uzupełnił akta sprawy przez nadesłanie tytułów wykonawczych z dnia [...] kwietnia 2009r. wraz z dowodami ich doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Odnośnie ustalonego w sprawie stanu faktycznego należy stwierdzić, że nie było sporu między stronami, że podatnik w ustawowych terminach nie uiścił należnego podatku od towarów i usług. Wobec powyższego w dniu [...] kwietnia 2009r. wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze, które wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego doręczono zobowiązanemu w dniu [...] maja 2009r. (k. 25 akt sądowych). Z kolei w piśmie z dnia [...] maja 2009r., nazwanym "skargą na czynności egzekucyjne" skarżący użył sformułowania, iż postępowaniu zarzuca istotne naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego poprzez prowadzenie czynności egzekucyjnych wobec braku zobowiązania. Jednocześnie strona nie wskazała żadnego przepisu prawa, który miał być naruszony przez organ egzekucyjny. W związku z tym, że w piśmie sformułowano zarzut, iż organ dokonał zajęcia rachunku bankowego celem egzekucji nieistniejącego już zobowiązania, organ uznał powyższe za zarzut w rozumieniu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Było to o tyle zasadne, że zarzut wniesiono w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego. W tej sytuacji organ egzekucyjny – stosownie do treści art. 34 w/w ustawy – obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela, które w zakresie m.in. wykonania bądź istnienia obowiązku jest dla organu wiążące. Tytuły wykonawcze (k. 20, 29 i 34 akt sądowych) jako podstawę prawną obowiązku wskazują art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, który stanowi, iż podatnicy są obowiązani bez wezwania do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek urzędu skarbowego. Jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia zobowiązany dokonał wpłat na konto urzędu w dniach [...] kwietnia i [...] maja 2009r. Dokonane wpłaty zostały zaliczone na należność i odsetki za zwłokę, o czym stanowią postanowienia z 11, 12 i 19 maja 2009r. (k. 11, 7 i 3 akt administracyjnych). Wobec powyższego niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż na dzień wystawienia tytułów wykonawczych organ podał właściwą kwotę należności głównej oraz odsetek. Zupełnie niezrozumiały jest z kolei zarzut naruszenia art. 64 w/w ustawy skoro przedmiotem skargi jest postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela w sprawie nieuznania za zasadny zarzut wniesiony w trakcie postępowania egzekucyjnego. W tym miejscu należy zauważyć, że skarżący w piśmie z dnia [...] maja 2009r. obok zarzutu nieistnienia obowiązku zażądał od organu egzekucyjnego cofnięcia zajęcia rachunku bankowego oraz zwrotu kosztów egzekucyjnych. Z kolei w zażaleniu wniósł o uchylenie postanowienia o oddaleniu zarzutów, ale w treści pisma podtrzymał żądanie zwrotu nadmiernych kosztów egzekucyjnych. W takim stanie sprawy skład orzekający doszedł do wniosku, iż skarżący prawdopodobnie chciał złożyć skargę na czynności egzekucyjne w trybie art. 54 w/w ustawy. Powyższe przypuszczenie znajduje potwierdzenie w skardze, gdzie skarżący przyznaje, że podniesione przez niego zarzuty w sporej części nie wypełniały wymogów zarzutów opisanych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wobec powyższego trudno żądać od organu egzekucyjnego, aby domyślał się jaki jest charakter pisma wnoszonego przez stronę, która prowadzi kancelarię radcy prawnego. W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). /-/K. Pawlicki /-/ M. Jaśniewicz /-/S. Zapalska kk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło