I SA/Po 944/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-03-18
Skład orzekający: Sylwester Marciniak, Jerzy Małecki, Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową, które nastąpiło po wydaniu decyzji odmawiającej zwrotu podatku od towarów i usług, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 lub 7 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową, które nastąpiło po wydaniu decyzji odmawiającej zwrotu podatku od towarów i usług, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Nie można również uznać, że decyzje odmawiające zwrotu zostały wydane na podstawie innej decyzji, która została następnie uchylona, w sposób mogący mieć wpływ na ich treść (art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej). Kluczowe znaczenie ma stan faktyczny istniejący w dniu złożenia wniosku o zwrot, a późniejsze uchylenie decyzji o zaległości nie może być oceniane jako przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług, argumentując, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody (art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej) lub że decyzja została wydana na podstawie innej decyzji, która została następnie uchylona (art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej). Podstawą odmowy zwrotu było posiadanie przez spółkę zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa w dniu złożenia wniosków o zwrot. Spółka powołała się na późniejsze uchylenie decyzji określającej zaległość w podatku dochodowym. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzje odmawiające zwrotu, uznając, że późniejsze uchylenie decyzji o zaległości nie spełnia przesłanek do wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak Sędziowie NSA Jerzy Małecki as.sąd. WSA Karol Pawlicki /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004r. sprawy ze skargi: Spółka z o.o. na decyzję: Izby Skarbowej z dnia: [...] nr:[...] w przedmiocie: odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania,decyzji w sprawie o zwrot podatku od towarów i usług oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ S. Marciniak /-/ J. Małecki
Spółka z o.o. A złożyła w dniu [...] w Urzędzie Skarbowym wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług za miesiące luty, marzec, czerwiec i październik 2000 r., zakończonego decyzjami ostatecznymi:
- [...]z dnia [...].,
- [...]z dnia [...].,
- [...]z dnia [...]
- [...]z dnia [...].
Decyzje te wydane dlatego, że podatnik w dniu złożenia poszczególnych wniosków o dokonanie zwrotów, o których mowa w art. 14a ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) posiadał zaległości m.in. w podatku dochodowym (art. 14a ust. 7 pkt 2 ww. ustawy).
Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] nr [...] dmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznych odmawiających dokonania zwrotu stwierdzając, iż w sprawach zakończonych tymi decyzjami nie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)
Spółka złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem skarżącego podstawę do wznowienia postępowania stanowił:
- art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję;
- art. 240 § 1 pkt 7 tej Ordynacji, gdyż decyzja wydana została na podstawie innej decyzji, która została następnie uchylona w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.
Według odwołującego w przedmiotowej sprawie położono zbyt duży nacisk na znaczenie art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług, a mniejszy na ocenę treści wniosku w kontekście art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej.
Spółka zwróciła ponadto uwagę na fakt, iż w decyzji wydanej w innej sprawie Izba Skarbowa w identycznym stanie faktycznym uznała argumenty strony skarżącej.
W powoływanej sprawie organ podatkowy uznał, że w dniu złożenia wniosku u podatnika istniały zaległości stanowiące dochód budżetu państwa, lecz w związku z faktem uchylenia decyzji określającej zaległość i umorzeniem postępowania w sprawie organ uznał, iż zaległości tych na dzień złożenia wniosku nie było.
Izba Skarbowa decyzją z dnia [...]nr [...]utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego.
Zdaniem organu odwoławczego nietrafny jest zarzut dotyczący sprzeczności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami Ordynacji podatkowej oraz wykładni rozszerzającej art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług.
Z ww. przepisu wynika, iż prowadzący zakład pracy chronionej ma prawo do otrzymania częściowego lub całkowitego zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług, jednakże prawa tego nie stosuje się u podatników, u których w dniu złożenia wniosku o dokonanie zwrotu występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa (art.14a ust. 7 pkt 2 ustawy). Zatem dla wznowienia postępowania istotne znaczenie ma stan faktyczny występujący w dniu złożenia poszczególnych wniosków przez stronę.
W dniu złożenia wniosków o dokonanie zwrotów Spółka posiadała zaległości:
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1999 r. i styczeń 2000 r. oraz z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. określonego decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia[...];
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. oraz z tytułu podatku zryczałtowanego;
- do wniosku z dnia[...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r.;
- do wniosku z dnia [...]- z tytułu podatku dochodowego za 1995 r. oraz podatku dochodowego za październik 2000 r.
Zdaniem organu odwoławczego nieuzasadnione jest powołanie przez stronę jako "nowego dowodu" lub "nowej okoliczności faktycznej" (stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania) uchylenie przez Izbę decyzji określającej zaległość w podatku dochodowym powodującą w konsekwencji likwidację w sposób ostateczny zaległości ze skutkiem wstecznym. Uchylenia decyzji w zakresie podatku dochodowego za 1995 r. przez organ II instancji nie spełnia ww. kryteriów, bowiem decyzja Izby Skarbowej została wydana w terminie późniejszym, a mianowicie [...] Zatem nie istniała i nie obowiązywała w dniu wydania przez Urząd Skarbowy poszczególnych decyzji w sprawie odmowy zwrotu podatku od towarów i usług. W świetle przepisu art. 14a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług zdarzenia występujące po dacie złożenia wniosków o zwrot nie mają znaczenia dla oceny zasadności takiego wniosku przez organ podatkowy.
Wobec powyższego nie nastąpiły okoliczności będące nowym dowodem, czy nowym faktem w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Podobnie - według Izby Skarbowej - bezpodstawne jest żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Według tego przepisu podstawą wznowienia postępowania może być okoliczność wydania decyzji na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji.
Decyzje Urzędu Skarbowego nie zostały oparte na innej decyzji organu, która została następnie uchylona. Decyzja określająca zaległość w podatku dochodowym nie stanowiła podstawy do wydania przez organ I instancji decyzji o odmowie zwrotu. Istotne znaczenie miało istnienie zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa. Decyzje odmawiające zwrotu podatku od towarów i usług oparte zostały na prawie materialnym tj. na art. 14a ustawy o podatku od towarów i usług i nie uwzględniały stanu prawnego wynikającego z decyzji dotyczących podatku dochodowego. Skoro podatnik na dzień złożenia wniosków posiadał zaległości, urząd skarbowy nie miał podstaw do dokonania zwrotu.
Odnośnie twierdzenia, iż Izba Skarbowa w identycznym stanie faktycznym uznała pogląd prawny strony za uzasadniony, organ odwoławczy zauważył, że w sprawie będącej przedmiotem niniejszej skargi nie było faktu uchylenia decyzji w całości i umorzenia postępowania, lecz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Wobec tego w przypadku Spółki A zaległości za 1995 r. istniały do dnia wydania decyzji organu II instancji.
W skardze do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca Spółka wniosła o uchylenie decyzji organów podatkowych I i II instancji, przytaczając argumenty zawarte w odwołaniu.
Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W niniejszej sprawie skarga okazała się nieuzasadniona.
Zgodnie z brzmieniem art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, przepisów ust. 1-6 tego artykułu nie stosuje się do podatników, u których w dniu złożenia wniosku o dokonanie zwrotu wpłaconej kwoty podatku od towarów i usług, występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa.
Z brzmienia przepisu wynika więc, że jakakolwiek zaległość w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa wyłącza możliwość skorzystania przez zakład pracy chronionej z uprawnienia określonego w art. 14a ust. 1 ustawy. Przepis ten sformułowany jest jednoznacznie. Jeśli treść normy prawnej można wyprowadzić w sposób nie budzący wątpliwości z treści przepisu zgodnie z wykładnią językową, to brak jest podstaw do modyfikowania wyników tej wykładni przez stosowanie innych wykładni, np. celowościowej (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2001 r., sygn. III SA/3144/00, opubl. "Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego" z 2003 r., nr 1, poz. 22).
Według skarżącej Spółki podstawą wznowienia postępowania winny być przesłanki wskazane w art. 240 § 1 pkt 5 i 7 Ordynacji podatkowej. Stanowisko to jest nieuprawnione.
Jak to prawidłowo stwierdziły organy podatkowe w niniejszej sprawie nie jest "nowym dowodem" ani "nowa okolicznością faktyczną" uchylenie decyzji określającej zaległość w podatku dochodowym (art. 240 § 1 pkt 5).
Nie można również uznać, że decyzje o odmowie zwrotu podatku od towarów i usług zostały wydane na podstawie innej decyzji organu, która została następnie uchylona (art. 240 § 1 pkt 7).
Z powyższych rozważań wynika, że organy podatkowe prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia jest brzmienie art. 14a ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Skoro więc w dniu składania wniosków skarżąca Spółka posiadała zaległości, organ podatkowy nie miał podstaw do dokonania zwrotu.
Jednocześnie, co było istotą sporu między Spółką a organami, faktu późniejszego uchylenia decyzji określających zaległość, nie można oceniać jako przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania. Zasadnicze znaczenie dla sprawy ma - jak to wcześniej wskazano - brzmienie przepisu prawa materialnego.
W tych okolicznościach, wobec niestwierdzenia naruszenia przez organy podatkowe prawa materialnego jak i procesowego, skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
/-/ K. Pawlicki /-/ S. Marciniak /-/ J. Małecki
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło